Xi Jinping’den Trump zirvesinde Japonya çıkışı: Japonya’nın silahlanmasına tepki
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile ABD Başkanı Donald Trump arasında Pekin’de gerçekleştirilen kritik zirvenin perde arkasına ilişkin dikkat çekici ayrıntılar ortaya çıktı. İngiliz basınına yansıyan bilgilere göre Xi Jinping, Japonya’nın son dönemde hız verdiği savunma politikaları nedeniyle Tokyo yönetimine sert tepki gösterdi.
Mayıs ayı içinde yapılan görüşmede Çin liderinin özellikle Japonya Başbakanı Sanae Takaichi hakkında alışılmışın dışında sert ifadeler kullandığı öne sürüldü. Diplomatik kaynaklara dayandırılan değerlendirmelerde, Xi’nin Japonya’nın askeri kapasitesini artırma hamlelerini “bölgesel istikrar açısından risk” olarak gördüğü belirtildi.
ÇİN LİDERİNDEN SERT TONLU JAPONYA ÇIKIŞI
Financial Times’ın diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre Xi Jinping, zirve sırasında Japonya’nın savunma harcamalarını artırmasını ve askeri ihracat alanındaki yeni açılımlarını eleştirirken oldukça sert bir üslup kullandı. Görüşmeye katılan bazı yetkililer, Çin liderinin toplantının en gergin bölümünü Japonya konusu açıldığında yaşattığını ifade etti.
ABD’li yetkililerin de Xi’nin çıkışının tonundan şaşkınlık duyduğu aktarıldı. Çünkü zirve öncesindeki diplomatik temaslarda Japonya başlığının öne çıkan gündem maddeleri arasında bulunmadığı kaydedildi.
Trump’ın ise Xi’ye, Japonya’nın Kuzey Kore kaynaklı güvenlik tehditleri nedeniyle daha sert bir savunma politikası izlemek zorunda kaldığını söylediği belirtildi.
Son dönemde Tokyo yönetimi, savunma sanayi alanındaki kısıtlamaları gevşetirken askeri ekipman ihracatı konusunda da daha esnek bir yaklaşım benimsemeye başladı. Ayrıca Başbakan Takaichi’nin Japonya’nın uzun yıllardır sürdürdüğü nükleer karşıtı prensiplerde yumuşamaya açık mesajlar vermesi Pekin yönetiminin tepkisini artırdı.
TAIWAN GERİLİMİ İLİŞKİLERİ DAHA DA SERTLEŞTİRDİ
Çin ile Japonya arasındaki diplomatik tansiyonun yükselmesinde Tayvan merkezli açıklamaların da etkili olduğu değerlendiriliyor. Takaichi’nin geçen yıl yaptığı ve Çin’in Tayvan’a yönelik olası bir askeri operasyonunun Japonya’nın müdahalesini gündeme getirebileceğini ima eden açıklamaları Pekin’de rahatsızlık yaratmıştı.
Bu gelişmelerin ardından Çin yönetimi Japonya’ya karşı çeşitli ekonomik ve diplomatik adımlar attı. Bazı ticari sınırlamaların devreye alındığı, Çin vatandaşlarının Japonya seyahatleri konusunda da örtülü biçimde caydırıldığı öne sürüldü.
Çin yönetimi Tayvan’ı kendi toprağının parçası olarak görmeye devam ederken, adayı kontrol altına almak için güç kullanımını dışlamıyor.
Trump ile Takaichi’nin Çin zirvesinin ardından telefon görüşmesi yaptığı ve Hint-Pasifik bölgesindeki gelişmeler konusunda iletişimi sürdürme kararı aldığı bildirildi. Ancak görüşmenin içeriğine ilişkin resmi bir detay paylaşılmadı.
Uzmanlara göre Pekin’in Tokyo’nun savunma politikalarına yönelik sert tepkisi, Asya-Pasifik hattında jeopolitik rekabetin önümüzdeki dönemde daha da derinleşebileceğine işaret ediyor. Çin, ABD-Japonya eksenindeki askeri yakınlaşmayı kendi çevreleme stratejisinin bir parçası olarak değerlendirirken, Tokyo ise artan bölgesel tehditler nedeniyle savunma kapasitesini güçlendirme politikasını sürdürüyor.
