Trump yönetiminden Wall Street’e müdahale: “En iyi fiyat” kuralı mercek altında

ABD yönetimi, yatırımcıların hisse senedi işlemlerinde en iyi fiyatı almasını zorunlu kılan ve yaklaşık 20 yıldır yürürlükte bulunan kritik piyasa düzenlemesini yeniden masaya yatırdı. Beyaz Saray’ın, “trade-through rule” olarak bilinen düzenlemeyi değiştirme hatta tamamen kaldırma ihtimalini değerlendirdiği bildirildi.

Söz konusu düzenlemeye ilişkin hazırlanan teklif metni, Beyaz Saray’a bağlı Yönetim ve Bütçe Ofisi’nin (OMB) internet sitesinde yayımlandı. Düzenleme ilk kez 2005 yılında ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) tarafından yürürlüğe alınmıştı. O dönemde SEC komiseri olarak görev yapan mevcut SEC Başkanı Paul Atkins ise kurala açık şekilde karşı çıkmıştı.

PİYASALARDA “EN İYİ FİYAT” DÖNEMİ TARTIŞMAYA AÇILDI

Trade-through kuralı; borsalar, alternatif işlem platformları ve Citadel Securities ile Virtu Financial gibi büyük piyasa yapıcı kurumların, yatırımcılar için piyasadaki en iyi alış ya da satış fiyatını görmezden gelerek işlem gerçekleştirmesini engelliyor.

Bu sistem sayesinde özellikle bireysel yatırımcıların daha adil fiyatlarla işlem yapması hedeflenirken, ABD finans piyasalarında şeffaflık ve rekabetin korunması amaçlanıyor.

Beyaz Saray’ın başlattığı inceleme süreci, ABD hisse piyasalarının işleyişinde son yılların en büyük yapısal değişikliklerinden birinin kapısını aralayabilir.

SEC cephesinden yapılan açıklamada, Paul Atkins’in daha 2005 yılında bu düzenlemenin uzun vadede piyasalar üzerinde beklenmeyen maliyetler oluşturabileceği yönünde uyarıda bulunduğu hatırlatıldı.

PAUL ATKINS: PİYASALARDA MALİYETİ ARTIRDI

Atkins’in geçmişte yaptığı değerlendirmelerde, söz konusu düzenlemenin aracı kurumları yalnızca işlem fiyatına odaklanmaya zorladığına dikkat çektiği belirtildi. Buna göre işlem hızı, emir yönlendirme kalitesi ve yatırımcının tercih ettiği işlem platformu gibi unsurların ikinci plana itildiği ifade edildi.

SEC sözcüsü, mevcut piyasa yapısında yaşanan parçalanmanın ve artan işlem maliyetlerinin, Atkins’in yıllar önce dile getirdiği endişeleri doğruladığını savundu.

Düzenlemede yapılacak olası değişikliklerin yalnızca fiyatlama sistemini değil, borsaların komisyon yapıları ve aracı kurum teşvik modellerini de doğrudan etkileyebileceği belirtiliyor.

Uzmanlar, özellikle borsaların broker şirketlere sunduğu işlem teşvikleri ile “protected quote” olarak adlandırılan fiyat erişim sistemlerinde önemli değişiklikler yaşanabileceğine dikkat çekiyor.

SEC’TE KRİTİK OYLAMA SÜRECİ BAŞLAYACAK

Beyaz Saray’ın inceleme süreci için herhangi bir zaman sınırı bulunmuyor. Yönetimin taslak üzerinde çalışmasını tamamlamasının ardından teklif yeniden SEC’e gönderilecek.

Komisyonda şu anda çoğunluğu Cumhuriyetçi üyeler oluşturuyor. Toplam beş üyeden oluşması planlanan kurulda aktif olarak görev yapan üç Cumhuriyetçi üyenin düzenlemeyi oylaması gerekecek.

Teklifin kabul edilmesi halinde düzenleme kamuoyu görüşüne açılacak ve son aşamada SEC tarafından yeniden oylanarak yürürlüğe girip girmeyeceği netleşecek.

Finans çevreleri ise bu sürecin, ABD sermaye piyasalarının geleceği açısından kritik sonuçlar doğurabileceğini değerlendiriyor.