Çin'de ÜFE mayısta yüzde 3,9 artarak 4 yılın zirvesine çıktı

Çin ekonomisinde uzun süredir tartışılan deflasyon baskıları, mayıs ayında açıklanan üretici enflasyonu verileriyle birlikte yeniden gündeme geldi. Çin'de Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), mayıs ayında yıllık bazda yüzde 3,9 artarak Temmuz 2022'den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle yükselen enerji ve hammadde maliyetleri ile yapay zeka yatırımlarının hız kazanması, üretici fiyatlarındaki yükselişte belirleyici oldu. Deflasyon baskılarında geçici bir hafifleme görülse de ekonomideki yapısal zayıflıklar sürüyor.

Çin'de üretici enflasyonu son dört yılın zirvesinde

Çin'de mayıs ayına ilişkin Üretici Fiyat Endeksi, piyasa beklentilerine paralel şekilde yıllık yüzde 3,9 artış gösterdi. Böylece üretici enflasyonu, yaklaşık dört yıl sonra ilk kez bu seviyeye ulaşmış oldu. Nisan ayında yüzde 2,8 olarak kaydedilen ÜFE'nin hız kazanması, küresel emtia piyasalarındaki gelişmelerin Çin sanayisine doğrudan yansıdığını ortaya koydu.

ÜFE'deki yüzde 3,9'luk artış, Temmuz 2022'den bu yana görülen en güçlü yükseliş olarak kayıtlara geçti.

Orta Doğu gerilimi hammadde maliyetlerini artırdı

ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndaki ticaret akışının sekteye uğraması, enerji ve sanayi hammaddelerinin maliyetlerini yukarı taşıdı. Özellikle petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükseliş, Çin'deki üretim maliyetlerini artırarak üretici enflasyonunun hızlanmasına neden oldu.

Uzmanlara göre, jeopolitik risklerin artmasıyla birlikte enerji maliyetlerindeki yükseliş, Çin'deki deflasyonist baskıların teknik olarak azalmasına katkı sağladı. Ancak bu gelişmenin kalıcı bir talep toparlanmasından kaynaklanmaması, ekonomiye ilişkin soru işaretlerini canlı tutuyor.

Yapay zeka yatırımları fiyat baskısını artırdı

Çin'de veri merkezleri ve yapay zeka altyapısına yönelik yatırımların hız kazanması da üretici fiyatlarını etkileyen faktörlerden biri oldu. Artan işlem gücü ihtiyacı, yarı iletkenler ve teknoloji ekipmanlarına yönelik talebi desteklerken, bu ürün gruplarında maliyet baskısının yükselmesine yol açtı.

Yapay zeka yatırımlarındaki artış, teknoloji ekipmanları ve yarı iletken fiyatlarında yukarı yönlü baskı oluşturdu.

Tüketici tarafında görünüm zayıf kaldı

Üretici fiyatlarında yaşanan yükselişe karşın tüketici enflasyonu sınırlı seyretti. Çin'de mayıs ayında Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yıllık bazda yüzde 1,2 artarken, çekirdek TÜFE yüzde 1,1 seviyesinde gerçekleşti. Her iki veri de piyasa beklentilerinin altında kaldı.

Bu durum, maliyet kaynaklı fiyat baskılarının henüz güçlü iç talebe dönüşmediğini ve tüketici güvenindeki toparlanmanın istenen düzeyde olmadığını gösteriyor.

Analistler yapısal risklere dikkat çekiyor

Asya piyasaları analisti Sadi Kaymaz, Çin'de ÜFE'nin Temmuz 2022'den sonra ilk kez yüzde 3'ün üzerine çıktığını belirterek, gıda fiyatlarında ise belirgin bir ivme görülmediğini ifade etti.

Kaymaz'a göre, son aylarda hizmetler ve gıda dışı kalemlerde yaşanan fiyat artışlarında jeopolitik gelişmeler etkili oldu. Üretici fiyatlarındaki yükselişin tüketici tarafına yansıması halinde Çin Merkez Bankası'nın (PBoC) para politikalarında daha ihtiyatlı bir yaklaşım benimseyebileceği değerlendiriliyor.

Kaymaz, "Savaş Çin'i deflasyon girdabından kurtardı ancak bu durum şimdilik geçerli. Deflasyonda yapısal baskı sürüyor." değerlendirmesinde bulundu.