Trump baskısı sonuç verdi: AB tarifelerde geri adım atıyor
Avrupa Birliği ile ABD arasında geçen yıl imzalanan ticaret anlaşmasının uygulanmasına yönelik süreçte bugün kritik bir aşamaya geçiliyor. AB müzakerecilerinin gerçekleştireceği toplantıda, Amerikan ürünlerine uygulanan bazı ithalat vergilerinin kaldırılmasına ilişkin kararın resmen onaylanması bekleniyor. Söz konusu adım, hem transatlantik ticari ilişkileri yeniden şekillendirecek hem de ABD Başkanı Donald Trump’ın daha sert gümrük tarifeleri tehdidini engellemeyi hedefleyecek.
Geçtiğimiz temmuz ayında Trump’ın İskoçya’daki Turnberry golf tesisinde varılan mutabakat kapsamında Avrupa Birliği, ABD menşeli sanayi ürünlerinde gümrük vergilerini kaldırmayı kabul etmişti. Bunun yanında Amerikan tarım ürünleri ile deniz ürünlerine Avrupa pazarında ayrıcalıklı erişim sağlanması konusunda da uzlaşmaya varılmıştı. Anlaşmanın karşılığında ise Washington yönetimi, Avrupa Birliği ürünlerinin büyük bölümü için yüzde 15 seviyesinde gümrük tarifesi uygulamayı kabul etmişti.
AB CEPHESİNDE “GÜVENCE MEKANİZMASI” TARTIŞMASI
Ancak ticaret anlaşmasının tamamen yürürlüğe girmesi için Avrupa Parlamentosu ile AB Konseyi’nin yasal düzenlemeleri onaylaması gerekiyor. Sürecin en tartışmalı başlığını ise Trump yönetiminin anlaşma şartlarını ihlal etmesi halinde devreye alınacak koruma mekanizmaları oluşturuyor.
AB parlamenterleri, Avrupa’nın yükümlülüklerini yalnızca ABD taahhütlerini yerine getirdiğinde uygulamasını sağlayacak daha sert güvence maddeleri talep ediyor.
Parlamentoda öne çıkan talepler arasında “gün doğumu maddesi” olarak bilinen ve karşılıklı yükümlülük şartı getiren düzenleme dikkat çekiyor. Bunun yanında anlaşmanın gerektiğinde askıya alınmasına imkan tanıyacak mekanizmalar ile AB’nin verdiği tarife tavizlerini 31 Mart 2028 itibarıyla sona erdirecek “gün batımı maddesi” de masadaki en önemli başlıklar arasında yer alıyor.
AB hükümetleri ise daha ihtiyatlı bir yaklaşım sergiliyor. Birçok üye ülke, Trump yönetimine yönelik sert güvencelerin müzakereleri çıkmaza sürükleyebileceği ve Avrupa şirketleri açısından ekonomik belirsizlik oluşturabileceği görüşünü savunuyor.
TRUMP’TAN 4 TEMMUZ UYARISI
ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa Birliği’nin anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerini 4 Temmuz tarihine kadar yerine getirmemesi halinde yeni ve daha yüksek gümrük tarifelerini devreye alacağını açıkladı. Trump’ın özellikle Avrupa otomotiv sektörünü hedef alan yeni vergi hazırlığı dikkat çekiyor.
Trump, otomobiller dahil birçok AB ürününe daha sert tarifeler uygulanabileceği mesajını vererek Brüksel üzerindeki baskıyı artırdı.
Avrupa Parlamentosu’nun daha önce müzakereleri iki kez durdurduğu süreçte tarafların yeniden uzlaşma zemini aradığı belirtiliyor. Diplomatik kaynaklara göre anlaşma metni üzerinde uzlaşı sağlanması halinde Avrupa Parlamentosu’naki nihai oylamanın haziran ayının ortasında yapılması planlanıyor.
TİCARET ANLAŞMASINDA SON VİRAJ
AB ile ABD arasındaki ticaret anlaşmasının onaylanması halinde iki taraf arasında son yıllarda sık sık gündeme gelen tarife gerilimlerinde yeni bir döneme girilmiş olacak. Özellikle otomotiv, sanayi, tarım ve deniz ürünleri sektörlerinde yeni ticaret dengelerinin oluşması bekleniyor.
Uzmanlar, anlaşmanın hayata geçmesiyle birlikte transatlantik ticaret hacminde önemli artış yaşanabileceğini, ancak siyasi gerilimlerin süreci her an yeniden kırılgan hale getirebileceğini değerlendiriyor.
