Doğalgazda kademeli tarife başladı: Yüksek tüketene yüksek fatura

Enerji fiyatlarında yeni bir döneme girildi. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından yapılan düzenlemeyle birlikte doğalgaz ve elektrik fiyatlarında artışa gidilirken, konut aboneleri için kademeli fiyat tarifesi uygulaması da devreye alındı. Yeni sistemle birlikte tüketim miktarına göre farklı fiyatlandırma uygulanacak.

DEVLET DESTEĞİ YENİDEN ŞEKİLLENİYOR

Yeni modelde devletin sağladığı enerji desteği tamamen kaldırılmıyor ancak daha hedefli hale getiriliyor. Yüksek tüketim yapan aboneler, devlet desteğinden daha sınırlı faydalanacak ve faturalarında artış hissedecek. Bu kapsamda il bazında ortalama tüketim seviyeleri belirlenerek, bu ortalamanın yüzde 75 üzerinde tüketim yapan aboneler daha yüksek tarifeye tabi tutulacak.

Yaklaşık 21 milyon doğalgaz abonesi arasında 2 milyon 800 bin hanenin bu düzenlemeden doğrudan etkilenmesi bekleniyor. Özellikle geniş metrekareli konutlar, villalar ve yüksek tüketimli müstakil evler yeni tarifeden daha fazla etkilenecek.

Yeni sistem, düşük tüketimi olan haneleri korurken yüksek tüketimi olan abonelerin maliyete daha yakın ödeme yapmasını hedefliyor.

İL BAZLI TÜKETİM FARKLARI DİKKATE ALINDI

Türkiye genelinde doğalgaz tüketiminde ciddi bölgesel farklar bulunuyor. 2023 verilerine göre en yüksek tüketim bin 401 metreküp ile Hakkari’de gerçekleşirken, Erzurum, Ardahan, Muş ve Ağrı gibi soğuk iller üst sıralarda yer aldı.

Buna karşılık Adana, Osmaniye, Mersin ve Antalya gibi daha sıcak bölgelerde tüketim belirgin şekilde düşük kaldı. İstanbul’da ortalama yıllık tüketim 869 metreküp, Ankara’da 1067 metreküp, İzmir’de ise 736 metreküp seviyesinde gerçekleşti.

İl bazlı farklılıklar, kademeli tarifede adaletli bir fiyatlandırma oluşturulması için temel kriterlerden biri olacak.

KADEMELİ TARİFE İLE AMAÇ NE?

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar daha önce yaptığı açıklamalarda bu sisteme geçişin sinyallerini vermişti. Yeni modelle birlikte;

Fiyat düzenlemelerinin yılda bir kez yapılması, Enflasyon ve küresel enerji maliyetlerinin esas alınması, Devlet desteğinin gerçekten ihtiyaç sahibi abonelere yönlendirilmesi hedefleniyor.

Kademeli fiyatlandırma ile enerji tasarrufunun teşvik edilmesi ve kamu üzerindeki sübvansiyon yükünün azaltılması amaçlanıyor.

Uzmanlara göre bu sistem, hem bütçe dengesi hem de sürdürülebilir enerji kullanımı açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

KADEME SİSTEMİ NASIL İŞLİYOR? Her abone için iki ayrı kademe uygulanacak İl bazında belirlenen limit esas alınacak Limitin %75 üzerinde tüketim → yüksek tarifeye geçiş Sadece aşan kısım değil, ilgili tüketim dilimi zamlıya giriyor

ELEKTRİK VE DOĞALGAZA ZAM DETAYI

EPDK’nın açıklamasına göre elektrik fiyatlarında da farklı abone gruplarına göre artışlar yapıldı. Konut abonelerinde yüzde 25, kamu ve hizmet sektöründe yüzde 17,5, sanayide yüzde 5,8 ve tarımsal faaliyetlerde yüzde 24,8 oranında artış gerçekleşti.

Doğalgazda ise konut aboneleri için ortalama yüzde 25, sanayi için yüzde 18,61 ve elektrik üretim santralleri için yüzde 19,42 oranında fiyat artışı uygulandı.

Ayrıca BOTAŞ tarafından belirlenen toptan satış fiyatları da nihai tarifelerin şekillenmesinde belirleyici oldu.