Hürmüz Boğazı krizi büyüyor: ABD-İran ateşkesi çöktü, petrol 86 doları aştı

ABD ile İran arasında geçen ay sağlanan geçici ateşkes fiilen sona erdi. ABD'nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını yeniden devreye alması ve hava saldırılarını artırmasının ardından İran da Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol tankerlerini hedef aldı. Gelişmelerle birlikte Brent petrolün varil fiyatı 86 doların üzerine çıkarak son günlerde yaklaşık yüzde 20 yükseldi.

Hürmüz Boğazı gerilimi yeniden tırmandı

ABD ordusu, İran'ın güneyindeki birçok askeri noktaya yaklaşık 5 saat süren hava operasyonu düzenledi. Buna karşılık İran, Ürdün ve Bahreyn'deki ABD üslerine saldırılar gerçekleştirirken, Birleşik Arap Emirlikleri'ne ait 2 petrol tankerini seyir füzeleriyle vurdu. Saldırıda 1 kişi hayatını kaybetti, 8 kişi yaralandı.

Petrol fiyatları ve deniz trafiği etkilendi

Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik riskinin artmasıyla tanker trafiği son 1 ayın en düşük seviyesine gerilerken Brent petrol fiyatı 86 doların üzerine çıktı. Dünyadaki petrol ve LNG ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği kritik su yolundaki gerilim, enerji piyasalarında arz endişelerini yeniden gündeme taşıdı.

ABD Başkanı Donald Trump ayrıca Hürmüz Boğazı'ndan geçen yükler için yüzde 20 güvenlik ücreti alınmasını gündeme getirdi. Planın nasıl uygulanacağına ilişkin ise henüz resmi bir mekanizma açıklanmadı.

Uluslararası hukuk tartışması gündemde

Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), uluslararası boğazlardan geçiş için genel ücret uygulanmasına karşı olduğunu yineledi. Denizcilik sektöründeki şirketler ise yeni ücret planına hazırlıksız yakalandıklarını ve uygulamanın ticaret maliyetlerini ciddi ölçüde artırabileceğini belirtti.

İran ise Hürmüz Boğazı'ndan geçecek gemilerin kendi belirlediği rotaları izlemesi ve izin alması gerektiğini savunmayı sürdürüyor. Taraflar, geçen ay imzalanan mutabakatın Hürmüz Boğazı'nın yönetimine ilişkin maddelerini farklı yorumladıkları için birbirini anlaşmayı ihlal etmekle suçluyor.