Etiket
Trump, İran’la verimli görüşmeler yürüttüklerini belirterek 3 Kasım’daki ABD ara seçimlerinden önce İran’a saldırmayacaklarını açıkladı. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya paylaşımında Tahran ile temaslara ve Hürmüz Boğazı’ndaki petrol akışına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. İran’ın ekonomik
Avrupa’da doğal gaz fiyatları, Basra Körfezi’nden sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) arzındaki kesintiler ve Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik risklerinin etkisiyle haftalık bazda %13,2 yükseldi. Fiyatların Aralık 2022’den bu yana görülen en yüksek seviyelere yakın seyretmesi, kış öncesinde arz güvenliğine ilişkin endişeleri artırıyor.
İran ve Umman, Hürmüz Boğazı için yeni bir geçiş koridoru üzerinde çalışıyor. Planlanan koridorun mevcut güney rotasından bağımsız olması öngörülüyor. İranlı milletvekili Abbas Moghtadaei, iki ülkenin ortak açıklamaya hazırlandığını bildirdi. İran devlet televizyonuna göre açıklamanın kısa süre içinde yayımlanması bekleniyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile telefonda görüştü. Görüşmenin gündeminde bölgedeki diplomatik süreç yer aldı. İki bakan, Hürmüz Boğazı'nın açılması ve ateşkesin sürdürülmesine yönelik müzakereleri ele aldı. Dışişleri Bakanlığı kaynakları, görüşmeye ilişkin bilgi verdi. Buna göre taraflar, devam eden temaslardaki son durumu değerlendirdi.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen müzakerelerde ilerleme sağlandığını belirtirken, Hürmüz Boğazı'nın kısa süre içinde yeniden açılmasını beklediklerini söyledi. Trump, anlaşmanın gerçekleşmemesi halinde İran'a yönelik sert askeri karşılık verileceği uyarısında bulundu.
ABD Enerji Bakanı Chris Wright, ABD ordusunun Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol ve doğal gaz sevkiyatına refakat ettiğini söyledi. Wright, Stratejik Petrol Rezervi’nin operasyonel asgari seviyeye ulaşmasına daha uzun süre bulunduğunu belirterek, rezerv miktarının boru hatlarıyla taşınan petrolün yaklaşık yarısına denk geldiğini ifade etti.
İran Silahlı Kuvvetleri'nin savaşı yöneten birimi Hatemu'l Enbiya Merkez Karargahı, ABD'nin uyguladığı deniz ablukasını, bölgedeki savaşın genişletilmesi olarak değerlendirildiğini açıkladı. Karargahtan yapılan açıklamada, ABD'nin son 3 gün içinde İran'ın karasuları ve kıyı sularında seyreden ticari gemiler ile petrol tankerlerini tehdit ettiği belirtildi.
ABD ile İran arasında Körfez’de tırmanan çatışmalar ve arz güvenliğine yönelik endişeler, petrol fiyatlarını yükseltmeye devam ediyor. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,25 artışla 85,28 dolara, ABD tipi ham petrol (WTI) ise yüzde 1,3 yükselişle 79,98 dolara çıktı. Böylece her iki gösterge petrol türü de önceki seansta yaşadığı kayıpları telafi etti.
Brent petrolün fiyatı, ABD'nin İran'a yönelik kamikaze insansız deniz araçlarıyla (İDA) saldırılarının ardından piyasalarda oluşan risk sebebiyle 80 doları aştı. Dün 79,44 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 76,01 dolar seviyesinde tamamladı. Vadeli piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 19.59 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 6,1 artarak 80,65 dolar oldu.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’daki bir denizaltı ve gemi bakım tesisinin çok sayıda tek yönlü saldırı tipi insansız hava aracıyla hedef alındığını açıkladı. CENTCOM’un açıklamasına göre, Bender Abbas Deniz Üssü’ndeki limana ayrıca üç Corsair tipi insansız su üstü aracıyla saldırı düzenlendi.
Kpler'in gemi takip verilerine göre pazartesi günü Hürmüz Boğazı'ndan geçişi teyit edilen 48 ticari geminin dokuzu, daha önce İran, Rusya veya Venezuela'ya bağlı enerji sevkiyatları nedeniyle yaptırım listesine alınmış gemilerden oluştu. Bu oran, geçiş yapan gemilerin yaklaşık yüzde 20'sine karşılık geliyor.
İran ile ABD arasında imzalanan geçici barış anlaşmasının ardından Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirilen gübre sevkiyatlarında toparlanma hızlandı. Körfez’de savaş nedeniyle beklemek zorunda kalan onlarca geminin yeniden hareket etmesiyle küresel gübre arzındaki sıkışıklığın azalması bekleniyor. Savaş sürecinde bölgede mahsur kalan 40’tan fazla gemiden en az 18’i Hürmüz Boğazı’ndan çıkış yaptı.
ABD Başkanı Donald Trump , İran ile yürütülen anlaşma sürecinin ikinci aşamasının hızlı ilerlemesini beklediğini söyledi. Trump, Hürmüz Boğazı'nın cuma gününe kadar tamamen yeniden açılacağını ifade ederken, boğazın kalıcı olarak açılmasıyla birlikte geçişlerin ücretsiz olacağını belirtti.
HSBC, ABD ile İran arasında varılan mutabakatın Hürmüz Boğazı'nda petrol akışının kademeli olarak normalleşmesini sağlaması halinde, Brent petrol için 2026 yılına yönelik 95 dolar/varillik tahmininin geçerliliğini koruduğunu bildirdi.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen , Hürmüz Boğazı'na olan bağımlılığın azaltılmasına yönelik adımların gündemlerinde olduğunu açıkladı. Von der Leyen, Hürmüz Boğazı'na bağımlılığı azaltma konusunu ele alacaklarını belirterek, enerji arz güvenliği ve tedarik zincirlerinin dayanıklılığının Avrupa Birliği'nin öncelikleri arasında yer aldığını ifade etti.
ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social hesabından yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinin yeniden başladığını belirtti. Trump, birçok geminin petrol yüklü şekilde Hürmüz Boğazı'ndan çıkış yapmaya başladığını ifade ederek, gemilerin güney “koridoru” boyunca ilerlediğini söyledi.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran ile yürütülen anlaşma sürecine ilişkin yaptığı açıklamalarda, taraflar arasında hâlen çözüme kavuşturulması gereken birçok detay bulunduğunu belirtti. CNBC'ye konuşan Vance, "Tahran'ın hangi konularda taviz vermeye istekli olduğunu göreceğiz" ifadelerini kullanırken, anlaşma sürecinde üzerinde çalışılan çok sayıda teknik ayrıntı olduğunu söyledi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi (Baghaei) , ABD ile İsviçre'de imzalanması planlanan anlaşma öncesinde bölgesel diplomatik temasların süreceğini açıkladı. Baghaei, anlaşmanın imzalanmasından önce bölge ülkelerine ziyaretlerin gündemde olduğunu belirterek, diplomatik sürecin yalnızca Tahran ile Washington arasındaki görüşmelerle sınırlı olmadığını ifade etti.
Dünya genelinde gemi sahipleri, işletmeciler, brokerler ve acenteleri temsil eden en büyük uluslararası denizcilik sivil toplum kuruluşu olan BIMCO (Baltic and International Maritime Council), Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik riskleri ve ABD-İran arasındaki diplomatik sürece ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, Fransa'da bir radyo kanalına verdiği röportajda hizmetler sektöründeki fiyat gelişmelerini yakından izlediklerini belirterek, enflasyonda ikinci tur etkilerin görülmeye başlandığını söyledi. Lagarde, hizmet sektörünün enflasyon görünümü açısından kritik önemde olduğunu vurgulayarak, "Hizmetler sektörünü çok yakından takip ediyoruz.
