ABD-İran ateşkesi uzuyor mu? Kritik 2 haftalık plan masada
Orta Doğu’da tansiyonu düşüren geçici ateşkes için yeni bir diplomasi trafiği hız kazandı. ABD ile İran’ın, mevcut ateşkes süresini uzatarak kalıcı bir anlaşmaya zemin hazırlama arayışında olduğu belirtiliyor. Tarafların özellikle müzakerelere zaman kazandırmak amacıyla süreci yeniden şekillendirdiği ifade ediliyor.
ATEŞKESİN UZATILMASI MASADA
Diplomatik kaynaklara göre, taraflar salı günü sona ermesi beklenen ateşkesi iki hafta daha uzatma seçeneğini değerlendiriyor. Görüşmelerin arka kapı diplomasisiyle sürdüğü ve henüz resmi bir mutabakata varılmadığı aktarılıyor.
ABD ile İran’ın, mevcut ateşkesi barış görüşmelerine alan açmak için iki hafta daha uzatmayı değerlendirdiği ifade ediliyor.
Söz konusu uzatma planının, özellikle teknik düzeyde yürütülen temasların sonuç vermesine bağlı olduğu vurgulanıyor. Bu süreçte tarafların doğrudan değil, arabulucular üzerinden iletişim kurduğu belirtiliyor.
KRİTİK BAŞLIKLAR: HÜRMÜZ BOĞAZI VE NÜKLEER PROGRAM
Müzakerelerin en zorlu başlıkları arasında Hürmüz Boğazı’nın yeniden güvenli geçişlere açılması ve İran’ın nükleer faaliyetleri yer alıyor. Enerji piyasaları açısından kritik öneme sahip boğazın durumu, küresel ticaret dengelerini doğrudan etkiliyor.
Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve İran’ın nükleer faaliyetleri, müzakerelerin en kritik ve çözümü zor başlıkları arasında öne çıkıyor.
Uzmanlara göre teknik görüşmelerde ilerleme sağlanması halinde, daha üst düzey siyasi temasların önü açılabilir. Bu da kalıcı bir anlaşma ihtimalini güçlendiren en önemli unsur olarak görülüyor.
WASHINGTON’DAN TEMKİNLİ MESAJ
Öte yandan ABD tarafı henüz kesin bir karar vermiş değil. Washington yönetiminin ateşkesin uzatılmasına ilişkin resmi onay sürecini tamamlamadığı ifade ediliyor.
ABD yönetiminin ateşkesin uzatılmasına ilişkin henüz nihai onayı vermediği ve sürecin belirsizliğini koruduğu belirtiliyor.
Bu durum, diplomatik sürecin kırılgan yapısını ortaya koyarken, tarafların temkinli ilerlediğini de gözler önüne seriyor.
İRAN’DAN NÜKLEER MESAJ: HAKTAN VAZGEÇİLMEYECEK
İran cephesi ise nükleer program konusunda geri adım atmayacağını net bir şekilde dile getiriyor. Tahran yönetimi, nükleer enerjinin barışçıl kullanımının ulusal bir hak olduğunu savunurken, zenginleştirme seviyesinin müzakereye açık olabileceği mesajını veriyor.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ülkesinin nükleer faaliyetlerini tamamen durdurmasının söz konusu olmadığını ancak teknik detayların masada konuşulabileceğini ifade etti.
İSRAİL’İN TUTUMU BELİRLEYİCİ OLABİLİR
Bölgedeki bir diğer kritik aktör olan İsrail’in sürece yaklaşımı ise henüz netleşmiş değil. Daha önce Washington ile paralel hareket edeceğini açıklayan Tel Aviv yönetiminin, gelişmelere göre pozisyon alacağı değerlendiriliyor.
Tarafların çatışmayı yeniden başlatmak istemediği ancak temel anlaşmazlıkların çözümünün zaman alacağı görüşü, diplomasi kulislerinde öne çıkıyor.
