Alibaba, Baidu ve BYD Pentagon’un kara listesine girdi: Şirketlere “Çin ordusuna destek” suçlaması

Pentagon, 8 Haziran’da yayımladığı güncellenmiş listede Alibaba, Baidu ve BYD dahil bazı büyük Çinli şirketleri Çin ordusuna destek veren kuruluşlar arasında gösterdi. ABD Savunma Bakanlığı’nın yıllık olarak güncellediği “1260H Listesi” kapsamında yapılan adım, Washington ile Pekin arasındaki teknoloji ve ticaret gerilimini yeniden gündeme taşırken, küresel yatırımcıların da dikkatini çekti.

ABD Savunma Bakanlığı tarafından Federal Register’da yayımlanan güncellemede, Çin Halk Kurtuluş Ordusu ile doğrudan veya dolaylı bağlantılı olduğu değerlendirilen şirketlerin listesi genişletildi. Söz konusu şirketler daha önce şubat ayında kısa süreliğine yayımlanan ancak dakikalar içinde geri çekilen listede de yer almıştı.

ABD-Çin teknoloji geriliminde yeni adım

Son güncellemeyle birlikte ABD yönetimi, Çin’in önde gelen yapay zeka ve teknoloji şirketlerinden Alibaba ve Baidu’nun yanı sıra daha önce listeye eklenen Tencent’in de Çin ordusuna destek sağladığı görüşünü resmen sürdürmüş oldu.

Böylece Çin’in en büyük üç yapay zeka ve teknoloji oyuncusu olan Alibaba, Baidu ve Tencent aynı Pentagon listesinde yer aldı.

Öte yandan dünyanın en büyük elektrikli araç üreticileri arasında bulunan BYD’nin de listeye dahil edilmesi dikkat çekti. Kararın, yalnızca teknoloji sektörünü değil, elektrikli araç endüstrisini de doğrudan etkileyebileceği değerlendiriliyor.

Çinli çip üreticileri yeniden listeye döndü

Güncellenen listede hafıza çipi üreticileri ChangXin Memory Technologies ve Yangtze Memory Technologies de yeniden yer aldı. Her iki şirket daha önce ABD tarafından çeşitli yaptırım ve kısıtlama uygulamalarına tabi tutulmuş, ancak şubat ayında yayımlanan geçici listede bulunmamıştı.

Pentagon’un güncel 1260H listesinde artık 100’den fazla Çinli şirket yer alıyor. Bu şirketler arasında teknoloji, iletişim, havacılık, lojistik, inşaat ve yarı iletken sektörlerinde faaliyet gösteren çok sayıda kuruluş bulunuyor.

1260H listesi neden önemli?

Her ne kadar listeye alınmanın doğrudan hukuki yaptırımları sınırlı olsa da, Pentagon son yıllarda bu listeyi savunma sözleşmeleri, araştırma fonları ve stratejik iş birlikleri konusunda önemli bir referans olarak kullanıyor.

Uzmanlara göre listeye giren şirketler, ABD ordusuyla iş yapma konusunda çeşitli kısıtlamalarla karşılaşabiliyor. Ayrıca bu durum, ABD’li yatırımcılar açısından da önemli bir risk göstergesi olarak değerlendiriliyor.

1260H listesine dahil edilmek, ilerleyen dönemde daha sert ticaret kısıtlamaları veya yaptırımların habercisi olarak görülüyor.

Alibaba ve Baidu daha önce yaptıkları açıklamalarda Çin ordusuna destek sağladıkları yönündeki ABD iddialarını reddetmişti. Şirketlerden son gelişmeye ilişkin ise ilk aşamada resmi bir açıklama gelmedi.

Piyasa etkisi teknoloji hisselerinde hissedilebilir

Pentagon’un kararı, ABD ile Çin arasında son dönemde kırılgan bir zeminde ilerleyen diplomatik ilişkiler açısından yeni bir gerilim başlığı oluşturabilir. Özellikle yapay zeka, yarı iletken ve elektrikli araç sektörlerinde faaliyet gösteren Çinli şirketler üzerindeki denetim ve kısıtlamaların artabileceği değerlendiriliyor.

Kararın ardından yatırımcıların Çin teknoloji hisselerine yönelik risk algısının yükselmesi ve ABD’nin ilerleyen süreçte yeni ticaret kısıtlamaları uygulayabileceğine yönelik beklentilerin güçlenmesi bekleniyor.