Avrupa borsaları Orta Doğu gerilimiyle sert düştü
Avrupa pay piyasaları, Orta Doğu’da tırmanan askeri gerilimin gölgesinde haftaya kayıplarla başladı. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik hava operasyonlarının ardından Tahran yönetiminden gelen karşı hamleler, bölgedeki çatışmaların uzun soluklu olabileceği endişesini artırdı. Bu tablo, yatırımcıların riskli varlıklardan çıkış yapmasına neden olurken, Avrupa endeksleri günü belirgin düşüşlerle tamamladı.
Kıtanın en geniş kapsamlı endeksi olan Stoxx Europe 600, günü yüzde 1,65 kayıpla 623,36 puanda kapatarak satış baskısının genele yayıldığını gösterdi.
ALMANYA VE FRANSA’DA KAYIP DERİNLEŞTİ
Ülke bazlı bakıldığında düşüşlerin daha da belirginleştiği görüldü. Londra’da FTSE 100 endeksi yüzde 1,2 oranında gerileyerek 10.780 puan seviyesine indi. Milano Borsası’nda FTSE MIB 30 endeksi yaklaşık yüzde 2’ye yakın değer kaybederken, Paris CAC 40 endeksi yüzde 2’nin üzerinde düşüşle 8.394 puana çekildi. Frankfurt’ta işlem gören DAX 40 endeksi ise yüzde 2,42’lik kayıpla 24.672 puandan kapanarak en sert düşüş yaşayan büyük endeksler arasında yer aldı.
EURO/DOLAR GERİLEDİ, GAZ FİYATLARI ZIPLADI
Jeopolitik tansiyonun artması yalnızca hisse senedi piyasalarını değil, döviz ve emtia tarafını da etkiledi. Avro/dolar paritesi akşam saatlerinde yaklaşık yüzde 1’e yakın değer kaybıyla 1,17 seviyesine geriledi. Yatırımcıların güvenli liman arayışı, dolar talebini artırdı.
Enerji cephesinde ise dikkat çeken bir sıçrama yaşandı. Küresel arz güvenliğine yönelik kaygılar nedeniyle Avrupa doğal gaz fiyatları günü yüzde 35’in üzerinde yükselişle tamamladı. Bölgedeki enerji nakil hatları ve Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan sevkiyatlara ilişkin belirsizlikler fiyatlamalara doğrudan yansıdı.
JEOPOLİTİK RİSKLER FİYATLANDI
Geçtiğimiz hafta Washington ile Tahran arasında sürdürülen temaslardan somut bir sonuç çıkmaması, piyasalarda zaten kırılgan olan beklentileri zayıflatmıştı. Hafta sonu gerçekleşen geniş çaplı hava saldırıları ise risk algısını daha da yukarı taşıdı. İran’ın bölgedeki ABD üsleri ve İsrail’e yönelik misilleme adımları, çatışmanın bölgesel sınırları aşabileceği yönünde yorumlara yol açtı.
Uzmanlar, Orta Doğu’daki belirsizliğin uzaması halinde enerji maliyetlerinin ve enflasyon baskısının yeniden gündemin üst sıralarına taşınabileceğine dikkat çekiyor.
SAVUNMA VE ENERJİ HİSSELERİ YÜKSELDİ
Piyasalardaki genel satış havasına rağmen savunma sanayi şirketleri pozitif ayrıştı. İngiltere merkezli BAE Systems hisseleri yüzde 6’nın üzerinde prim yaparken, İtalya’nın Leonardo ve Almanya’nın Renk şirketleri de günü artıda tamamladı. Artan güvenlik harcamaları beklentisi, sektör hisselerine alım getirdi.
Enerji şirketleri de yükselen fiyatlardan destek buldu. Norveçli Var Energi ve Equinor hisseleri güçlü değer kazanımları kaydederek yatırımcısına kazanç sağladı.
Buna karşılık seyahat ve turizm sektöründe sert satışlar görüldü. Artan güvenlik riskleri ve uçuş kısıtlamaları, havayolu ve turizm şirketlerinin hisselerinde düşüşe neden oldu.
HAVACILIK VE DENİZCİLİKTE ALARM
Avrupa Havacılık Emniyeti Ajansı (EASA), Orta Doğu ve Basra Körfezi hava sahasına yönelik güvenlik uyarısını 6 Mart’a kadar uzattı. Bu karar, havayolu şirketlerinin rota planlamalarında değişikliğe gitmesine yol açtı.
Öte yandan bazı deniz sigortası firmaları, bölgedeki gemiler için savaş riski teminatını askıya aldıklarını duyurdu. Bu gelişme, küresel ticaret akışına ilişkin belirsizlikleri daha da artırdı.
AB–İSVİÇRE ANLAŞMASI VE PMI VERİSİ DİKKAT ÇEKTİ
Tüm bu gerilim ortamına rağmen Avrupa Birliği ile İsviçre arasında ekonomik ve siyasi iş birliğini güçlendirmeyi hedefleyen kapsamlı bir anlaşma paketi imzalandı. Anlaşmanın uzun vadede ticaret hacmini desteklemesi bekleniyor.
Makroekonomik cephede ise Avro Bölgesi imalat PMI verisi şubat ayında 50,8 seviyesine çıkarak son 44 ayın en yüksek düzeyine ulaştı. Bu veri, sanayi üretiminde toparlanma sinyali verse de jeopolitik risklerin gölgesinde piyasalara destek olmaya yetmedi.
