Bilim insanlarından Amazon için kritik uyarı: Yüzyıl bitmeden Savanaya dönüşebilir

İklim değişikliği ve ormansızlaştırma baskısı, dünyanın akciğeri olarak bilinen Amazon yağmur ormanlarını geri dönüşü olmayan bir noktaya doğru sürüklüyor. Bilim insanları, bu eşik aşılırsa Amazon’un yüzyıl bitmeden yeşil yağmur ormanlarından kurak bir savanaya dönüşebileceği uyarısında bulunuyor.

KÜRESEL İKLİM İÇİN KRİTİK BİR DÖNÜM NOKTASI

Jeofizik Araştırma Mektupları dergisinde yayımlanan yeni bir çalışmada, Amazonların geleceği yeniden masaya yatırıldı. Uzmanlara göre ormansızlaştırma ve iklim değişikliğinin birleşik etkisi, ekosistemin yapısını kökten değiştirebilecek bir zincirleme reaksiyonu tetikliyor. Bu dönüşüm yalnızca Güney Amerika’yı değil, küresel su ve karbon döngülerini de etkileyecek.

2024’TE YÜZBİNLERCE AĞAÇ YOK OLDU

Dünya Kaynakları Enstitüsü Küresel Orman İncelemesi verilerine göre, sadece 2024 yılında Brezilya Amazonu’nda 28 bin metrekarelik orman alanı yok oldu. Bu kayıp, bölgedeki biyolojik çeşitlilik için büyük bir tehdit oluştururken, karbon salınımını da artırıyor.

BİYOÇEŞİTLİLİK VE KARBON DEPOLAMA KAPASİTESİ TEHLİKEDE

Amazon yağmur ormanları, 6 milyon kilometrekarelik yüzölçümüyle dünyanın en büyük tropikal yağmur ormanı olmasının yanı sıra, dünya üzerindeki bitki ve hayvan türlerinin yüzde 10’unu barındırıyor. Dünya Doğayı Koruma Vakfı verilerine göre Amazon, 99 ila 154 milyar ton karbon depolama kapasitesine sahip ve yılda ortalama 180 santimetre yağış alıyor. Bu özellikleriyle gezegenin iklimini dengelemede kilit rol oynuyor.

SÜREKLİ YAĞIŞ DÖNGÜSÜ BOZULUYOR

Bilim insanları, ormansızlaşmanın ve sıcaklık artışlarının yağış rejimini bozarak Amazon’un kendi kendini besleyen nem döngüsünü kırabileceğini söylüyor. Bu durum, bölgeyi giderek daha kurak bir ekosisteme dönüştürerek geri dönüşü olmayan bir sürecin kapısını aralayabilir.