Bakan Uraloğlu: Ulaşımda yeşil dönüşümle Türkiye yeni bir çağa giriyor

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, çevre dostu ulaşım yatırımlarının hem ekonomik hem de sosyal kalkınma açısından büyük önem taşıdığını vurguladı. Yeşil Kalkınma Vakfı tarafından düzenlenen Sürdürülebilir Ulaşım Zirvesi’nde konuşan Bakan Uraloğlu, Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda ulaştırma projelerinde çevre bilincini merkeze aldıklarını belirtti.

ULAŞIMDA YEŞİL DÖNÜŞÜMÜN ÖNEMİ

İklim değişikliğinin, kuraklık, sel ve orman yangınları gibi doğal afetlerin artmasına yol açtığını hatırlatan Bakan Uraloğlu, bu durumun ekonomik ve sosyal boyutlarıyla daha görünür hale geldiğini söyledi. Türkiye’nin Paris İklim Anlaşması’na taraf olmasının bu alandaki kararlılığın en güçlü göstergesi olduğunu dile getiren Uraloğlu, “Ulaşım ve iletişim politikalarımızı küresel trendler ve çevresel sorumluluklar doğrultusunda yeniden tasarlıyoruz” dedi.

KARBON AYAK İZİNİ HESAPLAYAN İLK BAKANLIK

Bakan Uraloğlu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın Türkiye’de kurumsal karbon ayak izi hesaplaması yapan ilk bakanlık olduğunun altını çizdi. “Türkiye’nin Ulaşımda Net Sıfır Emisyon Yol Haritası” projesinin AB iş birliğiyle hayata geçirildiğini ifade eden Uraloğlu, proje kapsamında karayolu, demiryolu, havayolu, denizyolu ve kent içi ulaşım modlarının emisyon projeksiyonlarının hazırlanacağını kaydetti.

ELEKTRİKLİ ARAÇLAR VE SKUTER DÜZENLEMELERİ

Türkiye’de yük taşımalarının %85’inin karayolu ile yapıldığını hatırlatan Bakan, bu alanın karbon salınımında kritik rol oynadığını söyledi. Bu nedenle elektrikli kamyon, otobüs, minibüs ve otomobillerin kullanımını teşvik edecek mevzuat düzenlemelerinin yürürlüğe alındığını açıkladı. Ayrıca, kent içi ulaşımda şahsi araçların kullanımını azaltmak amacıyla 2021’de çıkarılan Elektrikli Skuter Yönetmeliği ile bugüne kadar 26 firmanın yaklaşık 65 bin skuter ile faaliyet göstermeye başladığını belirtti.

YEŞİL LOJİSTİK BELGESİ İLE DEV DESTEK

Uraloğlu, “Yeşil Lojistik Belgesi” alan firmalara büyük kolaylık sağladıklarını vurguladı. Bu kapsamda yetki belgesi başvurularında %50 indirim, taşıt kartı ücretlerinde ise %95’e varan destekler verildiğini açıkladı. 2025 yılı itibarıyla 42 işletmenin bu belgeye sahip olduğunu belirten Bakan, uygulamanın çevre dostu taşımacılığı yaygınlaştırdığını ifade etti.

KARBON EMİSYONUNDA BÜYÜK AZALIŞ

Bakan Uraloğlu, son 23 yılda yapılan 296,5 milyar dolarlık yatırımla hem altyapı hem de çevre dostu projelerin hayata geçirildiğini hatırlattı. Bölünmüş yol uzunluğunun 29 bin 832 kilometreye ulaştığını, bunun sonucunda yılda 2 milyar 453 milyon litre akaryakıt tasarrufu sağlandığını ve karbon emisyonunun 5,27 milyon ton azaltıldığını söyledi.

Demiryolu yatırımlarıyla da 8,9 milyon ton daha az karbon salınımı gerçekleştirildiğini belirten Uraloğlu, 2028’de demiryolu ağının 17 bin 500 kilometreye çıkarılacağını, yük taşımacılığında ise payın %22’ye yükseltileceğini açıkladı.

YENİ TEKNOLOJİLER VE FİBER OPTİK ALTYAPI

Bakanlık, akıllı ulaşım sistemlerini de devreye sokarak trafik akışını iyileştirmeyi ve emisyonları azaltmayı hedefliyor. Bu kapsamda İstanbul ve Antalya’da Kooperatif AUS uygulamaları başlatıldı. Fiber optik altyapının karayolu ağlarında 20 bin kilometreye çıkarılacağı bilgisini paylaşan Uraloğlu, teknolojik dönüşümün yeşil ulaşımın temelini oluşturduğunu kaydetti.

YENİLENEBİLİR ENERJİ VE GÜNEŞ SANTRALLERİ

Karayolları ve demiryollarında güneş enerjisinin aktif kullanıldığını belirten Uraloğlu, İzmir, Van ve Kömürhan’da güneş santrali projelerinin hayata geçirildiğini söyledi. Türksat’ın GES yatırımlarıyla yılda 17,5 gigawatt saat elektrik üretilerek 82 milyon TL tasarruf sağlandığını, bunun da yaklaşık 360 bin ağacın temizlediği karbon salınımına eşdeğer olduğunu ifade etti.

DENİZ VE HAVA ULAŞIMINDA YEŞİL ADIMLAR

Denizcilikte yeşil liman sertifikalarıyla çevreci yatırımların arttığını belirten Bakan, eski gemilerin hurdaya ayrılması sonrası yerine inşa edilen yeni gemilere hurda bedelinin 1,5 katı, alternatif enerji sistemleriyle donatılanlara ise 2,5 katı teşvik verdiklerini duyurdu. Havacılıkta ise “Karbonsuz Havalimanı Projesi” ile Türkiye’nin 50 havalimanı karbonsuz sertifikası aldı ve bu alanda dünyada ikinci sırada yer aldı.

ELEKTRİKLİ ARAÇLARDA HIZLI ARTIŞ

Elektrikli araç sayısının Haziran 2025 itibarıyla 268 bini geçtiğini açıklayan Uraloğlu, aynı tarihte Türkiye genelinde 31 bin 433 şarj soketinin aktif olduğunu belirtti. Milli tren setleri, bisiklet yolları, ekolojik köprüler ve yeşil denizcilik yatırımlarıyla sürdürülebilir ulaşımın güçlendirildiğini ifade etti.