IMF’den ABD’ye kritik borç uyarısı: Tahviller cazibesini kaybediyor

Küresel finans sisteminin en önemli referans varlıklarından biri olan ABD Hazine tahvilleri için dikkat çeken bir uyarı geldi. Uluslararası Para Fonu (IMF), ABD’nin artan borçlanma ihtiyacının piyasadaki dengeleri bozduğunu ve tahvillerin yatırımcılar nezdindeki cazibesinin zayıflamaya başladığını açıkladı. Kurum, bu gelişmenin yalnızca ABD ile sınırlı kalmayacağını, küresel tahvil piyasalarında da zincirleme etkiler yaratabileceğini vurguladı.

BORÇ ARZI ARTIYOR, GÜVEN PRİMİ ERİYOR

IMF’nin yayımladığı son Mali İzleme Raporu’na göre, ABD’nin yüksek bütçe açıkları nedeniyle piyasaya sürdüğü tahvil miktarındaki artış, bu enstrümanların yıllardır sahip olduğu “güvenli liman” avantajını aşındırıyor.

ABD’nin son üç yılda GSYH’nin yaklaşık yüzde 6’sına ulaşan bütçe açığı, savaş ya da kriz dönemleri dışında nadir görülen bir seviyeye işaret ediyor. Bu durum, önümüzdeki yıllarda da borçlanma ihtiyacının yüksek kalacağı beklentisini güçlendiriyor.

ABD’de bütçe projeksiyonları hazırlayan Congressional Budget Office verileri de bu tabloyu destekliyor. Kuruma göre, mevcut mali disiplin eksikliği nedeniyle açıkların uzun süre yüksek seyretmesi bekleniyor.

TAHVİLLER İLE ŞİRKET BONOLARI ARASINDAKİ MAKAS DARALIYOR

IMF’nin dikkat çektiği en önemli göstergelerden biri ise AAA notuna sahip şirket tahvilleri ile ABD Hazine tahvilleri arasındaki getiri farkındaki daralma oldu.

Bu farkın daralması, yatırımcıların ABD tahvillerine “güvenli liman” olduğu için ödemeye razı olduğu ek primi artık daha az kabul ettiğini ortaya koyuyor.

2019 yılında 55 baz puanın üzerinde olan bu farkın günümüzde yaklaşık 35 baz puana kadar gerilediği belirtiliyor. Bu gelişme, piyasanın risk algısında yapısal bir değişime işaret ediyor.

KISA VADELİ BORÇLANMA RİSKİ ARTIRIYOR

IMF raporunda öne çıkan bir diğer kritik başlık ise ABD’nin giderek daha fazla kısa vadeli borçlanmaya yönelmesi oldu.

Borçların kısa vadeye yoğunlaşması, devletlerin sürekli yeniden finansman ihtiyacıyla karşı karşıya kalmasına ve piyasa şoklarına daha açık hale gelmesine yol açıyor.

United States Department of the Treasury, son dönemde uzun vadeli tahvil ihraçlarını sınırlı tutarken, kısa vadeli bonolara ağırlık veriyor. Ancak bu strateji, faizlerde ani yükseliş veya yatırımcı iştahında düşüş yaşanması halinde riskleri büyütebilir.

HEDGE FONLAR VE PİYASA KIRILGANLIĞI

IMF, tahvil piyasasında hedge fonların artan rolüne de dikkat çekti. Özellikle “cash-futures basis” işlemleriyle sağlanan likiditenin, yüksek kaldıraç nedeniyle kırılgan olduğuna işaret edildi.

Bu tür yatırımcıların piyasadan hızlı çıkış yapması halinde fiyat dalgalanmalarının sertleşebileceği ve likidite krizlerinin tetiklenebileceği vurgulandı.

“ANİ FİYATLAMA ŞOKU” RİSKİ GÜNDEMDE

IMF’ye göre; yüksek borçlanma ihtiyacı, kısa vadeli finansmana bağımlılık ve yatırımcı profilindeki değişim birleştiğinde ciddi bir risk oluşturuyor.

Bu unsurların bir araya gelmesi, tahvil piyasasında ani ve sert fiyatlamalara yol açabilecek “sudden repricing” riskini artırıyor.

Yatırımcıların borcun çevrilebilirliği konusunda endişe duyması halinde faizlerin hızla yükselebileceği, hatta bazı ihalelere talebin düşebileceği ifade ediliyor.

İRAN GERİLİMİ MALİ BASKIYI ARTIRIYOR

Jeopolitik gelişmeler de tabloyu ağırlaştırıyor. IMF, özellikle İran merkezli çatışmaların enerji fiyatları üzerinden kamu maliyesine yeni yükler getirdiğini belirtiyor.

Enerji maliyetlerindeki artışın, hükümetleri ya ekonomiyi desteklemek için harcamaları artırmaya ya da borçlanmayı kontrol altında tutmaya zorladığı ifade ediliyor. Uzayan bir çatışma senaryosunda küresel borç riskinin ilave 4 puan artabileceği hesaplanıyor.

KÜRESEL PİYASALAR İÇİN DALGA ETKİSİ

IMF, ABD tahvil piyasasındaki gelişmelerin küresel etkilerine de dikkat çekti.

ABD faizlerindeki artışın, diğer ülkelerin tahvil piyasalarına neredeyse birebir yansıdığı belirtilirken, özellikle dış finansmana bağımlı ekonomilerin daha fazla etkilendiği ifade edildi.

Bu durum, gelişmekte olan ülkeler için finansman maliyetlerinin artması ve sermaye akımlarında dalgalanma riskini beraberinde getiriyor.