İran ve ABD anlaşmaya mı yaklaşıyor? Yeni görüşme 5 Haziran’da
ABD ile İran arasında aylardır devam eden diplomatik temaslarda dikkat çeken yeni ayrıntılar ortaya çıktı. Körfez’de tansiyonun yüksek seyrettiği dönemde tarafların üzerinde çalıştığı ön anlaşmanın isminin “İslamabad Deklarasyonu” olacağı iddia edilirken, yeni müzakere turunun da 5 Haziran’da yapılmasının beklendiği bildirildi.
Al Arabiya’nın üst düzey diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre Washington ile Tahran arasında hazırlanacak metin, ilk aşamada bir “mutabakat zaptı” niteliği taşıyacak. Bu sürecin ardından ise nihai anlaşmanın çerçevesini belirleyecek daha kapsamlı müzakerelerin başlayacağı ifade edildi.
İSLAMABAD DEKLARASYONU İDDİASI DİKKAT ÇEKTİ
Diplomatik kaynaklar, ön anlaşmanın “İslamabad Deklarasyonu” adıyla duyurulmasının planlandığını öne sürdü. Pakistan’ın süreçte kolaylaştırıcı rol üstlendiği belirtilirken, ön metnin taraf heyetleri hazır bulunmadan İslamabad yönetimi tarafından kamuoyuna açıklanabileceği kaydedildi.
İddiaya göre ABD ile İran arasındaki yeni görüşme turunun 5 Haziran’da gerçekleştirilmesi planlanıyor.
Haberde ayrıca tarafların şu aşamada dolaylı temaslarını sürdürdüğü, yüz yüze müzakerelerin ise ancak nihai anlaşma sürecine geçildiğinde başlayacağı ifade edildi.
ABD ile İran arasında son aylarda yoğunlaşan diplomatik trafik, özellikle Hürmüz Boğazı’ndaki kriz ve enerji piyasalarındaki dalgalanmalar nedeniyle uluslararası kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor.
TRUMP’TAN “SON DETAYLAR GÖRÜŞÜLÜYOR” MESAJI
ABD Başkanı Donald Trump da dün yaptığı açıklamada İran ile yürütülen görüşmelerde önemli ilerleme sağlandığını söylemişti.
Trump, “İran’la büyük ölçüde bir anlaşma üzerinde çalışıyoruz. Son detaylar ve nihai unsurlar şu anda ele alınıyor. Kısa süre içinde açıklama yapılacak” ifadelerini kullanmıştı.
Trump’ın açıklamaları, enerji piyasalarında ve diplomatik çevrelerde “anlaşma yakın” yorumlarını güçlendirdi.
Ancak İran tarafı daha temkinli mesajlar vermeyi sürdürüyor. Tahran’a yakın bazı kaynaklar, henüz tüm kritik başlıklarda uzlaşma sağlanmadığını ve müzakerelerin kırılgan aşamada bulunduğunu savunuyor.
Özellikle yaptırımların kaldırılması, nükleer programın denetimi, bölgesel güvenlik meseleleri ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiği konularının masadaki en hassas başlıklar arasında yer aldığı belirtiliyor.
HÜRMÜZ VE ENERJİ PİYASALARI SÜRECİ YAKINDAN İZLİYOR
ABD-İran hattında olası bir yumuşama ihtimali, küresel petrol ve doğalgaz piyasalarında da dikkatle takip ediliyor. İran savaşının ardından Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gerilim nedeniyle enerji sevkiyatlarında ciddi aksama yaşanmış, tanker trafiği önemli ölçüde yavaşlamıştı.
Uzmanlara göre taraflar arasında sağlanabilecek geçici bir uzlaşma bile petrol fiyatları üzerinde kısa vadeli rahatlama etkisi oluşturabilir.
Öte yandan diplomatik kaynaklar, ön anlaşmanın nihai barış anlamına gelmeyeceğini, bunun daha çok güven artırıcı bir ara çerçeve olarak değerlendirildiğini belirtiyor.
Bölgedeki askeri hareketlilik ve karşılıklı güven sorunu nedeniyle sürecin halen oldukça hassas ilerlediği vurgulanırken, gözler şimdi 5 Haziran’da yapılması beklenen yeni temaslara çevrildi.
