Japonya erken seçime gidiyor

Doğu Asya ülkesi Japonya’da, 8 Şubat’ta yapılacak erken milletvekili genel seçimleri öncesinde kampanya dönemi 7 Şubat gecesi sona eriyor. Seçmenler, ulusal parlamentonun alt kanadı olan Temsilciler Meclisi (Şuugiin) için sandık başına gidecek.

Toplam 465 sandalyeli Meclis’te, 289 milletvekili tek koltuklu seçim bölgelerinden, kalan sandalyeler ise 11 bölgesel blokta nispi temsil yoluyla belirlenecek. Meclis’te çoğunluk için 233 sandalye gerekiyor. Ülke genelinde seçimlere 1.284 aday katılıyor.

Mevcut tablo ve partiler

Meclis’te şu an iktidarda bulunan Liberal Demokrat Parti (LDP) 199 sandalyeye sahipken, yeni ortağı Nippon Ishin no Kai (NIP) 34 koltukla temsil ediliyor. Böylece iktidar bloğu toplam 235 sandalye ile kıl payı çoğunluğu elinde tutuyor.

Ana muhalefetteki Constitutional Democratic Party of Japan (CDP) öncülüğünde kurulan Merkezci Reform İttifakı (Çuudou) ile diğer küçük partilerin toplam sandalye sayısı ise 223.

Takaiçi’nin ilk sınavı

LDP’nin yeni lideri ve Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae, erken seçimi “halktan güvenoyu alma” gereğiyle aldığını açıklamıştı. Takaiçi, başbakanlık görevini riske atarak seçmenin kararına başvurduklarını ifade etmişti. Bu seçim, Takaiçi’nin sandıkta gireceği ilk büyük sınav olarak görülüyor.

Kadın adaylar ve “ilk kadın başbakan” etkisi

Japonya, Dünya Ekonomik Forumu’nun 2025 Küresel Cinsiyet Farkı Raporu’nda 146 ülke arasında 118. sırada yer alıyor. Buna karşın bu seçimlerde 313 kadın aday yarışıyor. Kadın adayların toplam adaylar içindeki payı ilk kez yüzde 24’ün üzerine çıktı.

Ancak hükümetin 2020’de koyduğu “adayların yüzde 35’inin kadın olması” hedefinin gerisinde kalındı. Takaiçi’nin liderliğindeki LDP’de kadın aday oranı yüzde 12,8 ile önceki seçime göre geriledi. Uzmanlar, “ilk kadın başbakan” etkisinin parti içinde kadın temsiline güçlü bir yansıma yapmadığı görüşünde.

LDP’nin uzun iktidarı ve zayıflayan performansı

Savaş sonrası dönemin en güçlü partisi olan LDP, yaklaşık 70 yıllık tarihinde sadece iki kez iktidar dışında kaldı (1993–1994 ve 2009–2012). Ancak son yıllarda oy ve sandalye kaybı dikkat çekiyor. Parti, 2012’de 294, 2014’te 291, 2017’de 284, 2021’de 259 ve 2024’te 191 sandalye elde etti.

Uzun süreli Başbakan Abe Şinzo’nun 2020’de liderliği bırakmasının ardından LDP’de düşüş hızlandı. 1999’dan bu yana süren Komeito ortaklığı da Ekim 2025’te sona erdi.

Yeni koalisyon, yeni denge

LDP, Meclis çoğunluğunu koruyabilmek için Ekim 2025’te Nippon Ishin ile yeni bir koalisyon kurdu. Bu sayede Takaiçi, muhalefetin desteğiyle Meclis’te Japonya’nın ilk kadın başbakanı olarak seçilebildi.

Muhalefet cephesinde ise CDP öncülüğünde kurulan Merkezci Reform İttifakı, iktidara alternatif olmayı hedefliyor. İttifakın seçim performansı, ülkedeki siyasi dengelerin geleceği açısından kritik görülüyor.

Uzmanlar ne diyor?

Tokyo merkezli Dış Politika Enstitüsü Direktörü Miyake Kunihiko, LDP öncülüğündeki yeni koalisyonun Meclis çoğunluğunu korumaya yakın olduğunu savunuyor. Yokosuka Asya-Pasifik Çalışmaları Konseyi Danışmanı Michael MacArthur Bosack ise erken seçim ve kısa kampanya süresinin bazı bölgelerde oyların bölünmesine yol açabileceğini, bunun muhalefete avantaj sağlayabileceğini belirtiyor.

Uzmanlara göre 8 Şubat seçimleri, yalnızca hükümetin kaderini değil, Japonya’da hangi partilerin kalıcı siyasi güç olacağını da net biçimde ortaya koyacak.