Küresel tahıl piyasaları yüksek rekolte baskısı altında
Küresel tarım emtia piyasaları, kuzey yarımküredeki yüksek rekolte beklentileri nedeniyle baskı altında kalmayı sürdürüyor. ABD, Rusya, Fransa ve Arjantin’den gelen güçlü üretim projeksiyonları, fiyatların yükselmesini zorlaştırırken; ihracat temposu, hava durumu ve para politikalarındaki gelişmeler fiyat hareketlerinde belirleyici olmaya devam ediyor.
ABD Eylül vadeli yumuşak kırmızı kış buğdayı, kile başına 5,20 doların altına çekilerek son haftaların en düşük seviyesine indi. Ton bazında fiyatlar 192 doların gerisine düştü. Sert kırmızı kış buğdayı ise 5,20 dolar seviyesinin hemen üzerinde işlem görüyor. Avrupa’da Euronext Eylül vadeli buğday kontratı da ton başına 196,25 euroya geriledi.
Mısırda ABD Eylül vadeli kontratlar, kritik destek noktası olan 3,90 dolar/kile seviyesinin altına indi. ABD Tarım Bakanlığı’nın 2025/26 sezonuna ilişkin beklentilerin üzerinde gelen 1,9 milyon tonluk satış verisi, düşüşü sınırlasa da, piyasa uzmanları güçlü küresel arzın fiyatlarda toparlanma ihtimalini zayıflattığını belirtiyor.
Soya fasulyesinde ise ABD Başkanı’nın Çin ile ticarette ithalat artışı beklentisini dile getirmesi, haftanın ilk işlem gününde fiyatlara yüzde 2’den fazla yükseliş getirdi. Fiyatlar 9,80 dolar/kileyi aşarken, analistler orta vadede yüksek üretim seviyelerinin fiyatlar üzerinde baskı yaratmayı sürdüreceğini vurguluyor.
ÇİN’İN İTHALAT POLİTİKASI BELİRLEYİCİ OLACAK
Tahıl talebi tarafında en kritik unsur, dünyanın en büyük buğday ve mısır ithalatçısı olan Çin’in satın alma stratejileri. Pekin yönetimi, son iki ayda ithalatı yavaşlattı. Yüksek devlet rezervleri ve yerli üretimde beklenenden iyi hasat, dış alım ihtiyacını azalttı. Ancak kış aylarında artabilecek iç talep ve gıda arz güvenliği endişeleri, yeniden ithalat dalgası yaratabilir.
Uluslararası Hububat Konseyi (IGC), 2025/26 sezonunda küresel tahıl üretiminin 2,3 milyar ton seviyesine ulaşacağını ve bu miktarın talebin yaklaşık 20 milyon ton üzerinde olacağını hesaplıyor. Fiyatların yönü, ABD Merkez Bankası’nın faiz indirim süreci ve doların küresel değeri ile yakından ilişkili olacak. Zayıflayan dolar, dolar üzerinden fiyatlanan tarım emtialarını yabancı alıcılar için daha cazip hale getirerek ihracat fiyatlarında yukarı yönlü esneklik sağlayabilir.
BAŞLICA ÜRETİCİLERDE HASAT VE İHRACAT GÖRÜNÜMÜ
Küresel tahıl piyasalarında öne çıkan üretici ülkeler, 2025/26 sezonuna güçlü üretim ve ihracat beklentileriyle giriyor. Rekolte artışları ve verimli hasat koşulları, arz tarafında pozitif bir tablo ortaya koyuyor.
RUSYA: Tarım piyasası danışmanlık şirketi SovEcon, ülkenin 2025/26 sezonu buğday ihracat tahminini 43,3 milyon tona yükseltti. Piyasa analiz kuruluşu IKAR ise buğday üretim öngörüsünü 84,5 milyon tona revize etti. Orta ve Volga bölgelerinde artan verimlilik, güneyde yaşanan kuraklık etkisini büyük ölçüde dengeledi. Yetkililer, sevkiyatların önümüzdeki haftalarda mevsimsel olarak hızlanmasını bekliyor.
FRANSA: Tarım Bakanlığı, bu yıl yumuşak buğday üretiminin 33,1 milyon ton seviyesinde gerçekleşeceğini duyurdu. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 29, son beş yıl ortalamasına kıyasla ise yüzde 4 artış anlamına geliyor. Olumlu hava koşulları ve lojistik kolaylıklar, hasat temposunu hızlandıran başlıca faktörler oldu.
ABD: ABD Tarım Bakanlığı (USDA), mısır ihracat satışlarının piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleştiğini açıkladı. Yeni sezonda mısır verim tahminlerinin güçlü seviyede korunduğu bildirildi.
ARJANTİN: Buenos Aires Tahıl Borsası, buğday ekim alanlarının yüzde 97’sinin iyi ile mükemmel arasında değerlendirildiğini aktardı. Mısırda hasadın yüzde 86’sı tamamlanırken, hektar başına ortalama 7,23 ton verim elde edildi.
