Makine ihracatı rekor kırdı: Almanya ve ABD, Türk makinelerinin gözde pazarı
Makine imalat sanayisinin konsolide rakamlarına göre, Ocak-Temmuz döneminde serbest bölgeler dahil toplam makine ihracatı %0,9 artışla 16,2 milyar dolara ulaştı. Ancak miktar bazında %6,1 gerileme yaşandı. Sektör, ihracattaki kaybı ortalama kilogram fiyatlarını %6,7 artırarak 7,9 dolara yükseltmesiyle dengeledi. Temmuz ayında ise ihracat aylık bazda %4,4 artış kaydetti.
YILLIKLANDIRILMIŞ VERİLERDE 28,4 MİLYAR DOLARLIK İHRACAT
Yıllıklandırılmış veriler, sektörün ihracatını %0,6 artışla 28,4 milyar dolara taşıdı. Almanya’ya yapılan ihracat, 7 aylık dönemde %1,7 artarak 1,8 milyar dolara çıktı. Almanya’yı 1 milyar dolarla ABD takip etti. Temmuz ayında ABD’ye ihracat %9,2 artarken, Kazakistan’a %46 ve Fas’a %37 yükseliş kaydedildi. Ancak Rusya’nın ardından en büyük daralma Polonya pazarında görüldü.
MAKİNE GRUPLARINDA FARKLI PERFORMANS
Temmuz ayında ambalaj makineleri ile ısıtıcı ve fırın ihracatı %40’ın üzerinde artış gösterdi. Buna karşılık, rulmanlar ile kauçuk ve plastik işleme makinelerinde düşüş yaşandı. Ocak-Temmuz döneminde ise en büyük ihracat kalemi %4,7 artışla evsel ve endüstriyel soğutma makineleri oldu.
ABD-AB ANLAŞMASI VE TÜRKİYE’YE ETKİLERİ
Makine İhracatçıları Birliği Başkanı Kutlu Karavelioğlu, ABD ile AB arasında imzalanan gümrük anlaşmasını “güç dengelerinde yeni bir mimarinin sancılı doğumu” olarak nitelendirdi. Karavelioğlu, AB’nin masada geri adım atarak pragmatik bir tutum sergilediğini, ancak Almanya’ya yönelik koruyucu yaklaşımın Türk ihracatçıları için kısa vadede risk oluşturmadığını belirtti.
KÜRESEL SANAYİDE KIRILGANLIK
Küresel sanayi PMI verilerinin yeniden daralma bölgesine indiğine dikkat çeken Karavelioğlu, “Ticaret müzakereleri ve tarife belirsizlikleri reel üretimi baskılıyor. Dünya Ticaret Örgütü’nün mal ticaretinde nominal artış öngörmesi olumlu olsa da siparişlerdeki düşüş, baskının süreceğine işaret ediyor” dedi.
AVRUPA’DAN YENİ İTHALAT GÖZETİMİ
Avrupa Komisyonu’nun “İthalat Gözetim Çalışma Grubu” tarafından hazırlanan 3. ısı haritası raporuna değinen Karavelioğlu, AB’nin olağan dışı artış gösteren mal grupları için erken önlem mekanizması kurduğunu aktardı. Bu adımın, Türkiye’nin Gümrük Birliği güncelleme süreci açısından kritik olduğuna işaret etti.
ÇİN BAĞIMLILIĞI VE İTHALAT BASKISI
Türkiye’nin makine ithalatı, son 3 ayda ivme kazanarak Haziran ayında %15,4 arttı. Özellikle Çin’den yapılan ithalat %18,1 yükseldi. Karavelioğlu, “Bu artış Türkiye’nin küresel tedarik zincirinde Çin’e olan bağımlılığını artırıyor. Yüksek teknolojili ürünlerde ithalatın yapısal bağımlılığa dönüşmemesi için stratejik adımlar şart” dedi.
KATAR İLE ORTAKLIK VE RİSKLER
Türkiye ile Katar arasında yürürlüğe giren TEOA anlaşmasının genel dış ticaret açısından fırsatlar sunduğunu belirten Karavelioğlu, Çin menşeli makinelerin Katar üzerinden Türkiye’ye sıfır gümrükle girmesi riskine karşı uyardı. “Bu durum Türkiye’yi ithalat üssüne dönüştürebilir, bu nedenle erken uyarı mekanizmaları kritik önemde” ifadelerini kullandı.
2026 İÇİN UMUTLU BEKLENTİ
Sektörde üretim daralmasının %6,5’e ulaştığını, kapasite kullanım oranının ise %65,7 seviyesinde kaldığını söyleyen Karavelioğlu, finansmana erişim sorunlarının çözülmesi gerektiğini vurguladı. “2026’ya farklı başlayabilmek için üretim ve ihracatın desteklenmesi, ithalatın aleyhe dönüştürülmemesi şart” dedi.
