Nükleer yarış hızlandı: 9 ülke 100 milyar dolar harcadı

2024 yılında nükleer silahlara sahip ülkeler, bu ölümcül cephanelik için toplamda 100 milyar doları aşkın harcama yaptı. Bu miktar, dakikada ortalama 190 bin doların nükleer silahlanmaya aktarıldığını gösteriyor.

NÜKLEER HARCAMALARDA REKOR ARTIŞ: %11 YÜKSELDİ

Uluslararası Nükleer Silahların Kaldırılması Kampanyası’nın (ICAN) yayımladığı "Hidden Costs" (Gizli Maliyetler) başlıklı rapora göre, 2024’te dünya genelinde nükleer silahlanma harcamaları bir önceki yıla kıyasla %11 oranında artarak 100 milyar doları geçti.

ABD, TEK BAŞINA 56,8 MİLYAR DOLAR HARCADI

2024'te nükleer silahlara en fazla bütçe ayıran ülke 56,8 milyar dolarla ABD oldu. Bu rakam, diğer sekiz ülkenin toplam harcamasını bile geride bıraktı. İkinci sırada Çin (12,5 milyar dolar), üçüncü sıradaysa İngiltere (10,4 milyar dolar) yer aldı.

RUSYA, HİNDİSTAN VE İSRAİL DE SIRALAMADA

İngiltere’yi sırasıyla Rusya (8,1 milyar $), Fransa (6,9 milyar $), Hindistan (2,6 milyar $), İsrail (1,1 milyar $), Pakistan (1,1 milyar $) ve Kuzey Kore (630 milyon $) izliyor.

ŞİRKETLER 43,5 MİLYAR DOLAR KAZANDI

Nükleer silahların üretimi ve bakımıyla ilgilenen en az 26 şirket, 2024 yılında bu alandan 43,5 milyar dolar gelir elde etti. Boeing, Lockheed Martin ve General Dynamics gibi dev firmalar, nükleer alandaki sözleşmelerin önemli kısmını elinde bulunduruyor.

LOBİLER MİLYONLARCA DOLAR HARCADI

ICAN verilerine göre şirketler, yalnızca Fransa ve ABD'deki lobicilik faaliyetleri için 128 milyon dolardan fazla kaynak ayırdı. Ayrıca sadece İngiltere'de 2024 yılı boyunca hükümet yetkilileriyle 196 toplantı gerçekleştirdiler.

NÜKLEER SİLAH SAYISI ARTMAYA DEVAM EDİYOR

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü’nün (SIPRI) 2025 raporuna göre, dünya genelinde 12.241 adet nükleer savaş başlığı bulunuyor. Bunların yaklaşık 3.912’si konuşlandırılmış durumda, 2.100’ü ise yüksek alarm seviyesinde bekletiliyor.

ABD VE RUSYA, KÜRESEL CEPhANELİĞİN %90’INI ELİNDE TUTUYOR

Kullanıma hazır başlıklar açısından ABD (1770 başlık) ve Rusya (1718 başlık) listenin en üstünde. İki ülke, toplam nükleer başlıkların %90’ına sahip durumda.

ÇİN VE KUZEY KORE ENVANTERİNİ GENİŞLETİYOR

Çin’in savaş başlığı sayısının 600’e ulaştığı, Kuzey Kore'nin ise yaklaşık 50 başlığa sahip olduğu tahmin ediliyor. Ayrıca Kuzey Kore'nin 40’tan fazla nükleer başlık üretebilecek fisil materyali bulunuyor.

İSRAİL GİZLİ NÜKLEER PROGRAMINI GELİŞTİRİYOR

SIPRI’ye göre İsrail, yaklaşık 90 nükleer savaş başlığına sahip. Bu başlıklar, F-15, F-16, F-35 savaş uçakları, Jericho II/III balistik füzeleri ve Dolphin sınıfı denizaltılardan fırlatılabilen Popeye Turbo füzeleri ile kullanılabiliyor.

SİLAHLARA YATIRIM, İNSANİ İHTİYAÇLARDAN UZAKLAŞTIRIYOR

ICAN yetkilileri, nükleer silah yatırımlarının kamu kaynaklarını eğitim, sağlık ve iklim gibi alanlardan uzaklaştırarak birkaç büyük şirketin çıkarına hizmet ettiğine dikkat çekti.

YENİ START ANLAŞMASI TEHLİKEDE

Şubat 2026’da süresi dolacak olan Yeni START Anlaşması yenilenmezse, ABD ve Rusya’nın konuşlandırılmış savaş başlıklarının sayısında artış yaşanabilir. ABD'nin stratejik olmayan yeni nükleer silahları da gündemde.