TCMB enflasyon raporu açıklandı: Mayısta fiyat artışlarının hızı yavaşladı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), mayıs ayına ilişkin Fiyat Gelişmeleri Raporu’nu yayımladı. Rapora göre mayıs ayında tüketici fiyatları aylık bazda yüzde 1,71 artarken, yıllık enflasyon yüzde 32,61 seviyesine yükseldi. Ankara’da yayımlanan raporda, enflasyondaki görünümün hangi kalemlerden etkilendiği, fiyat artışlarının hangi sektörlerde yoğunlaştığı ve ekonomiye olası yansımaları detaylı şekilde ortaya konuldu. TCMB’nin takip ettiği öncü göstergeler, mayıs ayında enflasyonun ana eğiliminde bir önceki aya göre yavaşlama yaşandığına işaret etti.
Enflasyonun ana eğiliminde gerileme sinyali
Merkez Bankası verilerine göre tüketici fiyat endeksi mayısta aylık yüzde 1,71 artış kaydetti. Yıllık enflasyon ise 0,24 puan yükselerek yüzde 32,61 oldu. Fiyat hareketlerinde ulaştırma hizmetleri, giyim ve ayakkabı ile işlenmiş gıda ürünleri öne çıkarken, işlenmemiş gıda fiyatlarındaki düşüş enflasyonu aşağı yönlü sınırlayan unsur olarak dikkat çekti.
Mevsimsellikten arındırılmış göstergeler incelendiğinde aylık enflasyon artış hızının zayıfladığı görüldü. B ve C endekslerinde de aylık bazda gerileme yaşandı. TCMB, mayıs ayında enflasyonun ana eğiliminde yavaşlama gözlendiğini, ancak üç aylık ortalamaların belirgin bir değişime işaret etmediğini vurguladı.
Hizmet sektöründe ulaştırma fiyatları öne çıktı
Hizmet fiyatları mayısta yüzde 2,30 yükselirken, grubun yıllık enflasyonu yüzde 41,07’ye çıktı. Özellikle ulaştırma hizmetleri, akaryakıt fiyatlarının gecikmeli etkileri ve bayram dönemi kaynaklı talep artışı nedeniyle güçlü seyrini sürdürdü.
Ulaştırma hizmetlerinde aylık fiyat artışı yüzde 5,61 olarak gerçekleşti. Hava yolu ile yolcu taşımacılığı fiyatları yüzde 15,22 yükselirken, şehirler arası otobüs ücretleri yüzde 5,46 arttı. Şehir içi ulaşım hizmetlerinde de fiyat artışları devam etti.
Haberleşme hizmetlerinde yıllık enflasyon yükseliş eğilimini korurken, kira grubunda aylık artış yüzde 2,15 seviyesinde gerçekleşti. Buna rağmen kira enflasyonu yıllık bazda yüzde 49,77’ye gerileyerek düşüş eğilimini sürdürdü.
Giyim ve ayakkabı fiyatları enflasyonu yukarı taşıdı
Temel mal grubu fiyatları mayısta yüzde 3,91 artarken, yıllık enflasyon yüzde 17,26 seviyesine yükseldi. Yeni sezon etkisinin hissedildiği giyim ve ayakkabı grubunda aylık fiyat artışı yüzde 11,40 ile tarihsel ortalamaların üzerinde gerçekleşti.
Dayanıklı tüketim mallarında fiyat artışı yüzde 1,32 olurken, mobilya fiyatları yüzde 3,36 yükseldi. Beyaz eşya fiyatları yüzde 2,79 artış gösterirken otomobil fiyatlarındaki yükseliş yüzde 0,70 ile sınırlı kaldı. Elektrikli ve elektriksiz ev aletlerinde ise yüzde 0,85’lik fiyat düşüşü görüldü.
Gıda fiyatlarındaki düşüş enflasyonu sınırladı
Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda fiyatlar mayıs ayında yüzde 0,48 geriledi. Buna karşın yıllık gıda enflasyonu yüzde 34,86 seviyesine çıktı.
İşlenmemiş gıda fiyatlarında sebze ve et ürünleri öncülüğünde düşüş yaşandı. Sebze fiyatları yüzde 14,63, et fiyatları ise yüzde 1,76 geriledi. Buna karşılık işlenmiş gıda tarafında fiyat baskıları sürdü. Süt ve süt ürünleri, ekmek ve tahıl ürünleri ile et ürünlerinde devam eden zamlar nedeniyle işlenmiş gıda enflasyonu aylık bazda yüzde 2,63 oldu.
Enerji fiyatlarında akaryakıt geriledi, doğalgaz yükseldi
Enerji grubu fiyatları mayısta yüzde 0,17 düşüş kaydetti. Ham petrol fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle akaryakıt fiyatları yüzde 3,04 azaldı. Ancak konutlarda uygulanan kademeli tarife sistemi nedeniyle doğalgaz fiyatları yüzde 4,57 arttı.
Enerji grubundaki yıllık enflasyon ise 3,34 puanlık düşüşle yüzde 43,88 seviyesine geriledi.
Üretici enflasyonunda enerji etkisi sürdü
Yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) mayıs ayında yüzde 2,75 arttı. Yıllık üretici enflasyonu ise yüzde 28,93 seviyesine yükseldi.
Ana sanayi grupları içinde enerji fiyatları yüzde 6,60 artışla en yüksek yükselişi gösterdi. Ara mallarında yüzde 2,94’lük artış yaşanırken, sermaye malları ile dayanıklı ve dayanıksız tüketim mallarında daha sınırlı fiyat hareketleri görüldü.
Doğalgaz, ham petrol, kimyasal ürünler ve kauçuk-plastik sektörlerinde jeopolitik gelişmelerin etkisiyle maliyet baskılarının devam ettiği kaydedildi.
Enflasyonda yavaşlama sinyali piyasaları destekledi
Mayıs ayı verileri, fiyat artışlarının tamamen sona ermediğini ancak enflasyonun ana eğiliminde belirgin bir ivme kaybı yaşandığını ortaya koydu. Özellikle gıda ve enerji kalemlerindeki dengelenme süreci, enflasyon görünümünü destekleyen gelişmeler arasında yer aldı. Piyasalar açısından raporun en dikkat çekici sonucu, TCMB’nin izlediği göstergelerin enflasyonda kademeli yavaşlama sürecine işaret etmesi oldu.
