Çin’den Japonya’ya ihracat kısıtlaması: 20 kuruluş kara listeye alındı
Çin, Japonya ile devam eden diplomatik gerilim kapsamında yeni bir ihracat kontrolü kararı aldı. Çin Ticaret Bakanlığı, 20 Japon kuruluşunun ihracat kontrolü listesine, 20 Japon şirketinin ise ihracat izleme listesine eklendiğini duyurdu. Kararla birlikte askeri ve sivil amaçla kullanılabilen çift kullanımlı ürünlerin bu kuruluşlara satışı önemli ölçüde sınırlandırıldı.
Çin, Japonya’nın yeniden askerileşme faaliyetlerine destek verdikleri gerekçesiyle 20 Japon kuruluşuna ihracat kontrolü uygulamaya başladı.
Çin ihracat kontrolü kapsamını genişletti
Çin Ticaret Bakanlığı’nın açıklamasına göre, daha önce 24 Şubat’ta 20 Japon şirketine getirilen ihracat kısıtlamalarının ardından yeni bir adım daha atıldı.
Yeni düzenleme kapsamında aralarında Ulusal Savunma Çalışmaları Enstitüsü (NIDS) bulunan 20 Japon kuruluşu, ihracat kontrolü listesine dahil edildi. Böylece Çinli şirketlerin bu kuruluşlara askeri ve sivil çift kullanımlı ürün ihraç etmesi yasaklandı.
Ayrıca Çin kaynaklı çift kullanımlı ürünlerin yabancı şirketler veya bireyler aracılığıyla söz konusu kuruluşlara satılması da engellendi.
20 Japon şirketi izleme listesine eklendi
Yeni karar kapsamında aralarında Mitsui E&S‘nin de bulunduğu 20 Japon şirketi, ihracat izleme listesine alındı.
Çin yönetimi, bu şirketlerin kullandığı çift kullanımlı ürünlerin nihai kullanıcılarının net şekilde belirlenemediğini bildirdi.
Çinli şirketler, bu firmalara ürün satabilmek için özel risk değerlendirme raporu hazırlayacak ve ürünlerin Japonya’nın askeri faaliyetlerinde kullanılmayacağına ilişkin taahhütname almak zorunda olacak.
Şubat ayındaki yaptırımların kapsamı genişledi
Pekin yönetimi, 24 Şubat’ta Mitsubishi Heavy Industries’in savunma sanayisi ve gemi inşa alanındaki iştiraklerinin de aralarında bulunduğu 20 Japon şirketini ihracat kontrolü listesine eklemişti.
Aynı tarihte Subaru’nun iştiraklerinin yer aldığı 20 Japon şirketi de nihai kullanıcı bilgilerinin doğrulanamaması nedeniyle ihracat izleme listesine alınmıştı.
Son kararla birlikte Japon şirketlerine yönelik denetim ve ihracat kısıtlamalarının kapsamı daha da genişletilmiş oldu.
Çin ile Japonya arasındaki gerilim sürüyor
Son ihracat kontrolü kararı, Pekin ile Tokyo arasında son aylarda tırmanan diplomatik gerilimin devamı olarak değerlendiriliyor.
Gerilimin merkezinde Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae’nin, 7 Kasım 2025’te Tayvan Boğazı’na ilişkin yaptığı açıklamalar bulunuyor.
Takaiçi, Tayvan’a yönelik olası bir askeri müdahalenin Japonya’nın güvenliğini doğrudan tehdit edeceğini belirterek gerektiğinde askeri güç kullanımına başvurabileceklerini ifade etmişti.
Bu açıklamalar, Tayvan’ı kendi toprağı olarak gören Çin’in sert tepkisine neden olmuş, iki ülke arasında diplomatik kriz başlamıştı.
Siyasi gerilim daha sonra protesto notaları, seyahat uyarıları, uçuş iptalleri, ithalat kısıtlamaları ve askeri alandaki karşılıklı adımlarla daha geniş bir boyuta taşındı.
