Avrupa borsaları haftanın ilk gününü düşüşle kapattı: Enerji krizi endişesi büyüyor

Küresel piyasalarda haftanın ilk işlem günü dalgalı başladı. Orta Doğu’da artan jeopolitik riskler ve petrol fiyatlarında yaşanan hızlı yükseliş, Avrupa finans piyasalarında satış baskısını artırdı. Enerji maliyetlerinin tırmanmasıyla birlikte yatırımcıların risk iştahı zayıflarken, Avrupa’nın önde gelen borsaları günü kayıpla tamamladı.

PETROL FİYATLARINDA SERT SIÇRAMA

Enerji piyasalarında yaşanan gelişmeler, küresel ekonomik dengeleri doğrudan etkiledi. Petrol fiyatları son yılların en sert hareketlerinden birini yaşarken, Brent petrolün varil fiyatı güçlü bir yükselişle yeniden 100 dolar eşiğine yaklaştı. Aynı dönemde ABD ham petrolü olarak bilinen WTI kontratlarında da dikkat çekici artışlar görüldü.

Küresel petrol fiyatlarının 2022’den bu yana ilk kez 110 dolar sınırını test etmesi, yatırımcıların riskten kaçınmasına yol açtı.

Enerji piyasasındaki bu yükselişin arkasında ise Orta Doğu’daki üretim ve sevkiyat riskleri yer aldı. Özellikle Hürmüz Boğazı çevresinde artan gerilim ve bazı üretici ülkelerin üretim kısıntısına gitmesi, petrol arzı konusunda endişeleri büyüttü.

AVRUPA PİYASALARINDA SATIŞ DALGASI

Enerji fiyatlarındaki yükselişin etkisi kısa sürede Avrupa borsalarına da yansıdı. Kıtanın en geniş kapsamlı endekslerinden biri olan Stoxx Europe 600, günü yüzde 0,63 düşüşle 594,92 puanda kapattı.

Güne sert satışlarla başlayan Avrupa piyasalarında gün içinde bir miktar toparlanma görülse de, endeksler negatif bölgede kalmayı sürdürdü.

Avrupa genelinde enerji sektörü dışında neredeyse tüm sektörlerde satış baskısı hakim oldu.

Ülke bazlı endekslere bakıldığında da benzer bir tablo ortaya çıktı. Londra’da FTSE 100 endeksi yüzde 0,34 değer kaybederken, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,98 geriledi. Almanya’nın önde gelen endeksi DAX 40 yüzde 0,77 düşüşle günü tamamlarken, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi de kayıpla kapanış yaptı.

ENERJİ ŞİRKETLERİ AYRIŞTI

Piyasadaki genel düşüş eğilimine rağmen enerji şirketleri yüksek petrol fiyatlarından olumlu etkilendi. Avrupa’nın büyük petrol şirketleri yatırımcıların ilgisini çekerek değer kazandı.

Londra merkezli BP ve Hollanda merkezli Shell hisseleri günü artıda kapatırken, İtalya’nın enerji devi Eni ve Avusturya merkezli OMV de yükseliş kaydetti.

Buna karşılık enerji maliyetlerinden doğrudan etkilenen sektörlerde ciddi düşüşler yaşandı. Havacılık ve madencilik hisseleri satış baskısının en yoğun görüldüğü alanlar arasında yer aldı. İngiliz madencilik devi Anglo American ve savunma-havacılık şirketi Rolls-Royce değer kaybederken, Lufthansa hisselerinde daha sert bir gerileme dikkat çekti.

G7’DEN PETROL REZERVİ MESAJI

Fransa Ekonomi Bakanı Roland Lescure, petrol piyasasındaki dalgalanmaları yakından takip ettiklerini belirterek G7 ülkelerinin stratejik petrol rezervlerini kullanma seçeneğini masada tuttuğunu açıkladı. Yetkililer, enerji piyasasını dengelemek için gerekirse rezervlerin devreye alınabileceğini ifade etti.

Bu açıklamalar sonrasında petrol fiyatlarında sınırlı bir geri çekilme yaşanırken, Avrupa borsalarındaki satış baskısı da bir miktar hafifledi.

TAHVİL FAİZLERİ YÜKSELİŞE GEÇTİ

Enerji fiyatlarındaki artışın enflasyonu yeniden hızlandırabileceği endişesi tahvil piyasalarına da yansıdı. Avrupa genelinde devlet tahvili getirilerinde yükseliş görüldü.

İngiltere’de 10 yıllık devlet tahvili getirisi yüzde 4,66 seviyesine yükselirken, kısa vadeli tahvil faizleri de yüzde 4 civarına ulaştı. Almanya’da ise iki yıllık tahvil faizleri yüzde 2,33 seviyesinde dengelendi.

ENERJİ KRİZİ UYARISI

Enerji piyasalarını yakından izleyen uzmanlar, mevcut arz sorunlarının devam etmesi halinde küresel ekonomide ciddi sonuçlar doğurabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.

Uzmanlara göre petrol fiyatlarının 100 doların üzerinde kalması, hem küresel enflasyonu artırabilir hem de dünya ekonomisinde yeni bir resesyon riskini gündeme getirebilir.

Uluslararası Enerji Ajansı’nın eski yöneticilerinden Neil Atkinson da enerji arzındaki sıkıntıların sürmesi halinde alışılmışın dışında bir enerji krizinin yaşanabileceğini belirtti.