Ifo: Almanya savunma için aldığı ek borcun %38,5’ini başka harcamalara yönlendirdi
Ekonomik Araştırma Enstitüsü (Ifo), Almanya’nın 2025’te savunma ve güvenlik harcamaları için sağlanan borçlanma muafiyeti kapsamında kullandığı 28,6 milyar euroluk ek borcun 11 milyar euroluk bölümünün savunma ve güvenlik harcamalarına dönüşmediğini açıkladı. Almanya Maliye Bakanlığı ise Ifo’nun hesaplama yöntemine itiraz ederek iddiaları reddetti.
Münih merkezli Ekonomik Araştırma Enstitüsü (Ifo), Almanya’nın 2025 yılı savunma harcamalarını incelediği “Borç Freni Olmadan Savunma” başlıklı analizini yayımladı.
Analizde, Almanya’nın savunma ve güvenlik harcamaları için sağladığı borçlanma esnekliğinin bir bölümünün savunma kapasitesini artırmak yerine ana bütçedeki diğer harcamalara alan açmak amacıyla kullanıldığı öne sürüldü.
Ek borçlanma 28,6 milyar euro
Almanya’da 2025’ten itibaren Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’nın (GSYH) %1’ini aşan savunma ve güvenlik harcamalarının borçlanmayla finanse edilmesine imkan sağlayan muafiyet uygulanmaya başladı.
Ifo’ya göre, muafiyet kapsamındaki savunma ve güvenlik harcamaları 2024’te 54,6 milyar euro seviyesindeyken 2025’te 72,2 milyar euroya yükseldi. Böylece harcamalardaki artış 17,6 milyar euro oldu.
Aynı dönemde hükümetin söz konusu muafiyet kapsamında gerçekleştirdiği ek borçlanma ise 28,6 milyar euroya ulaştı.
11 milyar euroluk fark
Ifo, ek borçlanma ile savunma ve güvenlik harcamalarındaki artış arasındaki 11 milyar euroluk farkın bu alanlardaki harcamalara dönüşmediğini hesapladı.
Buna göre, savunma ve güvenlik muafiyeti kapsamında gerçekleştirilen ek borçlanmanın %38,5’i başka harcamalar için mali alan oluşturdu.
Ifo araştırmacısı Emilie Hoeslinger, muafiyet sayesinde yasal sınırların üzerinde borçlanıldığını ve böylece çekirdek bütçede ortaya çıkan yeni harcama alanının savunma dışındaki amaçlar için kullanıldığını belirtti.
Savunma harcamalarının kapsamı geniş
Almanya’daki muafiyet yalnızca doğrudan askeri harcamaları kapsamıyor. Ukrayna’ya sağlanan yardımlar, siber güvenlik, sivil savunma, nüfusun korunması ve istihbarat servislerine yönelik harcamalar da düzenleme kapsamında bulunuyor.
Ifo analizinde, savunmaya yönlendirilen ek kaynakların büyük bölümünün mühimmat ve askeri araç gibi geleneksel askeri teçhizat alımlarında kullanıldığı, bazı kaynakların ise doğrudan savunmayla ilişkili olmayan kalemlere aktarıldığı belirtildi.
Maliye Bakanlığı iddiaları reddetti
Almanya Maliye Bakanlığı ise Ifo’nun savunma için sağlanan yeni kredi imkanlarının amacı dışında kullanıldığı yönündeki değerlendirmesini reddetti.
Bakanlık yetkilileri, bazı harcamaların dolaylı olarak savunma altyapısına hizmet ettiğini belirterek, Ifo’nun hesaplama yönteminin doğru olmadığı görüşünü savundu.
Almanya, Mart 2025’te yapılan anayasa değişikliğiyle GSYH’nin %1’ini aşan savunma harcamalarını anayasal borç freni uygulamasından muaf tutmuştu. Aynı düzenleme kapsamında altyapının yenilenmesi ve iklim hedefleri için 12 yıllık 500 milyar euroluk Altyapı ve İklim Nötrlüğü Özel Fonu da oluşturulmuştu.
