Fed'den büyük bankalara sermaye kolaylığı: GSIB'lerin sermaye gereksinimleri azaltıldı

ABD Merkez Bankası (Fed) Yönetim Kurulu, küresel sistemik öneme sahip bankalara (GSIB) yönelik geliştirilmiş ek kaldıraç oranını (eSLR) düşürecek ve sermaye gereksinimlerini azaltacak kural değişikliklerini onayladı. 25 Haziran 2025 tarihinde toplanan Fed Yönetim Kurulu, GSIB'ler ve bunlara bağlı mevduat kurumlarının tabi olduğu eSLR standartlarına dair kural değişikliği önerisini görüştü. Bu karar, finansal piyasalar ve bankacılık sektörü için önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Başkan Powell'dan Açıklamalar Fed Başkanı Jerome Powell, toplantıdaki konuşmasında, küresel finansal krizin ardından eSLR onaylandığında bankacılık sistemindeki rezervlerin önemli ölçüde azalmasını beklediklerini ancak bunun yerine rezervlerin arttığını belirtti. Powell, bankacılık sistemindeki Hazine varlıklarının da hızla arttığına işaret ederek, son on yılda banka bilançolarındaki nispeten güvenli ve düşük riskli varlıkların miktarındaki bu artışın, kaldıraç oranının daha bağlayıcı hale gelmesine neden olduğunu kaydetti. Powell, bu duruma dayanarak kuralın gözden geçirilmesinin ihtiyatlı olacağını ifade etti ve "Bankalar Hazine piyasasında önemli bir aracılık rolü oynadığından, kaldıraç oranının düzenli olarak bağlayıcı hale gelmemesini ve bankaları Hazine piyasası aracılığı gibi düşük riskli faaliyetlere katılmaktan caydırmamasını sağlamak istiyoruz" şeklinde konuştu. Oylama Sonuçları ve Kuralın Detayları Fed Yönetim Kurulu'nun Denetimden Sorumlu Başkan Yardımcısı Michelle Bowman, değişiklikleri destekleyerek bunların "ABD Hazine piyasalarında dayanıklılık yaratacağını" ve "piyasa işlevsizliğini azaltacağını" dile getirdi. Ancak, Yönetim Kurulu Üyesi Michael Barr, söz konusu kural değişikliklerinin bir GSIB bankasının iflas riskini önemli ölçüde artıracağını savundu. Yapılan oylamada, önerilen kural değişiklikleri kabul edildi. Fed Başkanı Powell, Fed başkan yardımcıları Bowman ve Philip Jefferson ile Fed Yönetim Kurulu üyeleri Christopher Waller ve Lisa Cook teklifin lehine oy kullanırken, Yönetim Kurulu üyeleri Barr ve Adriana Kugler teklife karşı oy verdi. Yeni kural değişikliği teklifine göre, büyük bankaların düşük riskli işlemlerden uzak durmasına neden olan sermaye sınırlamaları gevşetilecek. Bu kapsamda, GSIB'lerin toplam birinci seviye sermaye gereksinimi yaklaşık yüzde 1,4 oranında veya 13 milyar dolar azalacak. Bankaların iştirakleri için bu azalma ise yüzde 27 oranında veya 213 milyar dolar tutarında olacak. Sabit yüzde 2'lik eSLR tamponu yerine bankaların sistemik risk düzeyine göre daha esnek bir oran belirlenecek olması da kural değişikliğinin önemli bir parçası. Bu sayede, kaldıraç oranı gereksinimi risk bazlı sermaye kurallarının tamamlayıcısı olacak ve bankaların ABD Hazine tahvili gibi düşük riskli alanlara yönelmesi teşvik edilecek. Kural değişikliği teklifi, 60 gün boyunca kamuoyunun görüşüne açık olacak.