Tarım ürünü fiyatları yüzde 13 arttı: 2012’den beri en sert yükseliş
Tarım ürünü fiyatları, savaş ve aşırı hava koşulları nedeniyle sert yükseldi. Ağustostaki artış yüzde 13’ü aşarak 2012’den beri en yüksek seviyeye ulaştı. Buğday, şeker ve kakao fiyatlarındaki yükseliş, tarım ürünleri endeksini 14 yılın zirvesine taşıdı.
Tarım ürünü fiyatlarında 2012’den beri en hızlı artış
On temel ürünü izleyen Bloomberg Tarım Spot Endeksi ağustosta yüzde 13’ten fazla arttı. Böylece endeks, Temmuz 2012’den sonraki en güçlü aylık yükselişine yöneldi.
Özellikle buğday fiyatları artışta belirleyici oldu. Ayrıca şeker ve kakao yaklaşık yüzde 20 değer kazandı.
Buğday fiyatları üç yılın zirvesine çıktı
Karadeniz’de gemilere ve limanlara yönelik saldırılar sevkiyatları yavaşlattı. Bunun sonucunda buğday fiyatları üç yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
Rusya ve Ukrayna, dünya buğday ihracatının dörtte birinden fazlasını karşılıyor. Ayrıca iki ülke önemli miktarda arpa ve mısır satıyor.
Bunun yanında ayçiçeği yağı ihracatında da güçlü paya sahipler. Ancak çatışmalar, bölgedeki ürün akışını önemli ölçüde sınırlandırıyor.
Karadeniz’de tahıl sevkiyatları aksadı
Rusya ve Ukrayna, karşılıklı olarak limanları ve gemileri hedef alıyor. Dolayısıyla tahıl ihracatı her iki ülkede de yavaşlıyor.
Ayrıca Ukrayna’da satılamayan tahıl miktarı artıyor. Bununla birlikte çiftçilerin 2027 için daha az kışlık buğday ekmesi bekleniyor.
Alternatif tedarikçilerde de kapasite sorunları bulunuyor. Arjantin’de kalite, Kanada ve Avustralya’da ise ihracat kapasitesi öne çıkıyor.
El Nino şeker ve kakaoyu etkiledi
Aşırı hava koşulları, ABD ve Avrupa’daki mısır hasadına zarar verdi. Ayrıca güçlenen El Nino, gelecek yılın üretimi için risk oluşturdu.
Özellikle Batı Afrika’daki kakao üretimi yakından izleniyor. Çünkü bölge, küresel kakao arzında önemli konumda bulunuyor.
Şeker fiyatları da ağustosta yaklaşık yüzde 20 yükseldi. Böylece New York vadeli şeker kontratları 2015’ten beri en güçlü artışını kaydetti.
Hindistan şeker ithalatında vergiyi kaldırdı
Hindistan’da şeker stokları, artan festival talebi öncesinde düşük seviyelerde kaldı. Bu nedenle hükümet fiyatları sınırlamak için yeni adım attı.
Buna göre belirli miktarda vergisiz şeker ithalatına izin verildi. Böylece iç piyasadaki arzın artırılması hedeflendi.
Gıda fiyatlarında yeni artış endişesi oluştu
Tarım ürünlerindeki yükseliş market fiyatlarına gecikmeli yansıyabiliyor. Ancak enerji ve taşıma maliyetleri de aynı dönemde arttı.
İran’daki savaş, yakıt ve lojistik giderlerini yukarı çekti. Ayrıca gübre tedarikine ilişkin endişeler yeniden güçlendi.
Artan üretim ve taşıma maliyetleri, ekmekten süt ürünlerine kadar temel gıda fiyatlarını etkileyebilir.
Orta Doğu’daki gerilim maliyetleri artırdı
Orta Doğu’daki yeni gerilim, yakıt ve gübre sevkiyatlarına yönelik riskleri artırdı. Bu ürünler, küresel tarımsal üretimin temel girdileri arasında bulunuyor.
Ayrıca ABD, hafta sonunda İran’a ait roket rampalarını vurdu. Böylece ülkeler arasındaki askeri hareketlilik haftalar sonra yeniden arttı.
