Trump’ın Powell planı tehlikede: Warsh zamanında onaylanmazsa ne olacak?

ABD’de para politikası cephesinde tansiyon yükselirken, Beyaz Saray ile ABD Merkez Bankası (Fed) arasındaki gerilim yeni bir hukuki tartışmayı da beraberinde getirdi. Eski Başkan Donald Trump’ın Fed Başkanı Jerome Powell’ı görevden uzaklaştırma isteği, Senato’daki onay sürecinin tıkanmasıyla birleşince, Mayıs ayında kritik bir “boşluk senaryosu” gündeme geldi.

SENATO ONAYI GECİKİRSE NE OLACAK?

Trump’ın Powell’ın yerine aday gösterdiği Kevin Warsh’ın Senato’dan henüz onay alamaması, Fed’de liderlik krizinin kapısını aralıyor. Powell ise bu ihtimale karşı pozisyonunu net şekilde ortaya koydu.

Powell, halefinin onaylanmaması halinde geçici olarak görevde kalacağını açıkça ifade ederek hukuki zemine dayandığını vurguladı.

18 Mart’ta yaptığı açıklamada Powell, “chair pro tempore” yani geçici başkan sıfatıyla görevini sürdürebileceğini belirtti. Bu uygulamanın geçmişte de kullanıldığını söyleyen Powell, mevcut durumda da aynı yöntemin izleneceğini dile getirdi.

YASALAR NET DEĞİL, YORUMLAR ÇATIŞIYOR

Ancak ABD Merkez Bankası’nı düzenleyen Federal Reserve Act, böyle bir geçiş sürecine dair açık bir hüküm içermiyor. Bu durum, hukuki yorumların devreye girmesine neden oluyor.

Fed’in eski baş hukuk danışmanı Scott Alvarez’e göre, yasa dolaylı bir dayanak sunuyor. Özellikle Fed guvernörlerinin görev süreleri dolduğunda, yerlerine yenisi atanana kadar görevde kalabileceklerini belirten düzenleme, Powell için de emsal teşkil edebilir.

Uzmanlara göre Powell, yasa ve geçmiş uygulamalara dayanarak görevini geçici olarak sürdürme yetkisini kullanabilir.

Ayrıca Fed Yönetim Kurulu’nun yetkilerini devretme hakkı da Powell’ın görevine devam etmesini mümkün kılan bir diğer unsur olarak öne çıkıyor. Bu kapsamda kurulun Powell’a yetki vererek fiilen başkanlık görevini sürdürmesini sağlayabileceği ifade ediliyor.

EMSAL VAR AMA BU KEZ DURUM FARKLI

Geçmişte benzer durumlar yaşanmıştı. Powell, 2022 yılında ikinci dönemine atanmayı beklerken yaklaşık üç ay boyunca geçici başkan olarak görev yapmıştı. Aynı şekilde Alan Greenspan da 1996 yılında benzer bir süreç yaşamıştı.

Ancak bu kez kritik bir fark var: Önceki örneklerde başkanın görevine devam etmesi Beyaz Saray tarafından desteklenirken, bugün Trump yönetimi Powell’a açıkça karşı.

BEYAZ SARAY DEVREYE GİREBİLİR Mİ?

1978 tarihli bir Adalet Bakanlığı görüşü, başkanın Fed içinden birini “geçici başkan” olarak atayabileceğini öne sürüyor. Bu yorum, Trump’a alternatif bir hamle alanı sunabilir.

Bazı analistler, yönetimin Powell’ın “geçici başkan” rolünü kabul etmeyerek kendi adayını öne sürmeye çalışabileceğini değerlendiriyor. Bu da çift başlılık riskini gündeme getiriyor.

Uzmanlar, olası bir liderlik çekişmesinin piyasalarda dalgalanmaya ve kurumsal kriz algısına yol açabileceği uyarısında bulunuyor.

WARSH’IN YOLUNU TIKAYAN SÜREÇ

Kevin Warsh’ın Senato’daki onay süreci ise siyasi ve hukuki engeller nedeniyle ilerlemiyor. Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis, Adalet Bakanlığı’nın Powell ve Fed hakkında başlattığı soruşturma sonuçlanmadan süreci bloke edeceğini açıkladı.

Soruşturma, Fed’in merkez binasında yapılan 2,5 milyar dolarlık renovasyon harcamalarına odaklanıyor. Her ne kadar bir federal yargıç bazı adımları durdurmuş olsa da, sürecin temyiz aşamasına taşınması bekleniyor.

POWELL 2028’E KADAR KALABİLİR

Powell’ın sadece başkanlık görevi değil, aynı zamanda Fed guvernörlüğü görevi de bulunuyor. Bu görev sayesinde Powell’ın 2028 yılına kadar Fed’de kalma hakkı bulunuyor.

Powell ise soruşturma tamamlanmadan görevden ayrılmayacağını belirterek süreci yakından takip ettiğini vurguladı.