Yükselen petrol fiyatları, ABD'de benzin fiyatlarını yukarı çekti

Orta Doğu’da tırmanan gerilim küresel enerji piyasalarında arz güvenliği endişelerini artırırken petrol fiyatlarındaki yükseliş ABD’de benzin fiyatlarını da yukarı taşıdı.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonları ve Tahran’ın misillemeleri dünya petrol sevkiyatının en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki trafiği doğrudan etkiledi. Bölgede tanker trafiğinin durma noktasına gelmesiyle küresel petrol arzının yaklaşık beşte biri kesintiye uğradı.

Suudi Arabistan Kuveyt Birleşik Arap Emirlikleri ve Irak gibi önemli üreticilerin sevkiyatlarının aksaması bazı rafinerilerin üretimi kısmalarına veya stoklarını artırmalarına yol açtı. İran’ın misillemeleri sonucu komşu ülkelerdeki enerji altyapısının zarar görmesi arz daralmasını daha da derinleştirdi.

Çatışmanın başlamasından bu yana yaklaşık 30 dolar yükselen Brent petrolün varil fiyatı 114 doların üzerine kadar çıktı.

Trump’ın açıklamaları sonrası petrol fiyatı geriledi

ABD Başkanı Donald Trump CBS News’e verdiği röportajda savaşın yakında sona erebileceğini ima ederek operasyonların büyük ölçüde tamamlandığını düşündüğünü söyledi. Trump hedeflere beklenenden daha kısa sürede ulaşıldığını savundu.

Hürmüz Boğazı’nın kontrolünün ele geçirilmesini değerlendirdiklerini belirten Trump’ın açıklamalarının ardından petrol fiyatlarında gerileme görüldü. Daha önce 120 dolara yaklaşan Brent petrolün varil fiyatı açıklamalar sonrasında 84 doların altına kadar düştü.

Trump Miami’de düzenlediği basın toplantısında da İran’ın nükleer ve füze kapasitesinin büyük ölçüde etkisiz hale getirildiğini savunarak savaşın kısa sürede sona ereceğini ifade etti.

Analistler askeri gerilimin sürmesi ve arz kesintilerinin devam etmesi halinde Brent petrolün varil fiyatının 150 dolar seviyesine kadar çıkabileceği senaryolarının gündeme gelebileceğini belirtiyor.

ABD’de benzin fiyatları hızla yükseldi

Petrol fiyatlarındaki artış ABD’de akaryakıt fiyatlarına da yansıdı. Analistler petrol fiyatındaki her 1 dolarlık artışın ABD’de benzin fiyatlarını yaklaşık 2,5 sent yükselttiğini belirtiyor.

Amerikan Otomobil Birliği verilerine göre ABD’de benzinin ortalama fiyatı geçen haftaya göre yüzde 16 artarak galon başına 3,48 dolara yükseldi. Bir hafta önce ortalama fiyat 2,99 dolar seviyesinde bulunuyordu.

Eyaletler arasında fiyat farkları dikkat çekiyor. En pahalı benzinin satıldığı eyalet California’da ortalama fiyat galon başına 5,20 dolara ulaştı. Washington eyaletinde ortalama fiyat 4,63 dolar Hawaii’de ise 4,52 dolar seviyesinde bulunuyor.

Arkansas Missouri Oklahoma ve Kansas gibi eyaletlerde ise ortalama benzin fiyatı galon başına 3 doların hemen altında kalmayı sürdürüyor.

Petrol fiyatlarındaki artışın sadece benzin değil lojistik sektöründe kullanılan dizel ve havacılık sektöründeki jet yakıtı fiyatlarını da doğrudan etkilediği belirtiliyor.

Enerji fiyatları enflasyon için yakından izleniyor

Enerji maliyetlerindeki artış makroekonomik dengeler açısından da yakından takip ediliyor. ABD Merkez Bankasının yüzde 2 hedefi doğrultusunda düşürmeye çalıştığı enflasyonun enerji fiyatlarındaki yükseliş nedeniyle yeniden baskı altına girebileceği değerlendiriliyor.

Akaryakıt fiyatlarının yükselmesi ulaşım maliyetlerini artırarak gıda ve diğer temel tüketim ürünlerinin lojistik giderlerini de yukarı çekme potansiyeline sahip.

American Enterprise Institute kıdemli uzmanı Steven Kamin petrol fiyatlarının enflasyon üzerindeki etkisinin fiyatların ne kadar yüksek ve ne kadar süre yüksek kalacağına bağlı olduğunu söyledi. Kamin petrol fiyatları düşmeye başladığında enflasyonun yeniden yüzde 2 hedefi doğrultusunda gerileyebileceğini ifade etti.

Oxford Economics ekonomistleri Bernard Yaros ve Sara Godfrey de ABD ekonomisinin dirençli kalabileceğini ancak petrol fiyatlarındaki yükselişin hanehalkı üzerindeki maliyet baskısını artıracağını belirtti. Analizde çatışma uzadıkça tüketicilerin yüksek benzin fiyatlarının etkisini daha fazla hissedeceği ifade edildi.