Araç sigortalarında yeni dönem: Pert kararı artık daha zor

Motorlu taşıt sigortalarında yeni bir dönem resmen başladı. 1 Temmuz 2025 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeyle, araçların "tam hasarlı" veya "ağır hasarlı" olarak kabul edilmesi için artık daha katı teknik kriterler aranacak. Bu yenilik, sadece sigorta şirketlerini değil, aynı zamanda ikinci el araç piyasasını da doğrudan etkileyecek.

ARTIK HER ARAÇ KOLAYCA PERTE AYRILMAYACAK

Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), motorlu taşıt sigortalarında ağır ve tam hasar tespitini ilgilendiren önemli bir genelge yayımladı. Yeni sistemle birlikte, perte çıkarılacak araçların belirlenmesinde objektif, ölçülebilir ve teknik temellere dayalı kurallar getirildi.

HASAR KRİTERLERİ NETLEŞTİ, EKSPERLERE YENİ SORUMLULUKLAR GELDİ

Yeni uygulamaya göre:

• Onarım maliyeti, aracın piyasa değerini aşarsa ve onarım mümkün değilse, araç "tam hasarlı" kabul edilecek.

• Onarım bedeli aracın rayiç değerinin %60’ını geçtiğinde, araç "ağır hasarlı" sayılacak.

• Bazı kritik parçaların hasar görmesi halinde, eksper değerlendirmesiyle ağır hasar kararı verilebilecek.

TEKNİK DETAYLAR ÖNE ÇIKTI, GÜVENLİK KRİTERİ BELİRLEYİCİ OLACAK

Araç şasisi, hava yastıkları, batarya sistemi ya da emniyet tertibatları gibi güvenlik açısından hayati parçaların hasar alması, eksper değerlendirmesiyle ağır hasar kapsamına alınabilecek. Ancak burada kesinlik yerine “kanaate dayalı” bir karar süreci işletilecek.

SBGM BİLDİRİMİ ZORUNLU HALE GELDİ

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne (SBM) yapılacak bildirimler artık daha detaylı ve kapsamlı olacak. Aracın plakası, şasi numarası, motor numarası ve hasar verileri gibi bilgiler eksiksiz iletilmezse, sigorta şirketlerine idari yaptırımlar uygulanacak.

EKSPER OLMADAN HİÇBİR İŞLEM YAPILAMAYACAK

Her tam ya da ağır hasar dosyası için mutlaka bir sigorta eksperi atanacak. Ayrıca bu eksperin imzası olmadan SBM’ye kayıt yapılamayacak ve sigorta ödemeleri gerçekleştirilemeyecek.

TAM HASARDA HURDA, AĞIR HASARDA ÇEKME BELGESİ ŞART

Yeni dönemde:

• Tam hasarlı araçlar için hurda tescil belgesi,

• Ağır hasarlı araçlar için ise trafikten çekilme belgesi sigorta şirketine ibraz edilmeden ödeme yapılmayacak.

ÖZEL ARAÇLAR VE KAMU ARAÇLARI MUAF

Klasik, antika veya özel üretim araçlar, ayrıca kamuya ait taşıtlar bu düzenlemeye tabi olmayacak. Engelli araçlarında ise rayiç değer hesaplanırken, vergi muafiyetleri dikkate alınmayacak.

İKİNCİ EL PİYASASINDA ŞEFFAFLIK ARTACAK

Yeni sistem sayesinde, araç geçmişi daha kolay izlenebilir hale gelecek. Böylece ikinci el piyasasında alıcıların güvenliği artacak, hasarı gizlenmiş araçların satış riski düşecek.

EKSPERLER TEKNİK VE KAMUSAL SORUMLULUK TAŞIYACAK

SEDEV Başkanı Tamer Topal’a göre, yeni düzenleme eksperlerin görev tanımını genişletiyor. Artık kararlar yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda trafik güvenliği açısından teknik değerlendirme ile verilecek. Eksper, "Bu araç onarılsa bile trafikte güvenli olur mu?" sorusuna yanıt aramak zorunda.

UZUN VADEDE GÜVEN ARTACAK

Sigorta şirketleri, araç sahipleri ve ikinci el piyasası için yeni sistem ilk etapta uyum zorlukları doğurabilir. Ancak uzun vadede, şeffaflık, tüketici güveni ve sistematik denetim sayesinde önemli faydalar sağlanması bekleniyor.