Dünyanın en büyük iki ekonomisi arasındaki ticari ve diplomatik görüşmeler, yeni anlaşmazlıkların gölgesinde devam ediyor. Şanghay'da düzenlenen Citi Çin Konferansı'nda konuşan ABD'nin Pekin Büyükelçisi David Perdue, ulusal güvenlik, teknoloji ihracatı ve stratejik ham madde tedarikine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Nvidia üzerinden ABD-Çin gerilimi büyüyor
Perdue, Nvidia Üst Yöneticisi Jensen Huang'ın casusluk yaptığı öne sürülen bir kadınla ilişkisine yönelik iddiaların Washington ile Pekin arasındaki ilişkiler açısından yeni bir sınama oluşturduğunu belirtti.
Perdue, ekonomik güvenliğin ulusal güvenliğin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayarak Çin ile ilişkilerin şu anda sorunlu bir dönemden geçtiğini söyledi.
Pekin yönetimi, olayın merkezindeki kadının Çin adına casusluk yaptığı iddiasını reddediyor.
Yaşanan gelişme, ABD'de yarı iletken teknolojilerine yönelik ihracat kısıtlamalarının daha da sıkılaştırılması çağrılarını beraberinde getirdi.
Trump ve Şi Cinping zirvesi öncesi kritik gelişme
ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in gelecek hafta Çin'in Shenzhen kentinde düzenlenecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) toplantısı kapsamında görüşmesi planlanıyor.
İki liderin bu yıl üçüncü kez bir araya gelmesi beklenirken ocak ayında sona erecek kırılgan ticaret ateşkesinin korunup korunamayacağı yakından izlenecek.
Nvidia etrafında ortaya çıkan casusluk iddialarının, liderler arasındaki görüşmelerin gündemine ve ikili ilişkilere yansıyabileceği belirtiliyor.
ABD'den Çin'e nadir toprak elementleri tepkisi
Perdue, Çin'den yapılan nadir toprak elementi sevkiyatlarının yavaş ilerlemesinden ABD'li yetkililerin rahatsızlık duyduğunu bildirdi.
Veri merkezleri ve uçak motorlarının üretiminde kullanılan kritik malzemeler için bazı Amerikan şirketlerinin aylardır teslimat beklediğini aktardı.
Çin'in nadir toprak elementleri üzerindeki güçlü konumunu ihracat izinleri yoluyla kullandığını savunan Perdue, stratejik ham madde tedarikindeki gecikmelerin ABD açısından önemli bir sorun oluşturduğunu belirtti.
Çin'in özellikle nadir toprak mıknatıslarına yönelik ihracat lisansı uygulaması, iki ülke arasındaki ticari anlaşmazlıkların başlıca konuları arasında bulunuyor.
Nvidia çiplerine yönelik ihracat kısıtlamaları gündemde
Yapay zekâ sistemlerinde kullanılan gelişmiş işlemcilerin önde gelen üreticilerinden Nvidia, ABD ile Çin arasındaki teknoloji rekabetinin merkezinde yer alıyor.
Washington yönetimi, yapay zekâ alanındaki ilerlemelerin ulusal güvenlik üzerindeki olası etkilerini gerekçe göstererek şirketin en gelişmiş ürünlerinin Çin'e satışını sınırlandırmıştı.
Jensen Huang hakkındaki iddiaların ardından ABD'deki bazı yetkililer, yarı iletken ihracatına yönelik denetimlerin daha kapsamlı hale getirilmesini savunuyor.
Çin'in 835 sayılı düzenlemesine sert eleştiri
Perdue, Çin'in yabancı ülkeler tarafından uygulanan ve Pekin'in hukuka aykırı gördüğü kısıtlayıcı tedbirlere uyulmasını engelleyen 835 sayılı düzenlemesini de eleştirdi.
Düzenlemenin Avrupa'daki iki şirket ve bu şirketlerin çalışanları üzerinde kullanıldığını öne süren Perdue, söz konusu uygulamayı 1984 yılından bu yana Çin ile yürüttüğü çalışmalarda karşılaştığı en ağır gerilim adımlarından biri olarak değerlendirdi.
Trump'tan Çin'e İran petrolü yerine ABD petrolü teklifi
ABD'nin Çin Büyükelçisi, Başkan Donald Trump'ın Pekin yönetimine enerji tedarikine yönelik yeni bir öneride bulunduğunu da açıkladı.
Perdue'nün aktardığına göre Trump, Çin'in İran'dan satın aldığı petrolün bir bölümünün ABD ham petrolüyle karşılanmasını teklif etti.
Çin yönetiminin bu öneriye nasıl karşılık verdiğine ilişkin ise bilgi paylaşılmadı.
ABD ve Çin yapay zekâ için kriz mekanizması görüşüyor
İki ülke arasındaki anlaşmazlıklara rağmen diplomatik temasların sürdüğünü belirten Perdue, yapay zekâ teknolojilerinin askeri alanlarda kullanımı konusunda ortak bir denetim yaklaşımı geliştirilmesinin değerlendirildiğini söyledi.
Washington ve Pekin'in, yapay zekâ kaynaklı olası krizleri yönetebilmek amacıyla bir iletişim ve kontrol mekanizması oluşturulması üzerinde görüşmeler yürüttüğünü ifade etti.
Görüşmelerin, teknolojinin geliştirilmesi ve askeri uygulamalarına ilişkin belirli bir gözetim çerçevesi oluşturulmasını hedeflediği aktarıldı.
Tayvan'a 14 milyar dolarlık silah satışı açıklaması
Perdue, ABD'nin Tayvan'a yönelik 14 milyar dolarlık silah satış paketinin geciktirildiği yönündeki iddiaları reddetti.
Trump'ın Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'e ABD'nin silah satışlarına ilişkin kararlarını kendisinin vereceğini açıkça ilettiğini belirten Perdue, mevcut süreçte herhangi bir paketin bekletilmediğini söyledi.
Silah teslimatlarının ne zaman ve hangi kapsamda yapılacağına ilişkin kararların Trump yönetiminin yetkisinde olduğunu kaydetti.
