NATO, uzay sistemlerine yönelik tehditlere karşı ticari şirketlerle iş birliğini artırma kararı aldı. İttifak, uydu fırlatma kapasitesini güçlendirmek ve kriz dönemlerinde uzaya daha hızlı erişebilmek amacıyla yeni bir girişim başlattı. İzmir'de düzenlenen NATO Edge teknoloji konferansında duyurulan program, Türkiye'nin de aralarında bulunduğu ülkelerin katkısıyla yürütülecek.
NATO, Starlift girişimini İzmir'de duyurdu
NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska, 17 Kasım Salı günü İzmir'de başlayan NATO Edge teknoloji konferansında Starlift girişiminin hayata geçirildiğini açıkladı.
Yeni program kapsamında ittifaka katılan ülkeler, NATO üyesi devletlerde ve Güney Kore'de bulunan uzay üslerinden ticari roketlerle uydu fırlatma imkânı elde edecek.
Starlift girişimi, NATO'nun askeri uydu ihtiyaçlarını ticari roket ve fırlatma hizmetleriyle karşılayarak uzaya erişimini daha hızlı ve dayanıklı hale getirmeyi amaçlıyor.
Programın, özellikle uydu sistemlerinin tehdit altında bulunduğu dönemlerde alternatif fırlatma seçenekleri oluşturması hedefleniyor.
Türkiye dahil 11 ülke programa finansman sağlayacak
Starlift girişimine NATO üyesi 10 ülke ile Güney Kore finansman desteği verme taahhüdünde bulundu.
Programa katılan NATO ülkeleri Belçika, Kanada, Finlandiya, Almanya, İtalya, Hollanda, Norveç, İsveç, Türkiye ve İngiltere olarak açıklandı.
Güney Kore de girişimin finansmanına katkıda bulunacak ülkeler arasında yer aldı.
Finansman süreci, NATO Destek ve Tedarik Ajansı aracılığıyla yürütülecek.
Programla birlikte katılımcı ülkelerin askeri uydu fırlatma ihtiyaçlarının ortak bir sistem üzerinden değerlendirilmesi planlanıyor.
Ticari roketlerle uydu fırlatma kapasitesi artırılacak
NATO, Starlift kapsamında askeri kurumların uydu fırlatma taleplerini bir araya getirecek.
Bu talepler, uygun ticari roket ve uzay üssü hizmeti sunan şirketlerle eşleştirilecek.
Böylece program, askeri ihtiyaçlarla özel sektörün fırlatma kapasitesini buluşturan bir aracılık platformu olarak çalışacak.
İttifak ayrıca kriz dönemlerinde kısa süre içerisinde uydu fırlatılabilmesi için gerekli prosedürleri hazırlamayı ve test etmeyi planlıyor.
Bu çalışmaların, uzaydaki mevcut sistemlerin zarar görmesi veya devre dışı kalması durumunda alternatif kapasite oluşturmasına yönelik olduğu belirtiliyor.
NATO özel şirketlere 2,7 milyar euroluk sözleşme sunacak
NATO İletişim ve Bilgi Ajansı, önümüzdeki iki yıl içerisinde özel sektörle yapılacak yeni sözleşmelere ilişkin planlarını açıkladı.
Ajansın Genel Müdürü Dylan Browne, ticari şirketlere yaklaşık 2,7 milyar euro değerinde yeni sözleşme imkânı sunulacağını belirtti.
Yaklaşık 3,1 milyar dolara karşılık gelen sözleşmelerin uzay teknolojilerinin yanı sıra yapay zekâ, bulut bilişim ve siber güvenlik alanlarını da kapsaması öngörülüyor.
Yeni anlaşmaların bir bölümünün ticari uzay şirketlerine yönelik olması planlanıyor.
Yapay zekâ ve siber güvenlik yatırımları da gündemde
NATO'nun teknoloji alanındaki yeni sözleşmeleri yalnızca uydu ve roket sistemleriyle sınırlı kalmayacak.
Dylan Browne, bulut teknolojileri, yapay zekâ, siber güvenlik, komuta ve kontrol sistemleri ile iletişim ağlarının da yatırım planında bulunduğunu açıkladı.
Browne, NATO'nun savunma sanayisi ve teknoloji şirketleriyle yalnızca ihtiyaçların kesinleşmesinden sonra değil, daha erken aşamalarda da iş birliği yapması gerektiğini ifade etti.
Bu yaklaşımın, ittifakın gelecekte ihtiyaç duyacağı teknolojilerin geliştirilmesinde şirketlerle daha yakın çalışma imkânı oluşturması hedefleniyor.
NATO'nun uzay sistemlerine yönelik tehditler artıyor
İttifak, haberleşme, navigasyon, istihbarat ve füze savunması gibi alanlarda uzay tabanlı sistemlerden yararlanıyor.
Ancak söz konusu sistemler siber saldırılar ve sinyal karıştırma faaliyetleri gibi risklerle karşı karşıya bulunuyor.
NATO, ticari roketlerin ve farklı ülkelerdeki uzay üslerinin daha fazla kullanılmasının bu tehditlere karşı operasyonel dayanıklılığı artıracağını değerlendiriyor.
Birden fazla fırlatma seçeneğine erişim sağlanmasıyla uydu sistemlerinde yaşanabilecek kesintilere daha hızlı müdahale edilmesi amaçlanıyor.
NATO uzayı 2019'da operasyon alanı ilan etmişti
NATO, 2019 yılında uzayı resmen operasyon alanlarından biri olarak tanımladı.
Bu kararın ardından ittifak, uzaydaki faaliyetlerin ortak savunma açısından taşıdığı önemi artıran adımlar attı.
NATO, uzaydan kaynaklanan, uzaya yönelen veya uzay ortamında gerçekleştirilen saldırıların belirli koşullarda ittifakın 5. maddesi kapsamındaki kolektif savunma mekanizmasını gündeme getirebileceğini daha önce açıklamıştı.
İzmir'de duyurulan Starlift girişimi de NATO'nun uzay sistemlerine erişimini güçlendirmeye yönelik çalışmalarının yeni bir aşamasını oluşturuyor.






