Yapay zeka nedeniyle işten çıkarmalar hızlandı: Dev şirketlerden binlerce kişilik kesinti

Küresel şirketlerin üçüncü çeyrek bilançolarını açıkladığı dönemde işten çıkarma ve yeniden yapılanma kararları gündemin öne çıkan başlıklarından biri oldu. Ekim ayında iş gücü azaltımına ilişkin haberlerin sayısı mayıstan bu yana en yüksek seviyeye ulaşırken yatırımcılar, şirketlerin küçülme nedenlerine odaklandı.

Microsoft 60 bin çalışanına işten ayrılma teklifi sunuyor

Microsoft, toplam çalışanlarının yaklaşık dörtte birine karşılık gelen 60 bin kişiye gönüllü ayrılma paketi sunarken Netflix iş gücünü yüzde 6 azaltıyor.

Barclays, yapay zeka kullanımını artırarak giderlerini düşürmek amacıyla 5 bin kişilik istihdam kesintisi planlıyor. Alman otomotiv tedarikçisi Schaeffler ise Avrupa'da 3 bin 460 pozisyonu kaldıracağını duyurdu.

Eğlence sektörünün büyük şirketlerinden Walt Disney'in de binlerce çalışanı kapsayan işten çıkarma hazırlığında olduğu bildirildi.

İşten çıkarma kararları borsada farklı karşılandı

Şirketlerin personel azaltma kararları hisse senedi piyasalarında aynı yönde karşılık bulmadı.

PayPal ve Microsoft hisseleri, yeniden yapılanmaya ilişkin açıklamaların ardından sınırlı yükseldi. Volvo Car hisselerinde ise Çin pazarındaki daralma nedeniyle işten çıkarmaların genişletileceğinin duyurulması sonrasında sert düşüş yaşandı.

Volvo Car'ın yeni planı 2 bin 500 çalışanı kapsarken Fransız otomotiv tedarikçisi OPmobility, yıllık kâr beklentisini düşürüp 770 kişilik istihdam kesintisi açıklamasının ardından son üç yılın en büyük hisse kaybını yaşadı.

Uzmanlar işten çıkarmaların nedenine dikkat çekti

Berenberg Hisse Stratejisti Chris Armstrong, yatırımcıların işten çıkarma kararlarını şirketlerin içinde bulunduğu mali duruma göre değerlendirdiğini belirtti.

Armstrong'a göre güçlü şirketlerin gelecekteki ihtiyaçlara hazırlanmak için yaptığı personel düzenlemeleri ile satış kayıpları nedeniyle zorunlu küçülmeye gitmesi farklı piyasa tepkileri oluşturuyor.

Leverage Shares Kıdemli Araştırma Analisti Violeta Todorova da yönetim kademelerini azaltıp tasarruflarını teknolojiye yönlendiren kârlı şirketlerle azalan talep karşısında işçi çıkaran şirketlerin aynı şekilde değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.

Hollanda 25 bin kamu çalışanını azaltmayı planlıyor

Yapay zeka destekli verimlilik programları yalnızca özel sektörle sınırlı kalmıyor.

Hollanda hükümeti, gelecek yıllarda kamu personeli sayısını 25 bin azaltmayı ve yıllık 3,5 milyar euro tasarruf sağlamayı hedefliyor.

Programda yapay zeka teknolojilerinden daha fazla yararlanılması ve kamu hizmetlerindeki iş süreçlerinin sadeleştirilmesi öngörülüyor.

ABD'de yeniden yapılanma açıklamaları artıyor

ABD'de S&P 500 şirketlerinin bu bilanço döneminde açıkladığı kapsamlı yeniden yapılanma kararlarının geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 20 artması bekleniyor.

Endeksteki şirketlerin yaklaşık yüzde 70'i finansal sonuçlarını duyururken 147 şirket yeniden yapılanma gideri açıkladı. Bu sayı, 2025'in üçüncü çeyrek bilanço döneminin tamamında 178 olmuştu.

Avrupa'da ise MSCI Europe endeksindeki şirketlerin geçen yıl kaydedilen 60 yeniden yapılanma açıklamasına yakın bir seviyeye ulaşması bekleniyor.

Yapay zekanın şirket kârlarına etkisi tartışılıyor

Panmure Liberum Stratejisti Joachim Klement, salgın sonrası dönemde ve 2022'deki yüksek enflasyon sürecinin ardından görülen güçlü gelir ve kâr artışlarının yavaşlama aşamasına girdiğini belirtti.

Klement, 2027 ve 2028 yıllarında şirketlerin kâr büyümesinin daha sınırlı olabileceğini değerlendirirken teknoloji sektörü dışında yapay zekanın verimliliği artırdığına ilişkin henüz yeterli kanıt bulunmadığını ifade etti.

Gama Asset Management Yatırım Direktörü Rajeev De Mello ise işten çıkarmaların birçok şirkette daha düşük maliyetli bir yapıya geçişi amaçladığını ancak otomotiv gibi bazı sektörlerde rekabet baskısının da etkili olduğunu söyledi.

PayPal yönetim kadrolarını azaltıyor

PayPal, çalışan sayısını 2 binden fazla düşürdüğünü ve yönetim pozisyonlarını dörtte birden fazla azalttığını açıkladı.

Şirketin hisseleri açıklamanın ardından yükselirken yatırımcıların özellikle yapay zekayı kullanarak verimliliğini artırabilen şirketlere odaklandığı belirtildi.