NASA’dan tarihi ay hamlesi: Kalıcı üs için tarih verildi

ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi NASA, Ay’da kalıcı insan yaşamına yönelik en somut adımlarından birini atmaya hazırlanıyor. NASA Başkanı Jared Isaacman, 2027 yılından itibaren Ay’a neredeyse her ay robotik inişler gerçekleştirileceğini ve 2030’lu yılların başında astronotların Ay yüzeyinde aylarca yaşayabileceği kalıcı bir üs kurulmasının hedeflendiğini açıkladı.

Bloomberg Television’a konuşan Isaacman, Artemis programı kapsamında yapılacak görevlerin yalnızca keşif amaçlı olmayacağını, aynı zamanda gelecekteki Ay kolonilerinin temelini oluşturacağını söyledi.

NASA, 2027’den itibaren Ay’a düzenli robotik görevler göndererek kalıcı üs altyapısını oluşturmaya başlayacak.

Uzay yarışının yeniden hız kazandığı dönemde açıklanan bu plan, ABD’nin Ay ve derin uzay hedeflerinde yeni bir aşamaya geçtiğini gösteriyor.

ARTEMIS 4 GÖREVİ GELMEDEN ALTYAPI HAZIR OLACAK

NASA Başkanı Jared Isaacman’a göre 2028 yılında Ay’a inecek Artemis 4 astronotları, yüzeyde hazır hale getirilmiş bazı altyapılarla karşılaşacak.

Ajansın planına göre Blue Origin başta olmak üzere özel uzay şirketleri; iniş araçları, keşif araçları ve yüzey ekipmanlarını Ay’a taşıyacak. Böylece insanlı görevlerden önce robotik sistemlerle yaşam alanlarının ilk parçaları kurulmuş olacak.

Isaacman, “Artemis 4 ekibi Ay’a ulaştığında üs altyapısının bir kısmı onları bekliyor olacak” ifadelerini kullandı.

NASA’nın yeni yaklaşımı, 1960’lardaki Mercury, Gemini ve Apollo programlarında uygulanan stratejiye benzetiliyor. Kurum, ilk aşamada kesin tasarımlar yerine sahadan elde edilen verilerle ilerlemeyi planlıyor.

İLK HEDEF: “HAYATTA KALMA BİLİMİ”

NASA’nın üç aşamalı Ay planının ilk bölümünde “hayatta kalma bilimi” ön planda olacak. Uzmanlar, Ay yüzeyindeki aşırı sıcaklık farkları, radyasyon ve düşük yer çekimi gibi koşullarda hangi teknolojilerin en verimli çalışacağını test edecek.

İkinci aşamada daha ağır ekipmanların Ay’a taşınması ve astronotların yüzeyde daha uzun süre kalması hedefleniyor. Bu süreçte görev sürelerinin birkaç günden haftalara uzatılması planlanıyor.

2030’lu yılların başını kapsayan üçüncü aşamada ise Uluslararası Uzay İstasyonu’na benzer şekilde sürekli insan rotasyonunun bulunduğu kalıcı bir Ay üssü kurulması amaçlanıyor.

NASA AYA 20 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM YAPACAK

NASA, Ay üssü programı için önümüzdeki 7 yılda yaklaşık 20 milyar dolarlık yatırım yapmayı planlıyor. Programın en önemli ticari ortakları arasında SpaceX ve Blue Origin bulunuyor.

Isaacman, özellikle SpaceX’in mevcut uzay taşımacılığındaki rolüne dikkat çekerek şirketin NASA için kritik önemde olduğunu söyledi.

“SpaceX bugün açık ara en güçlü ticari uzay şirketlerinden biri” diyen Isaacman, NASA’nın astronot taşımacılığında şirkete büyük ölçüde bağımlı olduğunu belirtti.

Öte yandan Blue Origin’in geliştirdiği “Blue Moon” iniş aracının da Ay görevlerinde önemli rol üstleneceği ifade edildi.

ÇİN İLE YENİ UZAY REKABETİ

NASA Başkanı, ABD’nin ticari uzay şirketleriyle kurduğu ortaklık sayesinde Çin’in Ay programına karşı önemli avantaj elde ettiğini savundu.

Son yıllarda Çin’in Ay görevlerine hız vermesi ve kendi kalıcı üs planlarını açıklaması, ABD ile yeni bir uzay rekabetini gündeme taşımış durumda.

Ancak Isaacman, uzay ekonomisinin geleceğine ilişkin beklentiler konusunda daha temkinli konuştu. Ay’a yönelik ticari talebin abartıldığını ifade eden NASA Başkanı, devlet desteği olmadan onlarca Ay aracının kime satılacağının henüz net olmadığını söyledi.

Uzmanlara göre önümüzdeki 10 yıl, yalnızca uzay araştırmaları açısından değil, yeni nesil uzay ekonomisinin şekillenmesi bakımından da kritik önem taşıyacak.