Trump’tan İran’a anlaşma mesajı: “Henüz hazır değiller”
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın Washington ile anlaşmaya varmak istediğini ancak henüz buna hazır olmadığını savundu.
Trump, olası bir anlaşmanın koşullarına ilişkin, “Ya iyi bir anlaşma yapacağız ya da hiç anlaşma yapmayacağız” mesajını verdi. Trump’ın açıklamaları, ABD-İran geriliminin yedinci ayına girdiği ve Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelerin enerji piyasalarının odağında kalmayı sürdürdüğü bir dönemde geldi.
ABC11’e konuşan Trump, İran’ın askeri ve ekonomik açıdan ciddi baskı altında olduğunu öne sürerken, ABD’nin askeri operasyonlarının Tahran’ın nükleer kapasitesine büyük zarar verdiğini savundu.
“Ya iyi bir anlaşma ya da hiç”
Trump, İran yönetiminin ABD ile anlaşma arayışında olduğunu belirterek, “İran bir anlaşma yapmak istiyor. Ancak bence buna hazır değiller. Ya iyi bir anlaşma yapacağız ya da hiç anlaşma yapmayacağız” dedi. Trump’ın İran’ın anlaşmaya hazır olmadığı yönündeki değerlendirmesi bağımsız olarak doğrulanmış bir durum değil; Tahran daha önce diplomatik kanallara açık olduğunu belirtirken kendi koşullarını da gündeme getirdi.
Trump ayrıca ABD’nin B-2 bombardıman uçaklarıyla gerçekleştirdiği operasyonların İran’ın nükleer programını engellediğini ileri sürdü. İran ise nükleer programının barışçıl amaçlı olduğunu savunuyor.
Hürmüz için dikkat çeken çıkış
Trump, Hürmüz Boğazı konusunda da ABD’nin üstünlüğü elinde tuttuğunu öne sürerek, “Hürmüz Boğazı’nı biz kontrol ediyoruz, hem de çok güçlü bir şekilde” ifadelerini kullandı.
Bölgede deniz trafiğindeki aksama ise sürüyor. Perşembe günü Hürmüz’den geçen emtia gemisi sayısı 4’te kalırken, 10 günlük ortalama 16 seviyesinde bulunuyor. Bazı gemilerin güvenlik nedeniyle transponderlerini kapatmasının da verilere yansımış olabileceği belirtiliyor.
İran ekonomisine ilişkin iddialar
Trump, İran ekonomisinin ciddi sıkıntı yaşadığını ve enflasyonun yüzde 300’ü aştığını da iddia etti. Ancak güncel bağımsız kaynaklar bu oranı desteklemiyor; Financial Times’ın 18 Eylül tarihli haberinde İran’daki enflasyon yüzde 90 seviyesinde aktarılıyor.
Trump, İran’a karşı daha fazla askeri sevkiyat yapılıp yapılmayacağına ilişkin soruya ise anlaşmaya varılıp varılmayacağını bilmediğini belirterek ABD’nin sonunda üstün geleceğini savundu.
Diplomasi ihtimali masada kalıyor
Trump’ın son açıklaması, bir gün önce İran savaşının sona yaklaşmasını umduğunu söylemesinin ardından geldi. ABD Başkanı aynı zamanda İran’a yönelik geniş çaplı saldırıların yeniden başlatılıp başlatılmaması konusunda karar aşamasında olduğunu belirtmişti.
Bölgedeki diplomatik temas arayışları sürerken Hürmüz Boğazı’nın statüsü, İran’ın nükleer programı ve yaptırımlar olası bir anlaşmanın önündeki temel başlıklar arasında bulunuyor. Çin de bu hafta ABD ve İran’a gerilimi azaltma ve müzakerelere dönme çağrısı yaptı.
