Putin’den doğal gaz ödemelerinde yeni karar: Süre 1 Ekim’e uzatıldı
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rus doğal gazı satın alan yabancı şirketlerin ödemelerini Gazprombank dışındaki bankalar üzerinden gerçekleştirmesine olanak tanıyan düzenlemenin süresini uzattı. Kremlin tarafından yayımlanan kararnameye göre, 5 Aralık 2024 tarihli özel ödeme mekanizmasının geçerlilik süresi 1 Ekim 2026’ya kadar devam edecek. Karar, Rus gazı ticaretinde ödeme süreçlerinin kesintisiz sürdürülmesini amaçlıyor.
Putin’in imzaladığı kararnameyle, yabancı alıcıların Rus gazı ödemelerini Gazprombank dışındaki bankalar aracılığıyla yapabilmesine yönelik izin 1 Ekim 2026’ya kadar uzatıldı.
Rus gazı ödemelerinde süre uzatıldı
Yeni düzenleme kapsamında, Rusya’dan doğal gaz tedarik eden yabancı şirketler mevcut ödeme yükümlülüklerini alternatif finans kuruluşları üzerinden yerine getirebilecek. Böylece, daha önce geçici olarak uygulamaya alınan ödeme esnekliği belirlenen süre boyunca yürürlükte kalacak.
Kararın temelini oluşturan sistem, Aralık 2024’te devreye alınmış ve Gazprombank’a yönelik uluslararası yaptırımların ardından ödeme süreçlerinde yaşanabilecek aksaklıkların önüne geçmek amacıyla hazırlanmıştı.
Gazprombank yaptırımları sonrası yeni dönem
Rusya, 1 Nisan 2022 tarihinde yürürlüğe koyduğu kararnameyle “dost olmayan ülkeler” kategorisindeki devletlerin şirketlerine, Gazprombank bünyesinde hem döviz hem de ruble hesabı açma zorunluluğu getirmişti. Söz konusu uygulama kapsamında doğal gaz ödemelerinin ruble cinsinden gerçekleştirilmesi öngörülüyordu.
Gazprombank, Rusya’nın Avrupa’ya yönelik doğal gaz ihracatında ödeme işlemlerinin yürütüldüğü temel finans kuruluşlarından biri olarak öne çıkıyordu.
Öte yandan ABD yönetimi, Rusya’nın küresel finans sistemine erişimini sınırlandırma politikası kapsamında 21 Kasım 2024 tarihinde Gazprombank’a yaptırım uygulamaya başlamıştı. Bu gelişmenin ardından Rus yönetimi, enerji ihracatından kaynaklanan tahsilat sürecinin aksamaması için alternatif ödeme kanallarına yönelik düzenlemeler hazırlamıştı.
Aralık 2024’te alternatif ödeme kararı alınmıştı
Kremlin, Aralık 2024’te yayımladığı kararnameyle yabancı alıcıların Gazprombank dışındaki bankalar üzerinden ödeme yapabilmesine imkan tanımıştı. Son kararla birlikte bu uygulamanın süresi yaklaşık 3 ay daha uzatılmış oldu.
Aralık 2024’te yürürlüğe giren alternatif ödeme sistemi, Rus doğal gaz ticaretinde tahsilat mekanizmasının devamlılığını sağlamayı hedefliyor.
Yeni düzenleme doğrultusunda, Rus doğal gazı ithal eden şirketler, 1 Ekim 2026 tarihine kadar Gazprombank dışındaki finans kuruluşlarını kullanarak ödeme işlemlerini sürdürebilecek.
