Avustralya’da ev satışları düşünce milyarlar bir anda buharlaştı
Avustralya’da konut satışlarındaki sert yavaşlama, emlak sektörünün ötesine taşındı. Taşınma, dekorasyon, hukuk ve perakende şirketleri de gelir kaybı yaşıyor.
Reuters’ın hesaplamasına göre konut devirlerindeki düşüş sürerse yıllık kayıp ciddi boyuta ulaşabilir.
Konut satışlarındaki gerilemenin bağlantılı sektörlerde yıllık 2,8 milyar ile 5,6 milyar Avustralya doları gelir kaybı yaratabileceği hesaplandı.
Fiyatlar mart zirvesinden yüzde 4’ten az geriledi. Buna karşılık satış hacmi çok daha hızlı düştü.
Konut satışları yıllık bazda yüzde 15 geriledi
Avustralya’da konut satış hacmi hazirandan itibaren sert şekilde düştü.
Yıllık bazdaki gerileme yüzde 15’e ulaştı. Ayrıca işlem hacmi beş yıllık ortalamanın yüzde 10,5 altında kaldı.
Reuters’ın analizine göre bu durum aylık 355 milyon ile 710 milyon Avustralya doları arasında kayba yol açıyor.
Böylece yıllık kayıp 2,8 milyar ile 5,6 milyar Avustralya dolarına çıkabiliyor.
Konut fiyatlarından çok işlem sayısı düşüyor
Piyasadaki temel sorun fiyatlardaki sert gerileme değil.
Konut fiyatları mart zirvesinden yüzde 4’ten daha az düştü. Ayrıca fiyatlar geçen yılın aynı döneminin üzerinde kalmayı sürdürüyor.
Ancak daha az ev el değiştiriyor.
Dolayısıyla emlakçılardan nakliyecilere kadar birçok işletme daha az iş alıyor.
Faiz artışları konut talebini baskıladı
Avustralya’da şubat ayından bu yana üç faiz artışı yapıldı.
Bunun yanında hükümet bazı gayrimenkul vergi avantajlarını daralttı.
Sermaye kazancı vergisindeki teşvikler azaltıldı. Ayrıca yatırım amaçlı konutlarda negatif gearing kuralları sıkılaştırıldı.
Bu gelişmeler konut talebinin soğumasında etkili oldu.
Konut satışları temmuzda yüzde 20 düştü
Cotality verileri konut devirlerindeki sert gerilemeyi ortaya koydu.
Satış hacimleri mayısta yüzde 11 düştü. Temmuzdaki düşüş ise yüzde 20’ye ulaştı.
PEXA Üst Yöneticisi Russell Cohen, gerilemeyi COVID başlangıcından bu yana görülen en sert düşüş olarak nitelendirdi.
PEXA’nın satış hacimleri temmuzda yüzde 15 geriledi. Benzer zayıflık ağustosta da devam etti.
Mobilya ve ev ürünlerinde satışlar zayıfladı
Konut satışlarındaki düşüş perakende sektörüne de yansıdı.
Harvey Norman’ın franchise kârı haziran yarısında yüzde 15 geriledi.
Önceki altı aylık dönemde ise yüzde 14 büyüme görülmüştü.
Şirket, zayıflığın ev ürünleri ve yenileme harcamalarındaki düşüşten kaynaklandığını belirtti.
Nakliye şirketleri çalışan saatlerini azalttı
Taşınma sektöründe de iş kaybı görülüyor.
The Moving Box Company’de nisandan bu yana dört çalışan ayrıldı.
Şirketin çalışan sayısı 13’ten 9’a geriledi.
Ayrıca satışlar hazirandan bu yana yıllık yüzde 19 düştü.
Şirket yönetimi iş saatlerini azaltarak maliyetleri kontrol etmeye çalışıyor.
Emlak ve hukuk sektöründe işten çıkışlar arttı
Konut devriyle bağlantılı hukuk ve emlak hizmetlerinde de daralma yaşanıyor.
Bazı küçük conveyancing şirketleri birleşme veya satış seçeneklerini değerlendiriyor.
Bazı işletme sahipleri ise sektörden tamamen ayrılıyor.
Victoria Emlak Enstitüsünde 6 bin 600 üyeden 350’si üyeliğini sonlandırmayı planlıyor.
Bu grubun yarısından fazlasının mesleği tamamen bırakması bekleniyor.
Emlak şirketlerinde gelirler yarıya kadar düştü
Alıcı temsilcisi Zoran Solano, gelirlerinin mayıstan bu yana yarıya düştüğünü söyledi.
Bu nedenle ofis kira sözleşmesini sona erdirme kararı aldı.
Solano çalışmalarını uzaktan sürdürmeyi planlıyor.
Benzer şekilde ev hazırlama şirketlerinde de iş hacmi önemli ölçüde azaldı.
Sydney’de faaliyet gösteren bir dekorasyon şirketi haftada yalnızca üç işe kadar geriledi.
Konut sektörü diğer harcamaları da tetikliyor
Bir konut satışı yalnızca emlak komisyonu üretmiyor.
Taşınma, boya, peyzaj, mobilya ve beyaz eşya harcamaları da bu işlemlere bağlı bulunuyor.
Ayrıca elektrik, su ve hukuk hizmetleri de satışlardan gelir elde ediyor.
Bu nedenle konut devirlerindeki düşüş geniş bir ekonomik zinciri etkiliyor.
Reuters analizine göre asıl kayıp konut fiyatlarındaki düşüşten değil, evlerin daha az el değiştirmesinden kaynaklanıyor.
Avustralya konut piyasasında vergi politikası etkili oldu
Konut piyasasının ekonomi içindeki ağırlığı uzun yıllardır vergi teşvikleriyle destekleniyor.
Bu yapı Sydney ve Melbourne gibi şehirlerde yüksek fiyatların oluşmasına katkı sağladı.
Ancak yeni vergi düzenlemeleri yatırımcı talebini azaltıyor.
Bunun yanında yüksek faizler finansman maliyetlerini artırıyor.
Dolayısıyla konut piyasasındaki yavaşlama birçok sektörün gelirini aynı anda etkiliyor.
