Gümrük vergileri geri döndü: Küresel piyasalar yeni fırtınaya hazırlanıyor
ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin açıkladığı yeni gümrük vergileri paketi resmen uygulanmaya başlandı. ABD’nin Avrupa Birliği, Çin, İngiltere, Türkiye ve Kanada’nın da aralarında bulunduğu yaklaşık 60 ticaret ortağına yönelik yeni tarife düzenlemesi devreye girerken, ithalat vergileri yüzde 10 ile yüzde 12,5 aralığında yeniden belirlendi. ABD ile İran arasında altıncı ayına giren jeopolitik gerilim sürerken, Washington yönetiminin yeniden ticaret politikalarına odaklanması küresel ekonomi gündeminin öne çıkan başlıklarından biri oldu.
Yeni gümrük vergileri yürürlüğe girerken, yaklaşık 60 ticaret ortağını kapsayan düzenlemeyle ithalat tarifeleri yüzde 10-12,5 aralığında uygulanmaya başladı.
Gümrük vergileri yeniden devrede
Daha önce geçici olarak uygulanan yüzde 10’luk temel gümrük vergisinin yerini alan yeni düzenleme kapsamında çok sayıda ülkeye yönelik ithalat tarifeleri güncellendi. Avrupa Birliği, Çin, İngiltere, Türkiye ve Kanada’nın da bulunduğu geniş ticaret ağı yeni uygulamadan etkilenirken, Washington yönetimi tarifelerin yeni yasal çerçeve kapsamında uygulanacağını duyurdu.
Yeni vergi paketinin devreye alınmasıyla birlikte küresel ticarette maliyet hesaplamaları yeniden gündeme gelirken, uluslararası şirketler de yeni tarife oranlarını faaliyet planlarına dahil etmeye başladı.
Piyasaların ilk tepkisi sınırlı kaldı
CNBC’nin aktardığı bilgilere göre finansal piyasalarda ilk fiyatlamalar beklentilerin aksine daha sakin gerçekleşti. Yatırımcıların, daha önce yürürlükte bulunan geçici tarifelerin sona ereceğini öngörmesi nedeniyle yeni kararların önemli ölçüde fiyatlandığı belirtiliyor.
Buna karşın piyasa uzmanları, mevcut ekonomik koşulların önceki dönemden farklı olduğuna dikkat çekerek küresel ticaret üzerindeki baskının devam edebileceğini ifade ediyor.
Enerji maliyetleri ve enflasyon öne çıkıyor
CG Asset Management Portföy Yöneticisi Emma Moriarty, yeni tarife döneminin küresel enerji piyasalarında yaşanan gelişmelerle aynı döneme denk geldiğine işaret etti. Moriarty, artan petrol fiyatları ile tedarik zincirinde yaşanan aksaklıkların birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Yetkililer, yükselen enerji maliyetlerinin enflasyon görünümü üzerinde etkili olabileceğini, küresel ticaret maliyetlerindeki artışın ise şirketlerin fiyatlama politikalarını yakından ilgilendirdiğini ifade ediyor.
Yeni yasal dayanak dikkat çekiyor
Yeni tarife uygulaması, ABD Yüksek Mahkemesi’nin şubat ayında aldığı karar sonrasında 1974 Ticaret Yasası’nın 301. maddesi kapsamında yürürlüğe konuldu. Yetkililer, uygulamanın gerekçesi olarak zorunlu çalışma iddialarına ilişkin düzenlemeleri gösterirken, yeni hukuki zeminin tarifelerin uygulanmasına imkan sağladığını açıkladı.
Bu düzenlemeyle birlikte ticaret politikalarında kullanılan yasal altyapının değişmesi, uygulamanın geleceğine ilişkin değerlendirmelerde öne çıkan başlıklardan biri oldu.
Fed beklentileri yeniden gündemde
Ebury Piyasa Stratejisi Başkanı Matthew Ryan, yeni hukuki çerçevenin gümrük vergilerini küresel ekonomi açısından daha uzun vadeli bir unsur haline getirdiğini belirtti. Uzmanlar, yükselen enerji fiyatları ile yeni tarife uygulamalarının oluşturabileceği enflasyon baskısının para politikası beklentilerini etkileyebileceğini değerlendiriyor.
