Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, yılın son Enflasyon Raporu’nun sunumunda, sıkı para politikasının talep ve fiyatlama davranışları üzerindeki etkilerinin sürdüğünü belirtti. Karahan, enflasyon beklentilerinde yıl başında öngörülen düzeyde iyileşme sağlanamamasının ise dezenflasyon açısından risk oluşturmaya devam ettiğini vurguladı.
Karahan, “Enflasyon beklentilerinde sene başında öngördüğümüz düzeyde bir iyileşmenin olmaması, dezenflasyon süreci açısından risk unsuru olmaya devam ediyor ve ihtiyatlı duruşumuzu sürdürmeyi gerekli kılıyor” dedi.
Faiz kararlarında tek aylık veri belirleyici olmayacak
Aylık enflasyon verilerinin dönemsel kaymalar ve bir defalık arz şokları nedeniyle oynaklık gösterebildiğine dikkat çeken Karahan, para politikası kararlarının birkaç aylık eğilim ve bunun işaret ettiği enflasyon görünümüne göre şekillendirildiğini söyledi.
Karahan, düşük baz nedeniyle kasım ayında yıllık enflasyondaki gerilemenin duraksamasının mümkün olduğunu belirtti. Bunun, enflasyonun ana eğilimindeki iyileşmenin durduğu anlamına gelmeyeceğini vurguladı.
Farklı yöntemlerle hesaplanan göstergelerin aynı yönde sinyal vermesinin, ana eğilimdeki yavaşlamaya ilişkin değerlendirmeyi güçlendirdiğini ifade etti.
Enflasyondaki ivme kaybında enerji etkisi
Karahan, mayıs sonrasında gerilemeye başlayan enflasyonun, enerji fiyatlarının yeniden yükselmesiyle son dönemde ivme kaybettiğini söyledi. Dezenflasyondaki yavaşlamanın esas olarak jeopolitik gelişmelerin enerji fiyatlarına etkisinden kaynaklandığını belirtti.
Ekim ayında yıllık tüketici enflasyonu yataya yakın seyrederken B ve C çekirdek göstergelerinde gerilemenin sürdüğünü aktaran Karahan, enerji kaynaklı baskılara rağmen diğer kalemlerde iyileşmenin devam ettiğine işaret etti.
Talepteki yavaşlama ve Türk lirasındaki ılımlı seyrin, arz yönlü baskıların temel mal enflasyonuna yansımasını sınırladığını ifade etti.
Kira artışlarında yavaşlama vurgusu
Hizmet enflasyonundaki yavaşlamanın yıl boyunca sürdüğünü belirten Karahan, aylık kira artışlarının son aylarda kayda değer biçimde yavaşlayarak hizmet grubu genelinin altına indiğini söyledi.
Karahan, bu gelişmenin hizmet enflasyonunda kira kaynaklı ataletin zayıfladığına işaret ettiğini, mevcut görünümün hizmet enflasyonundaki gerilemenin devamını desteklediğini belirtti.
İç talep dezenflasyonu destekliyor
Karahan, üçüncü çeyrekte sanayi üretiminin gerilediğini ve kapasite kullanım oranının tarihsel ortalamasının altında kaldığını aktardı. Altın hariç perakende satışlardaki büyümenin yavaşlaması ve kart harcamalarının birkaç çeyrektir yataya yakın seyretmesinin de talepteki ivme kaybını teyit ettiğini söyledi.
Çıktı açığı göstergelerinin büyük çoğunluğunun üçüncü çeyrekte negatif düzeye işaret ettiğini belirten Karahan, talep koşullarının önümüzdeki dönemde de dezenflasyonu desteklemeyi sürdüreceğini öngördüklerini ifade etti.
Enerji fiyatları cari denge için risk oluşturuyor
Yüksek enerji fiyatlarının, enerji ithalatı ve zayıflayan dış talep üzerinden dış ticaret açığında yukarı yönlü risk yarattığını belirten Karahan, iç talepteki yavaşlamanın ise cari dengeyi desteklediğini söyledi.
Karahan, 2026 yılında cari açığın milli gelire oranının uzun dönem ortalamasının altında gerçekleşmesini beklediklerini açıkladı. Dış talebin bu yıl zayıf kalacağı, 2027’de ise bir miktar toparlanacağı öngörüsünü koruduklarını da sözlerine ekledi.
