Otomobil fabrikaları boş kalıyor: Üretim kapasitesi satışları aştı
Dünya genelinde otomobil fabrikalarının yıllık üretim kapasitesi 142 milyona ulaşırken, 2026'da yalnızca 85 milyon yeni araç satılması bekleniyor. Aradaki 57 milyonluk fark, otomotiv sektörünün kârlılığını baskılıyor.
Küresel otomotiv sektöründe üretim kapasitesinin talebin üzerinde seyretmesi, büyük üreticileri zor durumda bırakıyor. Sektörün geçen yılki toplam faaliyet kâr marjı yüzde 3,6'da kalırken, elde edilen faaliyet kârı Apple'ın tek başına sağladığı tutarın altında gerçekleşti.
Otomobil fabrikalarının yüzde 40'lık kapasitesi kullanılmıyor
Küresel otomotiv fabrikalarında kapasite kullanım oranı yaklaşık yüzde 60 seviyesinde bulunuyor. Sektör analisti Glenn Mercer'e göre üreticilerin maliyetlerini karşılayabilmesi için bu oranın genellikle yüzde 80'in üzerinde olması gerekiyor.
Son 10 yılda dünya genelinde 28 milyon araçlık yeni üretim kapasitesi oluşturulurken, otomobil satışları yalnızca 5 milyon arttı.
Yeni kapasitenin yaklaşık yüzde 80'i Çin'de kuruldu. Ülkede fabrikalar, iç piyasada satılan her bir otomobile karşılık ikiden fazla araç üretebilecek büyüklüğe ulaştı.
Çin'deki üretim fazlası küresel pazarı etkiliyor
Çin, dünya otomobil satışlarının yaklaşık dörtte birini gerçekleştirirken üretim kapasitesinin üçte birinden fazlasını elinde bulunduruyor. Yerli üreticiler, fabrikalarını çalışır durumda tutabilmek için milyonlarca aracı ihraç ediyor.
Çin'in ihracat yapmaması halinde ülkedeki kapasite kullanım oranının yüzde 50'nin altına düşebileceği hesaplanıyor.
ABD, Çin otomobillerine yönelik ticaret engellerini artırırken Avrupa da ithalatı sınırlamaya çalışıyor. Volkswagen ise Almanya'daki bazı fabrikalarında üretimi sonlandırma yoluna gidiyor.
Elektrikli araç yatırımları kapasite sorununu büyütüyor
General Motors ve Ford gibi üreticiler, fabrikalarını elektrikli, hibrit ve benzinli araçları aynı hatlarda üretebilecek şekilde dönüştürüyor. Bu tür karma üretim tesisleri, küresel kapasitenin yaklaşık yarısını oluşturuyor.
2030'a kadar yalnızca içten yanmalı motorlu araçlara ayrılan kapasitenin 5 milyon azalması, buna karşılık elektrikli ve karma üretim kapasitesinin 10 milyonun üzerinde artması bekleniyor.
Rivian gibi yeni elektrikli otomobil üreticilerinin yatırımları da mevcut kapasite fazlasını artıran unsurlar arasında bulunuyor.
Otomotiv sektöründe ortak üretim seçeneği öne çıkıyor
Kapasite fazlasının azaltılması için mevcut fabrikaların daha verimli kullanılması ve yeni yatırımların sınırlandırılması gerektiği değerlendiriliyor.
Bu kapsamda ABD'li ve Çinli otomobil üreticilerinin ortak girişimler kurarak atıl fabrikaları değerlendirmesi öneriliyor. Ford'un Geely ile İspanya'daki düşük kapasiteyle çalışan bir tesis üzerine yaptığı anlaşma, bu modele örnek gösteriliyor.
Mevcut üretim tesislerinin değerlendirilmesi, hem yeni fabrika yatırımlarının maliyetini azaltabilecek hem de otomotiv sektöründeki istihdamı destekleyebilecek seçenekler arasında yer alıyor.
