BM Genel Sekreteri Guterres: ABD çok taraflılık yerine gücünü öne çıkarıyor
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, ABD’nin uluslararası alanda hesap verebilirlik kaygısı taşımadan hareket ettiğini ve çok taraflılık ilkesinin giderek zayıflatıldığını söyledi.
BBC Radio 4’te yayımlanan Today programına konuşan Guterres, Washington’ın mevcut politikalarının, çok taraflı çözümler yerine ABD’nin gücünü ve etkisini öne çıkaran bir yaklaşımı benimsediğini ifade etti. Bu tutumun zaman zaman uluslararası hukuk normlarının önüne geçtiğini belirten Guterres, bunun küresel düzen açısından ciddi bir risk oluşturduğunu vurguladı.
BM’nin kurucu ilkelerinin, özellikle de üye devletlerin eşitliği ilkesinin tehdit altında olduğunu dile getiren Guterres, büyük güçlerin uluslararası hukuka uyma konusunda isteksiz davrandıklarını kaydetti. Birleşmiş Milletler’in yaptırım gücünün sınırlı olduğuna dikkat çeken Guterres, büyük devletlerin sahip oldukları kaldıraç gücünü kalıcı çözümler üretmek yerine kısa vadeli çıkarlar için kullanıp kullanmadığının sorgulanması gerektiğini söyledi.
BM Güvenlik Konseyi’nin mevcut yapısının günümüz dünyasını yeterince temsil etmediğini belirten Guterres, daimi üyelerin veto yetkilerini çoğu zaman ulusal çıkarları doğrultusunda kullandıklarını ifade etti. Konseyin meşruiyetinin yeniden sağlanabilmesi için reform yapılması, veto yetkilerinin sınırlandırılması ve daha kapsayıcı bir yapının oluşturulması gerektiğini vurguladı.
Guterres, bazı çevrelerin “hukukun gücü” yerine “gücün hukuku” anlayışını savunduğunu belirterek, güçlü aktörlerle yüzleşilmeden daha adil ve barışçıl bir dünya düzeni kurulamayacağını dile getirdi.
