Bütçede iki farklı tablo: Akaryakıt ÖTV'si düştü, trafik cezaları arttı
Akaryakıt ÖTV gelirleri 2026'nın ilk 7 ayında belirgin şekilde geriledi. Buna karşılık trafik cezalarında tahakkuk eden tutar hızla yükseldi. Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçe verileri iki kalemdeki farklı seyri ortaya koydu.
Petrol ve doğal gaz ürünlerinden alınan ÖTV, geçen yıla göre yüzde 34,2 düştü. Böylece bu kalemdeki tahsilat 272,4 milyar TL'den 179,2 milyar TL'ye indi.
Aynı dönemde trafik cezalarında tahakkuk 121,3 milyar TL'ye ulaştı. Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 76,4 milyar TL seviyesindeydi.
Petrol ve doğal gaz ÖTV geliri yaklaşık 93,2 milyar TL azalırken, trafik cezası tahakkuku 44,9 milyar TL arttı.
Akaryakıt ÖTV gelirinde yıllık hedefin yüzde 27,3'ü gerçekleşti
Ocak-temmuz döneminde petrol ve doğal gaz ürünlerinde 200,4 milyar TL ÖTV tahakkuk etti. Bunun 179,2 milyar TL'si tahsil edildi.
Oysa 2026 bütçesinde yıllık gelir hedefi 656,5 milyar TL olarak belirlenmişti. Böylece ilk 7 ayda hedefin yüzde 27,3'üne ulaşıldı.
Ayrıca geçen yılın aynı döneminde bu kalemden 272,4 milyar TL gelir sağlanmıştı. Dolayısıyla yıllık bazdaki düşüş yüzde 34,2 olarak hesaplandı.
Akaryakıt ÖTV'sindeki gerileme toplam ÖTV tahsilatına da yansıdı. Toplam ÖTV gelirleri ilk 7 ayda yüzde 7,9 arttı.
Buna karşılık toplam vergi gelirlerindeki yıllık artış yüzde 37,3 olarak gerçekleşti.
Toplam ÖTV tahsilatı 1 trilyon 24,3 milyar TL'den 1 trilyon 105,1 milyar TL'ye yükseldi.
Eşel mobil sistemi akaryakıt fiyatları için devreye alındı
Akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin ardından mart ayında eşel mobil sistemi uygulanmaya başladı. Böylece fiyat artışının bir bölümü ÖTV üzerinden karşılandı.
Gelir İdaresi Başkanlığı da sistemin bütçe üzerindeki etkisini mayıs ayında açıklamıştı.
GİB'e göre 5 Mart sonrasında yaklaşık 86 milyar TL'lik ÖTV gelirinden vazgeçildi. Hesaplamada günlük akaryakıt tüketim tahminleri dikkate alındı.
Bunun yanında ÖTV üzerinden alınamayan KDV tutarı yaklaşık 17 milyar TL oldu. Böylece açıklanan toplam vergi etkisi 100 milyar TL'yi geçti.
Trafik cezalarında tahakkuk 121,3 milyar TL'ye yükseldi
Trafik para cezalarında ise aynı dönemde güçlü bir artış kaydedildi. Ocak-temmuz dönemindeki tahakkuk yüzde 58,5 yükseldi.
Geçen yıl 76,4 milyar TL olan tutar 121,3 milyar TL'ye çıktı.
Bununla birlikte tahakkuk edilen tutarın tamamı tahsil edilmedi. İlk 7 ayda sürücülerden 52 milyar 621 milyon TL trafik cezası tahsil edildi.
Trafik cezası tahsilatı, 73,3 milyar TL'lik 2026 yılı bütçe hedefinin yüzde 71,7'sine ulaştı.
Dolayısıyla yıllık hedefin önemli bölümü ilk 7 ayda gerçekleşmiş oldu.
Trafik cezalarında tahakkuk ile tahsilat arasında 68,6 milyar TL fark
2026 bütçesinde trafik cezalarından 73 milyar 345 milyon TL gelir hedeflenmişti. Buna karşılık tahakkuk tutarı temmuz sonunda 121,3 milyar TL'ye çıktı.
Böylece tahakkuk, yıllık tahsilat hedefinin yüzde 65,3 üzerine ulaştı.
Ancak tahakkuk ile fiili tahsilat arasında önemli bir fark oluştu. İlk 7 ayda 52,6 milyar TL'lik trafik cezası tahsil edildi.
Buna göre tahakkuk ile tahsilat arasındaki fark yaklaşık 68,6 milyar TL oldu.
