Fed Başkanı Powell’dan, ABD Adalet Bakanlığı'na sert tepki

ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, ABD Adalet Bakanlığı’nın (DoJ) hakkında başlattığı cezai soruşturmayı “benzeri görülmemiş” olarak nitelendirerek sert tepki gösterdi. Soruşturmanın, Fed binalarındaki kapsamlı yenileme çalışmalarıyla ilgili Senato’ya verdiği ifadeye dayandırılması, Washington’da hem siyasi hem de finansal çevrelerde büyük yankı uyandırdı.
Powell, yaptığı açıklamada, soruşturmanın teknik bir hukuki süreçten ziyade, Fed’in para politikası kararlarına yönelik artan siyasi baskının bir yansıması olduğunu vurguladı. Özellikle eski ABD Başkanı Donald Trump’ın faizlerin düşürülmesi yönündeki ısrarına rağmen Fed’in bağımsız duruşunu korumasının, bu sürecin arka planında belirleyici olduğuna işaret etti.
“BU SORUŞTURMA, FED’İN EKONOMİK VERİLERE DAYALI KARAR ALMA YETKİSİNİN SİYASİ MÜDAHALEYLE AŞINDIRILIP AŞINDIRILMAYACAĞININ TESTİDİR.”
Powell, hukukun üstünlüğüne olan saygısını vurgularken, hiçbir kamu görevlisinin yasanın üzerinde olmadığını ifade etti. Ancak içinde bulunulan atmosferde, Adalet Bakanlığı’nın hamlesinin, yürütme organının merkez bankası üzerindeki etkisini artırmaya yönelik bir mesaj olarak algılanabileceğini söyledi.
MERKEZ BANKASI BAĞIMSIZLIĞI RİSK ALTINDA MI?
Powell’ın çıkışı, ABD’de uzun süredir tartışılan “Fed bağımsızlığı” konusunu yeniden gündemin merkezine taşıdı. Trump, geçmişte defalarca Powell’ı faiz indirimlerinde yavaş davranmakla eleştirmiş, hatta görevden alma tehdidinde bulunmuştu. Soruşturmanın zamanlaması, bu gerilimin yeni bir boyuta taşındığı yorumlarına yol açtı.
Eski Fed Başkanı Janet Yellen ise süreci “son derece ürkütücü” olarak tanımladı. Yellen, böyle bir adımın piyasalar açısından ciddi bir güven riski oluşturduğunu belirterek, Powell’ın hedef alınmasının esas amacının Fed yönetimini siyasi çizgiye daha yakın bir isimle şekillendirmek olabileceğini dile getirdi.
TADİLAT PROJESİ VE MALİYET TARTIŞMASI
Soruşturmanın merkezinde, Washington’daki tarihi Eccles Binası ve Constitution Avenue’daki ek hizmet binasında yürütülen yenileme çalışmaları bulunuyor. 1930’lardan bu yana ilk kez kapsamlı bir restorasyondan geçen binalarda asbest ve kurşun temizliği, enerji verimliliği ve güvenlik modernizasyonu gibi kritik yatırımlar yapılıyor.
Fed yönetimi, projelerin uzun vadede işletme maliyetlerini azaltacağını savunurken, Trump cephesi maliyetlerin kontrolden çıktığını öne sürüyor. Resmi tahmin 2,5 milyar dolar seviyesinde açıklanırken, Trump projedeki toplam faturanın 3,1 milyar dolara yaklaşacağını iddia ediyor.
SENATO’DA SİYASİ CEPHELEŞME
Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis, hukuki süreç sonuçlanana kadar Trump’ın Fed yönetimine yapacağı yeni atamalara karşı çıkacağını duyurdu. Demokrat Senatör Elizabeth Warren ise çok daha sert bir dil kullanarak, süreci “merkez bankasının siyasi kontrol altına alınması girişimi” olarak tanımladı.
PİYASALAR VE DEĞERLİ METALLERDE TEPKİ
Soruşturma haberinin, İran’daki jeopolitik gerilimlerle birlikte güvenli liman talebini artırması, altın ve gümüşte tarihi zirveleri beraberinde getirdi. Altının ons fiyatı %2,5 artışla 4.624 doları aşarken, gümüş %7’nin üzerinde prim yaparak 85 doların üzerine çıktı.
Buna karşın ABD borsalarında belirgin bir satış dalgası görülmedi. S&P 500, Dow Jones ve Nasdaq endeksleri haftaya yatay bir seyirle başladı. Analistler, piyasanın şimdilik gelişmeleri “kurumsal kriz” boyutuna taşımadığını, ancak sürecin uzaması halinde volatilitenin artabileceğini vurguluyor.


