PROFİL: DTÖ’NÜN İLK KADIN VE AFRİKALI DİREKTÖRÜ NGOZI OKONJO-IWEALA KİMDİR?
Eski Nijerya Maliye Bakanı Ngozi Okonjo Iweala, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) Genel Direktörü oldu.
DTÖ’nün tarihindeki ilk kadın ve Afrikalı Genel Direktör olarak görev yapacak olan 66 yaşındaki ekonomist ve politikası, aynı zamanda ABD vatandaşı.
Nijerya’da iki kez Maliye Bakanlığı, kısa süreliğine Dışişleri Bakanlığı ve Dünya Bankası’nda İcra Direktörlüğü yapan Okonjo Iweala, hali hazırda Küresel Aşı İttifakı’nın (GAVI) da Yönetim Kurulu Başkanı.
Hayatı ve kariyeri
13 Haziran 1954'te Nijerya'nın Delta eyaletinde dünyaya gelen Ngozi Okonjo Iweala, ortaöğretim ve liseyi Nijerya'da tamamladıktan sonra 1973'te Harvard Üniversitesinde Ekonomi okumak üzere ABD’ye gitti.
1981’de ABD’nin en saygın üniversitelerinden Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nden (MIT), “Kredi politikası, kırsal finans piyasaları ve Nijerya'nın tarımsal gelişimi” konulu teziyle doktorasını aldı.
Okonjo-Iweala, 25 yıl boyunca Washington DC’de Dünya Bankası’nda kalkınma ekonomisti olarak görev yaptı ve üst düzey yöneticiliğe kadar yükseldi.
Dünya Bankası'nın Afrika, Güney Asya, Avrupa ve Orta Asya'daki 81 milyar dolarlık operasyonel portföyünün gözetim sorumluluğunu üstlenen Okonjo-Iweala, düşük gelirli ülkelere 2008–2009 gıda krizlerinde ve daha sonra mali kriz sırasında yardımcı olmak için Banka’nın bazı girişimlerine de öncülük etti.
Ülkesinde “ilklerin kadını”
Dönemin Nijerya Devlet Başkanı Olusegun Obasanjo hükümetinde ülkenin ilk kadın maliye bakanı olarak atanan Okonjo-Iweala, 2006’da ise kısa bir dönem dışişleri bakanlığı yaptı.
Okonjo-Iweala, 2007-2011 yılları arasında yeniden Dünya Bankası’na dönerek İcra Direktörü olarak görev başına geçti.
Nijerya'da 2011-2015'te ülkeyi yöneten Devlet Başkanı Goodluck Jonathan döneminde ikinci kez maliye bakanı olarak atanan Okonjo-Iweala, böylece ülkede ikinci kez bakan olarak atanan ilk kadın oldu.
Ngozi Okonjo Iweala’nın Reforme Edilemeyeni Reforme Etmek: Nijerya’dan Dersler (Reforming the Unreformable: Lessons from Nigeria), Yolsuzlukla Mücadele Tehlikesi: Manşetlerin Ardındaki Hikaye (Fighting Corruption Is Dangerous: The Story Behind the Headlines) başlıklı iki kitabı bulunuyor.
Bunların yanı sıra Iweala’nın başka bir yazarla ortak kaleme aldığı Kadın ve Liderlik (Women and Leadership) kitabı da üst düzey yöneticilikte cinsiyet eşitliği alanında önemli bir çalışma olarak kabul ediliyor.
Ngozi Okonjo Iweala, uzun yıllar yaşadığı ve çalıştığı ABD’den 2019 yılında vatandaşlık aldı.
Beyin cerrahı Ikemba Iweala ile evli olan Okonjo-Iweala’nın dört çocuğu ve üç torunu var.
