Starmer’ın siyasi kaderi, görevden aldığı üst düzey İngiliz bürokratın elinde

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Peter Mandelson’un ABD Büyükelçisi olarak atanması nedeniyle patlak veren kriz sonrası siyasi kariyerinin en kritik haftasına girdi. Westminster kulislerinde gözler şimdi, kısa süre önce görevden alınan üst düzey bürokrat Olly Robbins’in parlamentoda vereceği ifadeye çevrildi. Robbins’in açıklamalarının, Starmer’ın koltuğunu koruyup koruyamayacağı konusunda belirleyici olabileceği değerlendiriliyor.

PARLAMENTODA KRİTİK SINAV

Starmer, Avam Kamarası’nda saatler süren oturumda kendisini savunarak Mandelson atamasına ilişkin güvenlik itirazlarından haberdar olmadığını söyledi. Başbakan, ne kendisinin ne de yakın ekibinin, güvenlik taramasından gelen olumsuz görüşleri öğrendiğini belirtti.

Muhalefet ise bu savunmayı yeterli bulmadı. Özellikle Muhafazakâr Parti lideri Kemi Badenoch ile Liberal Demokrat lider Ed Davey, Starmer’ın sorumluluk alması gerektiğini savunarak istifa çağrısında bulundu.

ASIL KRİTİK İSİM: OLLY ROBBINS

Krizin merkezinde bulunan isim ise uzun yıllar devlet kademelerinde görev yapan Olly Robbins oldu. Daha önce Brexit müzakerelerinde aktif rol alan Robbins, ayrıca eski başbakanlar Theresa May, Tony Blair ve Gordon Brown dönemlerinde de önemli görevler üstlenmişti.

Starmer, Robbins’in güvenlik kurumlarının itirazlarını üst makamlara iletmediğini öne sürerek görevden alındığını açıkladı. Başbakana göre bu bilgilerin gizlenmesi “affedilemez” bir hata oldu.

İKİ SENARYO STARMMER’I BEKLİYOR

Robbins’in parlamentodaki ifadesi iki farklı sonuç doğurabilir. Eğer Robbins, güvenlik uyarılarını Starmer’a ya da ekibine iletmediğini söylerse, başbakanın elini rahatlatabilir. Bu durumda Starmer, yanlış yönlendirilmiş olduğunu savunarak siyasi baskıyı azaltabilir.

Ancak Robbins, bu bilgilerin Başbakanlık çevresiyle paylaşıldığını söylerse dengeler tamamen değişebilir. Bu senaryo, Starmer’ın parlamentoya eksik ya da hatalı bilgi verdiği iddialarını güçlendirebilir.

İkinci risk ise baskı iddiası. Robbins’in, Mandelson atamasının onaylanması için Downing Street’ten baskı gördüğünü söylemesi halinde kriz daha da derinleşebilir.

MANDELSON ATAMASI NASIL KRİZE DÖNÜŞTÜ?

Starmer, Mandelson’u 18 Aralık 2024 tarihinde göreve getirme kararı aldığını, kamuoyuna duyurunun ise iki gün sonra yapıldığını açıkladı. Tam kapsamlı güvenlik soruşturmasının ise atama kararından sonra başladığı belirtildi.

Peter Mandelson hakkında özellikle Rusya ve Çin ile iş bağlantıları nedeniyle bazı çekincelerin bulunduğu öne sürüldü. Bu nedenle atama sürecinin yeterince denetlenmediği eleştirileri yükseldi.

PARTİ İÇİNDE DE RAHATSIZLIK ARTIYOR

İşçi Partisi içinde de huzursuzluk dikkat çekiyor. Son kamuoyu yoklamalarında partinin gerilemesi ve yaklaşan yerel seçimler, Starmer üzerindeki baskıyı artırıyor. Parti içindeki bazı milletvekilleri liderlik tartışmalarının seçim sonrası hızlanabileceğini düşünüyor.

Bazı milletvekilleri Starmer’ın bu haftayı atlatabileceğini, ancak 7 Mayıs yerel seçim sonuçlarının kaderini belirleyebileceğini savunuyor.

Potansiyel lider adayları arasında Angela Rayner, Wes Streeting ve Andy Burnham isimleri konuşuluyor.

GÖZLER SALI GÜNÜNDE

Westminster’de genel beklenti, Robbins’in kullanacağı ifadelerin tonunun dahi siyasi dengeleri değiştirebileceği yönünde. Starmer pazartesi gününü atlattı ancak salı günü yapılacak oturum, İngiltere siyasetinde yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.