Yanıltıcı reklamlara 5 ayda yaklaşık 125,3 milyon lira ceza
Reklam dünyasında kurallar sıkılaşıyor! Tüketiciyi yanıltıcı ve mevzuata aykırı reklamlarla mücadele eden Ticaret Bakanlığı'na bağlı Reklam Kurulu, 2023 yılının ilk beş ayında önemli bir adım attı. Toplamda 661 dosya için durdurma kararı veren kurul, aynı zamanda 125,3 milyon lira idari para cezası uygulayarak dikkatleri üzerine çekti.
MAYIS AYINDA 661 DOSYAYA CEZA!
Ticaret Bakanlığı, tüketicilerin haklarını korumaya yönelik çalışmalarını hız kesmeden sürdürüyor. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, Reklam Kurulu'nun 15 Mayıs toplantısında ele alınan 65 dosyadan 56'sının mevzuata aykırı bulunduğu ve toplamda 10 milyon 495 bin 800 lira idari para cezası kesildiği belirtildi. Ayrıca, tüketici mağduriyetlerini önlemek amacıyla 5 dosyada erişim engeli tedbiri uygulandı.
2025'in ilk beş ayında ise toplamda 736 dosya incelendiği ve aldatıcı reklam ya da haksız ticari uygulama tespit edilen 661 dosya için durdurma cezası ile birlikte toplam 125 milyon 281 bin 151 lira idari para cezası verildiği açıklandı. Bu rakamlar, tüketiciyi koruma konusundaki kararlılığı gözler önüne seriyor.
MANİPÜLATİF YORUMLAR VE HİLELİ TASARIMLAR MERCEK ALTINDA
Kurulun mayıs ayı gündeminde, özellikle e-ticaret platformlarındaki yanıltıcı uygulamalar yer aldı. İnternet sitelerinde ve mobil uygulamalarda kullanılan manipülatif ara yüz tasarımları, sahte yorumlar ve indirme sayılarının abartılması gibi yöntemlerle tüketicilerin yanıltıldığı tespit edildi. Bu tür uygulamalarla tüketicilerin normalde tercih etmeyecekleri ürün ya da hizmetlerin ön plana çıkarıldığı belirlendi.
Özellikle mağaza takipçi sayıları, ürün favorileme, değerlendirme ve harita uygulamalarındaki sahte yorumlar gibi unsurların tüketicilerin satın alma davranışlarını etkilediği vurgulandı. Bu kapsamda, söz konusu uygulamaları kullanan 6 firmaya toplamda yaklaşık 3,5 milyon lira ceza kesildi ve ilgili reklamların durdurulmasına karar verildi.
Açıklamada, bir video paylaşım platformunda abonelik paketlerinden birinin önceden seçili olarak gösterilmesi ve "1 ay boyunca '0' lira ödeyerek deneyin" teklifinin kredi kartı bilgisi zorunluluğu ile sunulması gibi uygulamalara dikkat çekildi. Benzer şekilde, "2 ay ücretsiz" seçeneğinin cazip bir şekilde sunulurken, bu teklifi reddetmek isteyen tüketicilere yalnızca ekranın sağ üst köşesindeki küçük bir "X" işaretiyle seçenek sunulması da eleştirildi.
Bu tür ara yüz tasarımlarının tüketiciyi yanıltıcı ve zorlayıcı olduğu belirtilerek "karanlık tasarım" olarak değerlendirildi. Kurul, bu ticari uygulamaların durdurulmasına ve ilgili firmaya idari para cezası uygulanmasına karar verdi.