TikTok'a tarihi ceza kapıda: Sebebi ise şaşırtıcı

Avrupa Komisyonu, Çinli ByteDance şirketine ait TikTok hakkında yaklaşık üç yıldır devam eden incelemede yeni bulgulara ulaştı. Komisyonun cuma günü açıkladığı ön değerlendirme, kullanıcıların izleme alışkanlıklarına göre hazırlanan video önerilerinin ruh sağlığı üzerinde oluşturabileceği risklere odaklandı. İnceleme, platformun algoritmasının işleyişi ve kullanıcı güvenliğine yönelik önlemleri kapsıyor.

TikTok algoritması mercek altına alındı

Avrupa Komisyonunun ilk bulgularına göre TikTok, kullanıcıların daha önce ilgi gösterdiği konularla bağlantılı videoları tekrar tekrar karşılarına çıkarıyor.

Bu içerikler arasında ruh sağlığı sorunları, beden algısı ve hassas kişisel konular da bulunuyor. Düzenleyiciler, aynı tür paylaşımların sürekli önerilmesinin kullanıcıları belirli içerik döngülerine sürükleyebileceğini değerlendiriyor.

Komisyon, TikTok'un öneri sisteminin kullanıcıları potansiyel olarak zararlı içeriklere tekrar tekrar maruz bırakabildiği ve bunun ruh sağlığı açısından risk oluşturduğu sonucuna vardı.

İncelemede, algoritmanın kullanıcıların geçmiş etkileşimlerinden öğrendiği ilgi alanlarını yeni içerik seçiminde nasıl kullandığı araştırılıyor.

Ruh sağlığı ve beden algısına ilişkin riskler öne çıktı

Avrupa Komisyonu, hassas konulara ilişkin videoların sürekli gösterilmesinin kullanıcıların psikolojik durumunu olumsuz etkileyebileceğini bildirdi.

Komisyona göre bu tür içeriklere tekrarlanan maruziyet, üzüntü ve kaygı duygularının artmasına, beden memnuniyetsizliğine ve özgüven kaybına yol açabiliyor.

Mevcut yeme bozuklukları ve ruh sağlığı sorunlarının ağırlaşması da değerlendirmede belirtilen riskler arasında yer alıyor.

Düzenleyiciler, özellikle çocuklar ve hassas durumdaki kullanıcıların korunmasına yönelik önlemlerin yeterliliğini inceliyor.

TikTok'un Sizin İçin akışında değişiklik istendi

Avrupa Komisyonu, TikTok'un kişiselleştirilmiş video önerilerini sunduğu "For You" (Sizin İçin) bölümünün yeniden düzenlenmesini önerdi.

Bu kapsamda kullanıcıların açıkça belirttikleri tercihlerin öneri sisteminde daha fazla dikkate alınması istendi.

Ayrıca kullanıcıların videoları izlemek için harcadıkları sürenin yeni içerik önerilerinde belirleyici bir ölçüt olarak kullanılmasına son verilmesi seçeneği gündeme getirildi.

Komisyon, algoritmanın yalnızca geçmiş izleme davranışlarına dayanmasının oluşturduğu risklerin azaltılmasını hedefliyor.

AB'nin TikTok incelemesi 2024 yılında başladı

TikTok hakkındaki kapsamlı soruşturma, Avrupa Birliği'nin Dijital Hizmetler Yasası (DSA) kapsamında Şubat 2024'te başlatıldı.

Düzenleme, büyük sosyal medya platformları ve arama motorlarına yasa dışı içeriklerle mücadele ve sistemlerinden kaynaklanan riskleri azaltma konusunda yükümlülükler getiriyor.

Soruşturmanın ilk aşamalarında TikTok'un kullanıcıları platformda tutmaya yönelik tasarım özellikleri üzerinde duruldu.

Sonsuz kaydırma, videoların otomatik oynatılması ve kişiselleştirilmiş içerik akışı incelemenin başlıca konuları arasında yer aldı.

Komisyon, 2026 yılının önceki döneminde TikTok'un tasarımının DSA hükümlerini ihlal ettiği yönünde bir değerlendirme açıklamıştı.

Son bulgular ise kullanıcıların uygulamada ne kadar zaman geçirdiğinden çok, algoritmanın bu süre boyunca hangi içerikleri gösterdiğine odaklanıyor.

ByteDance'in riskleri yeterince azaltmadığı değerlendirildi

Avrupa Komisyonu, TikTok'un öneri sisteminden doğan riskleri yeterince değerlendirmediği ve bu risklere karşı gerekli önlemleri almadığı görüşünü bildirdi.

Soruşturma kapsamında platformun kişisel verilerin korunmasına ilişkin uygulamaları ve çocuk kullanıcılar için geliştirdiği güvenlik tedbirleri de inceleniyor.

Brüksel yönetimi, büyük sosyal medya platformlarının bağımlılık oluşturabilecek özelliklerini ve zararlı içeriklere erişimi sınırlandırmaya yönelik çalışmalarını sürdürüyor.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de daha önce küçük yaştaki gençlerin sosyal medya kullanımını yasaklamaya yönelik planlarını açıklamıştı.

TikTok'a küresel cironun yüzde 6'sına kadar ceza verilebilir

Soruşturmanın mevcut aşamasında açıklanan bulgular henüz kesinleşmiş bir yaptırım kararı anlamına gelmiyor.

TikTok, Avrupa Komisyonunun değerlendirmelerine yanıt verme ve platformun işleyişinde değişiklik önerme hakkına sahip.

Şirket, incelemeye ilişkin yorum talebine ilk aşamada yanıt vermedi.

Avrupa Komisyonu, nihai incelemede Dijital Hizmetler Yasası'nın ihlal edildiğine karar verirse şirkete yıllık küresel cirosunun yüzde 6'sına kadar para cezası uygulayabilecek.

Nihai karar öncesinde TikTok'un sunacağı savunma ve önerilecek düzenlemeler değerlendirilecek.