Eczacılar uyardı: Mevcut fiyat politikası ilaç tedarikini zorlaştırıyor
Türk Eczacıları Birliği (TEB) Başkanı Eczacı M. İrfan Demirci, Türkiye’de giderek daha sık gündeme gelen ilaç yokluklarına ilişkin kapsamlı bir değerlendirme yaptı. Demirci, ilaç fiyatlandırma sisteminin mevcut ekonomik koşullarla uyumlu olmadığını belirterek, hastaların ilaca erişiminde yaşanan sıkıntıların temelinde yapısal sorunların bulunduğunu söyledi.
Son yıllarda eczanelerde bazı ilaçların temininde yaşanan güçlüklerin hem hastaları hem de sağlık çalışanlarını zor durumda bıraktığını vurgulayan Demirci, mevcut fiyatlandırma modelinin sürdürülebilir olmadığını dile getirdi. “Türkiye’de giderek artan ilaç yokluklarının en temel nedeni, mevcut ilaç fiyatlandırma modelinin ekonomik gerçeklerle uyumsuz hale gelmiş olmasıdır.” ifadelerini kullanan Demirci, enflasyon ve üretim maliyetlerindeki artışın sektörü doğrudan etkilediğini kaydetti.
İLAÇ YOKLUKLARI HALK SAĞLIĞINI ETKİLİYOR
Demirci’ye göre ilaca erişimde yaşanan sorunlar yalnızca eczanelerin ya da sektörün değil, doğrudan halk sağlığının gündemi haline gelmiş durumda. Bir ilacın temin edilememesi durumunda hastaların tedavi süreçlerinin aksadığını belirten Demirci, bu durumun hekimler ve eczacılar açısından da ciddi bir sorun yarattığını ifade etti.
“İlacına ulaşamayan hasta için, reçetesindeki ilacı bulamayan eczacı için ve tedavi planını sürdüremeyen hekim için bu durum ciddi bir sağlık problemidir.” diyen Demirci, ilacın sağlık sisteminin temel unsurlarından biri olduğunu vurguladı.
MALİYET ARTIŞLARI İLAÇ TEDARİKİNİ ZORLAŞTIRIYOR
Küresel piyasalarda yaşanan gelişmeler, döviz kuru hareketleri ve üretim maliyetlerindeki yükselişin ilaç sektörünü doğrudan etkilediğini belirten Demirci, bu durumun Türkiye pazarına sunulan bazı ilaçların sürdürülebilirliğini zorlaştırdığını söyledi.
İlaç fiyatlarının belirlenmesinde kullanılan mekanizmaların ekonomik dalgalanmalara yeterince hızlı uyum sağlayamadığını ifade eden Demirci, bu durumun bazı ürünlerin piyasada bulunmasını güçleştirdiğini kaydetti.
“Ekonomik gelişmelere uyum sağlayamayan fiyat politikaları, bazı ilaçların Türkiye’de yeterli ve sürdürülebilir şekilde piyasaya sunulmasını zorlaştırmaktadır.”
“İLACIM NEREDE?” UYGULAMASI VE SAHADAKİ GERÇEKLİK
Son dönemde vatandaşların ilaca erişimini kolaylaştırmak amacıyla hayata geçirilen dijital uygulamalara da değinen Demirci, bu sistemlerin önemli bir bilgi kaynağı olduğunu ancak bazı teknik sınırlamalar içerdiğini söyledi.
Demirci, “İlacım Nerede?” uygulamasının vatandaşların bilgiye ulaşmasını kolaylaştırmayı amaçladığını ancak sistem kayıtları ile sahadaki fiili durumun her zaman birebir örtüşmeyebileceğini belirtti.
Eczane otomasyon sistemleri ile İlaç Takip Sistemi arasındaki veri güncellemelerinin anlık gerçekleşmediğini hatırlatan Demirci, bu nedenle zaman zaman stok bilgileri ile gerçek durum arasında kısa süreli farklılıkların oluşabileceğini ifade etti.
Ayrıca bazı durumlarda reçetede yer alan ilacın bir bölümünün hastaya verilmesi ve kalan kısmın daha sonra temin edilmesi gibi süreçlerin de sistem kayıtlarında ilaç varmış gibi görünmesine yol açabildiğini söyledi.
ECZACILAR VE HASTALAR KARŞI KARŞIYA GETİRİLMEMELİ
Demirci, dijital sistemlerde yaşanan teknik uyumsuzlukların zaman zaman yanlış algılara yol açabileceğine dikkat çekti. Bu durumun eczacılar ile hastaların gereksiz şekilde karşı karşıya gelmesine neden olabileceğini ifade eden Demirci, eczacıların temel görevlerinin hastalara ilacı ulaştırmak olduğunu vurguladı.
Sahada görev yapan eczacıların hastalarının mağdur olmaması için alternatif ilaçları araştırdığını ve çözüm üretmeye çalıştığını belirten Demirci, eczacıların sistemin en önemli aktörlerinden biri olduğunu dile getirdi.
KALICI ÇÖZÜM İÇİN YAPISAL DÜZENLEME ÇAĞRISI
Türk Eczacıları Birliği Başkanı Demirci, ilaç yokluklarının geçici uygulamalarla değil, kalıcı ve yapısal düzenlemelerle çözülebileceğini söyledi.
Bu kapsamda özellikle İlaç Fiyat Kararnamesi’nin güncellenmesi, sektördeki iskonto oranlarının yeniden düzenlenmesi ve ekonomik koşullara uyumlu bir fiyatlandırma politikasının oluşturulması gerektiğini belirtti.
Demirci, sağlık sisteminin sürdürülebilirliği açısından öngörülebilir ve dengeli bir ilaç politikasının hayata geçirilmesinin önemine dikkat çekerek yetkililere çağrıda bulundu.
