Trump’tan Hürmüz Boğazı çıkışı: “ABD yıllardır tek başına koruyor”
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nın güvenliği konusunda uluslararası yük paylaşımı çağrısı yaptı. Beyaz Saray’da gerçekleştirilen Kennedy Center yönetim kurulu toplantısı öncesinde gazetecilere konuşan Trump, dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin uzun süredir büyük ölçüde ABD tarafından sağlandığını belirtti.
Trump, özellikle Asya ve Avrupa ekonomilerinin enerji akışı açısından bu su yoluna ciddi biçimde bağımlı olduğunu vurgulayarak, bu ülkelerin güvenlik yükünü daha fazla paylaşması gerektiğini dile getirdi.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NDA YÜK PAYLAŞIMI ÇAĞRISI
Trump açıklamasında Çin, Japonya ve Güney Kore gibi büyük ekonomilerin enerji arzının önemli bölümünü Hürmüz Boğazı üzerinden karşıladığını söyledi. ABD’nin ise bu geçiş noktasına enerji açısından görece daha az bağımlı olduğunu belirtti.
“Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol, ABD’nin toplam petrol ithalatının yaklaşık yüzde 1’ini oluşturuyor.”
Trump’a göre bu tablo, güvenlik yükünün tek başına Washington tarafından taşınmasının sürdürülebilir olmadığını gösteriyor. ABD yönetiminin bu nedenle müttefik ve enerji ithalatçısı ülkeleri deniz güvenliği konusunda daha aktif rol almaya teşvik ettiği ifade edildi.
İRAN’IN ASKERİ KAPASİTESİNE YÖNELİK OPERASYON İDDİASI
ABD Başkanı, İran’ın bölgede ticari gemilere yönelik tehdit kapasitesinin önemli ölçüde zayıflatıldığını da öne sürdü. Washington’un gerçekleştirdiği askeri operasyonlarla İran’ın mayın döşeme kapasitesinin ciddi darbe aldığını iddia eden Trump, bölgede birçok hedefin etkisiz hale getirildiğini savundu.
“İran’ın Hürmüz Boğazı’nda ticari gemileri tehdit etme kapasitesini büyük ölçüde ortadan kaldırdık.”
Trump, İran’a ait olduğu belirtilen çok sayıda mayın döşeme gemisinin vurulduğunu ve bu operasyonların bölgedeki ticari geçiş güvenliğini artırmayı hedeflediğini dile getirdi.
ABD Başkanı ayrıca İran’ın petrol ihracatı açısından kritik bir merkez olan Hark Adası’nda çeşitli hedeflerin vurulduğunu ileri sürdü. Ancak boru hatlarının tamamen imha edilmediğini, çünkü bu altyapının yeniden inşasının uzun sürebileceğini söyledi.
İNGİLTERE’YE SERT ELEŞTİRİ, FRANSA’YA DESTEK MESAJI
Trump açıklamalarında Avrupa müttefiklerine de değindi. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile yaptığı görüşmenin olumlu geçtiğini belirten Trump, Paris yönetiminin bölgedeki deniz güvenliği konusunda Washington’a destek vermesini beklediğini söyledi.
Buna karşın İngiltere’nin yaklaşımından memnun olmadığını dile getiren Trump, Londra yönetiminin Hürmüz Boğazı’na askeri gemi gönderme konusunda isteksiz davrandığını belirtti.
“İngiltere’ye neden gemi göndermediklerini sordum; açıkçası bu tutum beni kızdırdı.”
Trump buna rağmen İngiltere’nin ilerleyen süreçte operasyonlara katılabileceğini düşündüğünü ifade etti.
YAPAY ZEKA DESTEKLİ DEZENFORMASYON İDDİASI
ABD Başkanı, İran’ın dijital propaganda faaliyetlerine de değinerek dikkat çekici bir iddia ortaya attı. Trump’a göre İran, yapay zeka teknolojilerini kullanarak ABD donanmasına yönelik saldırılar gerçekleşmiş gibi görünen sahte görüntüler üretmeye çalıştı.
Özellikle USS Abraham Lincoln uçak gemisinin vurulduğunu gösterdiği öne sürülen bazı görüntülerin kısa sürede analiz edildiğini belirten Trump, bu içeriklerin yapay zeka ile üretildiğinin tespit edildiğini söyledi.
HAMANEY HAKKINDA ÇELİŞKİLİ İDDİALAR
Trump, İran’daki üst düzey liderlik kadrolarına yönelik operasyonların sürdüğünü de öne sürdü. İran’ın yeni dini lideri olduğu iddia edilen Mücteba Hamaney hakkında farklı bilgiler bulunduğunu söyleyen Trump, bazı kaynakların ağır yaralandığını ve bir uzvunu kaybetmiş olabileceğini öne sürdüğünü aktardı.
Ancak Hamaney’in durumuna ilişkin net bir doğrulama bulunmadığını ifade eden Trump, bazı iddiaların ise ölümüne işaret ettiğini dile getirdi.
TRUMP’TAN FED’E FAİZ İNDİRİMİ BASKISI
Trump yönetiminin ekonomi cephesinde de tartışmalı bir süreç yürüttüğü görülüyor. ABD Adalet Bakanlığı, ABD Merkez Bankası Başkanı Jerome Powell hakkında yürütülen soruşturmayı fiilen durduran mahkeme kararının yeniden değerlendirilmesi için temyiz başvurusunda bulundu.
Mahkeme belgelerine göre, Washington’daki Bölge Yargıcı James Boasberg federal savcıların Fed’in yenileme çalışmalarına ilişkin maliyet artışlarını incelemek amacıyla çıkardığı celpleri usulsüz buldu.
Trump ise Powell’a yönelik eleştirilerini sürdürerek para politikasının daha gevşek olması gerektiğini savundu.
Fed’in son Federal Açık Piyasa Komitesi toplantısında politika faizini yüzde 3,5–3,75 aralığında sabit tuttuğunu hatırlatan Trump, merkez bankasının faiz indirimi için özel bir toplantı yapması gerektiğini söyledi.
