Küresel ticaret kilitlendi: Hürmüz’de gemi geçişleri yüzde 95 azaldı
Birleşmiş Milletler’den gelen son veriler, küresel ticaretin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nda eşi benzeri görülmemiş bir daralma yaşandığını ortaya koydu. ABD ve İsrail ile İran arasında tırmanan savaşın ardından bölgedeki deniz trafiği neredeyse tamamen durma noktasına geldi.
BM Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric’in günlük basın toplantısında paylaştığı bilgilere göre, Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) verileri bu çöküşü net şekilde ortaya koyuyor.
GEÇİŞLER NEREDEYSE DURDU
28 Şubat’ta başlayan savaşın ardından Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişlerinin yüzde 95,3 oranında azaldığı bildirildi. Bu oran, küresel enerji ve ticaret akışının kalbinde yaşanan ciddi bir kırılmaya işaret ediyor. Normal şartlarda dünyanın en yoğun petrol ve LNG taşımacılığı yapılan güzergâhlarından biri olan boğaz, artan güvenlik riskleri nedeniyle büyük ölçüde devre dışı kaldı.
Deniz taşımacılığındaki bu sert düşüş, sadece bölgesel değil küresel ölçekte ekonomik dengeleri de sarsmaya başladı. Özellikle enerji arz zincirinde yaşanan aksaklıklar, fiyatlara doğrudan yansıdı.
FİYATLARDA SERT SIÇRAMA
Boğazdaki kısıtlamalar nedeniyle temel gıda fiyatlarının yüzde 6 arttığı, Avrupa için ham petrol fiyatlarında ise yüzde 53’lük yükseliş yaşandığı açıklandı. Enerji maliyetlerindeki artışın üretim ve lojistik giderlerini yukarı çekmesi, gıda fiyatlarına da zincirleme etki yaptı.
Uzmanlara göre bu artışlar, sadece kısa vadeli bir dalgalanma değil; aynı zamanda küresel enflasyon üzerinde yeni bir baskı dalgasının habercisi olabilir. Özellikle Avrupa ülkeleri, enerji arzında yaşanan daralma nedeniyle alternatif kaynaklara yönelmek zorunda kalıyor.
KÜRESEL TİCARETTE KIRILMA NOKTASI
Hürmüz Boğazı’ndaki bu sert daralma, küresel ticaret akışında kritik bir kırılma yaratarak enerji ve gıda piyasalarında yeni bir dalgalanma sürecini tetikledi. Dünya petrol taşımacılığının önemli bir kısmının geçtiği bu dar su yolu, yaşanan krizle birlikte stratejik önemini bir kez daha gözler önüne serdi.
Analistler, bölgedeki gerilimin devam etmesi halinde hem enerji fiyatlarında hem de lojistik maliyetlerinde yeni zirvelerin görülebileceğini belirtiyor. Bu durumun gelişmekte olan ülkeler başta olmak üzere birçok ekonomiyi olumsuz etkileyebileceği ifade ediliyor.
