Trump’tan ticaret savaşını kızıştıracak karar: Otomobil tarifesi yüzde 25’e çıkıyor
ABD Başkanı Donald Trump’ın Avrupa Birliği’ne yönelik yeni gümrük vergisi hamlesi, küresel ticaret dengelerinde tansiyonu yeniden yükseltti. Özellikle otomotiv sektörü üzerinden şekillenen bu karar, hem Avrupa sanayisini hem de küresel piyasalardaki risk iştahını doğrudan etkileyecek potansiyele sahip.
ABD’DEN AVRUPA’YA SERT TARİFE HAMLESİ
ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa Birliği’nin mevcut ticaret anlaşmasına tam uyum sağlamadığını öne sürerek, AB’den ithal edilen otomobil ve kamyonlara uygulanan gümrük vergisinin yüzde 25’e çıkarılacağını duyurdu. Sosyal medya üzerinden açıklama yapan Trump, kararın önümüzdeki hafta itibarıyla yürürlüğe gireceğini belirtti.
“AB ANLAŞMAYA UYMUYOR, TARİFELER ARTACAK”
Trump, Avrupa Birliği’nin üzerinde mutabakata varılan ticaret şartlarını yerine getirmediğini iddia ederek tarifeleri artırma kararını net bir şekilde ilan etti. Bu açıklama, halihazırda kırılgan olan ABD-AB ticaret ilişkilerinde yeni bir gerilim dalgasını tetikledi.
Trump ayrıca ABD içinde üretim yapan şirketlere açık mesaj verdi: “ABD’de üretim yapan otomobil ve kamyon üreticilerine herhangi bir gümrük vergisi uygulanmayacak” diyerek yerli üretimi teşvik eden yaklaşımını yineledi.
OTOMOTİV DEVLERİ FARKLI ŞEKİLLERDE ETKİLENECEK
Kararın etkisi şirket bazında farklılık gösterecek. Avrupa’dan ABD’ye araç ihraç eden üreticiler doğrudan baskı altında kalırken, ABD’de üretim tesisleri bulunan firmalar bu durumdan görece daha az etkilenecek.
Özellikle Alfa Romeo, Fiat ve Maserati gibi markaları ABD’ye Avrupa’dan ithal eden Stellantis için bu kararın maliyet baskısı yaratması bekleniyor. Nitekim şirket hisseleri açıklamanın ardından gün içinde yüzde 3’ün üzerinde değer kaybetti.
Buna karşılık Volkswagen, Mercedes-Benz ve BMW gibi dev üreticilerin ABD’de üretim tesislerinin bulunması, bu şirketlerin yeni tarifelerden kısmen korunmasını sağlayabilir.
KÜRESEL EKONOMİDE GERİLİM ARTABİLİR
Trump’ın bu hamlesi, Orta Doğu’daki savaşın enerji fiyatlarını yükselttiği bir dönemde küresel ekonomiye yeni bir risk unsuru ekliyor. Zaten artan maliyet baskılarıyla mücadele eden dünya ekonomisi, ticaret savaşlarının yeniden alevlenmesiyle daha kırılgan hale gelebilir.
ABD ile AB arasında daha önce varılan anlaşmaya göre Avrupa, ABD sanayi ürünlerine uyguladığı tarifeleri sıfırlamayı kabul etmiş; buna karşılık ABD, AB ürünlerine yüzde 15 tavan vergi uygulamayı taahhüt etmişti. Ancak bu dengesiz yapı, başından itibaren Avrupa tarafında siyasi ve ekonomik tartışmalara neden olmuştu.
ANLAŞMA SÜRECİ ZATEN KIRILGANDI
Anlaşmanın uygulanması sürecinde ciddi sorunlar yaşandı. Avrupa Parlamentosu, çeşitli gerekçelerle anlaşmanın onay sürecini iki kez askıya aldı. Bu kararların arkasında hem ABD’nin Grönland’a yönelik açıklamaları hem de Amerikan yargısının küresel tarifelerle ilgili verdiği iptal kararları yer aldı.
Öte yandan ABD’nin çelik ve alüminyum ürünlerine yönelik yüzde 50’ye varan tarifeleri genişletmesi, Avrupa cephesinde “anlaşma ihlali” tartışmalarını beraberinde getirdi. Bu durum, taraflar arasındaki güven krizini daha da derinleştirdi.
Son dönemde tarafların yeniden anlaşmayı yürürlüğe koyma yönünde sinyaller verdiği bir ortamda gelen bu yeni tarife kararı, müzakerelerin geleceğini belirsizliğe sürükledi.
