ABD ekonomisinde güven krizi derinleşiyor: Endeks rekor düşük seviyede
ABD ekonomisine ilişkin dikkat çeken verilerden biri olan Michigan Üniversitesi Tüketici Güven Endeksi, mayıs ayında sert düşüş kaydederek tarihi seviyelere geriledi. Açıklanan nihai verilere göre endeks, bir önceki aya kıyasla 5 puan düşerek 44,8 seviyesine indi. Böylece veri setinin tutulmaya başlandığı dönemden bu yana en düşük tüketici güven seviyesi kayıtlara geçmiş oldu.
Öncü verilerde 48,2 olarak açıklanan endeksin aşağı yönlü revize edilmesi, ABD’de ekonomik görünüm konusunda tüketicilerin daha da karamsar hale geldiğini ortaya koydu. Nisan ayında 49,8 seviyesinde bulunan endeksin mayısta sert gerilemesi, özellikle yüksek fiyat baskısı ve enerji maliyetlerindeki artışın hane halkı üzerindeki etkisini yeniden gündeme taşıdı.
ABD’DE TÜKETİCİ GÜVENİ TARİHİ EN DÜŞÜK SEVİYEYE GERİLEDİ.
MEVCUT EKONOMİK KOŞULLAR ALGISI DA BOZULDU
Amerikalı tüketicilerin mevcut ekonomik şartlara yönelik değerlendirmelerini ölçen mevcut ekonomik koşullar endeksi de mayıs ayında belirgin şekilde zayıfladı. Endeks, 6,7 puanlık düşüşle 45,8 seviyesine kadar geriledi.
Ekonomistler, tüketicilerin günlük harcamalar konusunda daha temkinli davranmaya başladığına dikkat çekerken; özellikle gıda, kira, enerji ve ulaşım maliyetlerindeki yükselişin güven kaybını hızlandırdığına işaret ediyor. ABD’de yüksek faiz ortamının sürmesi ve kredi maliyetlerinin artması da tüketici psikolojisini baskılayan unsurlar arasında gösteriliyor.
Tüketicilerin geleceğe ilişkin beklentilerini yansıtan beklenti endeksi ise mayıs ayında 44,1 seviyesine düştü. Bir önceki aya göre 4 puanlık gerileme yaşayan veri, ekonomik görünüm konusunda uzun vadeli endişelerin güçlendiğine işaret etti.
TÜKETİCİLERİN HEM BUGÜNE HEM DE GELECEĞE İLİŞKİN KAYGILARI DERİNLEŞTİ.
ENFLASYON BEKLENTİLERİNDE YÜKSELİŞ DEVAM EDİYOR
ABD’de enflasyon beklentilerindeki yükseliş de dikkat çekici boyuta ulaştı. Kısa vadeli enflasyon beklentisi mayıs ayında yüzde 4,7’den yüzde 4,8’e yükseldi. Bu oran, İran’daki savaş öncesinde şubat ayında görülen yüzde 3,4 seviyesinin oldukça üzerinde gerçekleşti.
Uzun vadeli enflasyon beklentisi de yukarı yönlü hareket etti. Nisan ayında yüzde 3,5 olan uzun vadeli beklenti, mayısta yüzde 3,9 seviyesine çıktı. Böylece beklentiler, 2024 yılında görülen yüzde 2,8 ila yüzde 3,2 bandının üzerine taşındı.
Uzmanlar, enerji fiyatlarında yaşanan artışın yalnızca akaryakıt maliyetlerini değil; taşımacılık, üretim ve temel tüketim ürünlerini de etkileyerek daha geniş çaplı fiyat baskısı oluşturduğunu belirtiyor.
ENFLASYON KAYGISI, TÜKETİCİLERİN EKONOMİYE OLAN GÜVENİNİ ZAYIFLATMAYA DEVAM EDİYOR.
HÜRMÜZ BOĞAZI GERİLİMİ VE ENERJİ MALİYETLERİ ETKİLİ OLDU
Michigan Üniversitesi Tüketici Anketleri Direktörü Joanne Hsu, tüketici güvenindeki düşüşte enerji piyasalarında yaşanan dalgalanmanın belirleyici rol oynadığını söyledi. Hsu, özellikle Hürmüz Boğazı’nda yaşanan arz endişelerinin benzin fiyatlarını yukarı çekmeye devam ettiğini ifade etti.
Tüketicilerin yaşam maliyetine ilişkin kaygılarının belirgin şekilde arttığını vurgulayan Hsu, kişisel mali durumunun yüksek fiyatlar nedeniyle olumsuz etkilendiğini belirtenlerin oranının geçen ay yüzde 50 seviyesindeyken mayısta yüzde 57’ye yükseldiğini aktardı.
ABD’de özellikle orta gelir grubunun yüksek kira, sağlık harcamaları ve temel tüketim giderleri nedeniyle bütçe baskısını daha yoğun hissettiği belirtilirken, artan maliyetlerin tüketici harcamalarında yavaşlamaya neden olabileceği değerlendiriliyor.
Ekonomistler, tüketici güvenindeki bu sert gerilemenin önümüzdeki aylarda perakende satışlar, büyüme verileri ve Fed’in para politikası üzerinde etkili olabileceğini ifade ediyor.
