ABD’de enflasyon alarmı: Yükselen benzin fiyatları tüketiciyi vurdu
ABD’de yükselen akaryakıt fiyatları ve kalıcı enflasyon baskısı, tüketicilerin harcama alışkanlıklarını değiştirmeye başladı. Özellikle İran savaşı kaynaklı enerji maliyetlerindeki artışın, önümüzdeki dönemde market raflarındaki ürün fiyatlarına da yansımasından endişe ediliyor. Walmart, Lowe’s ve Kroger gibi dev perakende zincirleri, tüketicinin artık daha temkinli hareket ettiğini açıkça dile getiriyor.
Amerikan ekonomisinin en önemli taşıyıcı gücü olan tüketici harcamalarında şimdilik ciddi bir kırılma görülmese de, şirket yöneticileri ve ekonomistler yaz aylarının oldukça zorlu geçebileceği uyarısında bulunuyor. Özellikle düşük gelir grubunun artan yaşam maliyetleri karşısında giderek daha fazla baskı altında kaldığı belirtiliyor.
AKARYAKIT FİYATLARI TÜKETİCİ ALIŞKANLIKLARINI DEĞİŞTİRDİ
ABD’nin en büyük perakende şirketlerinden biri olan Walmart, müşterilerin artık benzin alımlarında bile tasarrufa yöneldiğini açıkladı. Şirketin finans direktörü John David Rainey, Walmart istasyonlarında araç başına alınan ortalama yakıt miktarının 2022’den bu yana ilk kez 10 galonun altına düştüğünü söyledi.
“Bu tablo tüketicinin ciddi biçimde zorlandığını gösteriyor” değerlendirmesinde bulunan Rainey, yüksek yakıt maliyetlerinin yılın ikinci yarısında ürün fiyatlarını yukarı çekebileceğini ifade etti.
Perakende devleri, şu ana kadar artan lojistik ve taşımacılık maliyetlerini büyük ölçüde kendi kâr marjlarından karşılayarak fiyat artışlarını sınırlamaya çalıştı. Ancak uzmanlara göre bu durumun uzun süre sürdürülebilmesi kolay görünmüyor.
ŞİRKETLER MALİYET BASKISIYLA KARŞI KARŞIYA
Home Depot CFO’su Richard McPhail, enerji maliyetlerinin seyrine ilişkin belirsizliğin sürdüğünü belirterek şirketlerin günlük değişen ekonomik koşullara göre hareket etmeye çalıştığını söyledi.
Lowe’s yönetimi ise ilk çeyrekte akaryakıt maliyetlerinin yönetilebilir seviyede olduğunu ancak son haftalarda baskının hızla arttığını vurguladı. Şirketin finans şefi Brandon Sink, tedarikçilerle yapılan sözleşmelerin yeniden düzenlenmeye başlandığını açıkladı.
Öte yandan Kroger CEO’su Greg Foran, fiyat artışlarına direnmeye devam edeceklerini ve müşteri kazanmak için son yılların en büyük indirim kampanyalarından birini hazırladıklarını duyurdu.
“Artan taşımacılık maliyetleri artık görmezden gelinemeyecek noktaya ulaştı” diyen Truist Advisory Services Başekonomisti Michael Skordeles ise şirketlerin bir noktadan sonra bu yükü doğrudan tüketiciye yansıtmak zorunda kalacağını ifade etti.
DÜŞÜK GELİRLİ KESİM DAHA FAZLA ETKİLENİYOR
Artan yakıt giderleri özellikle gençler ve düşük gelir grubunda günlük yaşam planlarını değiştirmeye başladı. New Jersey Institute of Technology öğrencisi Eddie Benevides, aracının deposunu doldurmanın bütçesini ciddi biçimde zorladığını belirterek yaz tatili planlarını değiştirmek zorunda kaldığını anlattı.
Arkadaşlarıyla birlikte tek araç kullanarak yolculuk yapacaklarını söyleyen Benevides, “Artık herkes kendi aracını kullanamaz hale geldi. Harcamalarıma çok dikkat etmek zorundayım” dedi.
Uzmanlara göre tüketiciler üzerindeki baskı yalnızca akaryakıtla sınırlı değil. Gıda, ulaşım ve temel ihtiyaç ürünlerinde devam eden fiyat artışları da hane bütçelerini aşındırıyor.
TÜKETİCİ GÜVENİ TARİHİ DÜŞÜŞTE
Michigan Üniversitesi tarafından açıklanan mayıs ayı tüketici güven endeksi, nisan ayındaki 49,8 seviyesinden 44,8’e gerileyerek dikkat çekici bir düşüş kaydetti. Veri, Bloomberg ekonomist anketlerindeki tüm tahminlerin altında kaldı.
Ekonomistler, yüksek gelir grubunun harcamalarının ekonomiyi şimdilik ayakta tuttuğunu ancak düşük ve orta gelirli kesimlerde ciddi bir yorgunluk oluştuğunu belirtiyor.
Gıda sektörü temsilcilerinden Andrew Harig, tüketicilerin uzun süredir devam eden fiyat baskıları nedeniyle psikolojik olarak da yıprandığını söyledi.
“Bütçesini düşünen tüketici artık kendisini tükenmiş hissediyor” diyen Harig, yaz aylarında fiyat baskılarının daha görünür hale gelebileceğini ifade etti.
Her ne kadar ABD’de perakende satışlar nisan ayında üst üste üçüncü kez yükselse de, enerji maliyetlerinin enflasyon üzerindeki etkisinin önümüzdeki aylarda daha sert hissedilmesinden endişe ediliyor. Analistler, İran merkezli jeopolitik risklerin sürmesi halinde benzin fiyatlarının tüketici harcamalarını daha da baskılayabileceği görüşünde birleşiyor.
